16/03/2026
Twoub Pèsonalite Narsisik se yon pwoblèm sikolojik kote yon moun devlope yon fason panse ak konpòte li ki fè li santi li pi enpòtan pase lòt moun, li bezwen anpil admirasyon, epi li gen difikilte pou li santi oswa konprann emosyon lòt moun (anpati).
Nan sikyatri modèn (tankou nan domèn Psychiatry ak Clinical Psychology), twoub sa a klase kòm yon twoub pèsonalite, sa vle di li se yon fason fonksyone ki vin tèlman fò nan lavi moun nan ke li afekte relasyon li, travay li, ak fason li wè tèt li.
Karakteristik prensipal moun ki gen NPD
Yon moun ki devlope twoub sa a souvan montre plizyè nan bagay sa yo:
1. Sans grandè ekzajere
• Yo kwè yo espesyal anpil.
• Yo santi yo merite tretman espesyal.
2. Bezwen admirasyon
• Yo bezwen moun ap fè lwanj yo tout tan.
• Kritik fè yo fache anpil.
3. Mank anpati
• Yo gen difikilte pou konprann doulè oswa santiman lòt moun.
4. Eksplwatasyon relasyon
• Yo ka itilize lòt moun pou benefis pèsonèl.
5. Jalouzi oswa konparezon
• Yo souvan santi lòt moun jalou yo, oswa yo menm yo jalou lòt moun.
6. Imaj fò deyò, men frajil anndan
Anndan yo souvan gen:
• gwo ensekirite
• pè pou yo pa vo anyen
• santiman vid
Se poutèt sa anpil sikològ di narsisism se souvan yon mask ki kache yon blesi emosyonèl fon.
Ki kalite dinamik fanmi ki ka kreye narsisism
Nan anpil ka, twoub sa a pa parèt san rezon. Li souvan sòti nan fason timoun nan te grandi emosyonèlman.
Men kèk dinamik fanmi ki ka kontribye.
1. Paran ki fè timoun nan santi li “siperyè tout moun”
Nan kèk fanmi, timoun nan toujou tande bagay tankou:
• “Ou pi bon pase tout moun.”
• “Ou espesyal pase lòt moun.”
• “Ou pa bezwen respekte lòt moun.”
Sa fè timoun nan devlope yon imaj tèt li ki pa reyalis.
Men pwoblèm lan se ke imaj sa a pa baze sou valè reyèl oswa relasyon reyèl.
2. Paran ki neglije emosyon timoun nan
Nan lòt fanmi, se kontrè a ki rive.
Timoun nan pa jwenn:
• afeksyon
• sekirite emosyonèl
• konpreyansyon
Lè sa rive, timoun nan ka kreye yon pèsonalite pwoteksyon ki di:
“Si mwen fè tèt mwen gwo, moun pap wè feblès mwen.”
Sa rele narsisism defansif.
3. Paran ki bay lanmou sèlman lè timoun nan reyisi
Gen timoun ki aprann:
• Si mwen fè byen → yo renmen mwen
• Si mwen echwe → yo meprize mwen
Sa kreye yon pèsonalite kote moun nan toujou bezwen:
• admirasyon
• siksè
• valè ekstèn
pou li santi li gen valè.
4. Paran narsisik
Si paran an li menm narsisik:
• timoun nan sèvi kòm pwolongasyon ego paran an
• paran an itilize timoun nan pou imaj li
Pa egzanp:
• fòse timoun nan briye pou fè paran an parèt bon
• pa respekte idantite timoun nan
Sa ka kreye:
• narsisism
• oswa gwo pwoblèm idantite.
Narsisism nan kontèks kilti Ayisyen
Nan kilti Ayisyen, gen kèk eleman sosyal ki ka ranfòse konpòtman narsisik, pa paske kilti a move, men paske gen presyon sosyal.
Egzanp:
1. Kilti aparans
• “Sa moun ap di?”
Sa ka fè moun konstwi yon imaj sosyal olye de yon idantite reyèl.
2. Edikasyon ki baze sou wont
Nan kèk fanmi:
• yo itilize imilyasyon
• konpare timoun yo ak lòt
Sa ka kreye:
• gwo ensekirite
• oswa narsisism kòm defans.
3. Pouvwa ak otorite nan fanmi
Nan kèk kay:
• paran pa aksepte kestyon
• timoun pa gen dwa eksprime emosyon
Sa ka bloke devlopman emosyonèl.
Narsisism pa menm ak konfyans nan tèt
