Nicholas Briffa

31/03/2026

Hemm xi ħaġa li ħafna minna ma jħossux li huwa sew meta t-tfal u l-kannabis jissemmew fl-istess inizjattiva. Bħala missier ninkwieta meta xogħoli jġiegħelni nirrealizza kemm id-droga ta' kull tip saret aċċessibbli illum. Aħseb u ara meta nisma' b'tali inizjattiva. Dan mhuwiex kwistjoni ta' politika. Dan huwa dwar responsabbiltà. It-tfal ma jifhmux fil-policies. It-tfal josservaw x'qed jiġi korrelatat flimkien.

Meta xi ħaġa bħal kannabis titqiegħed ħdejn opportunitajiet għat-tfal, anke indirettament, faċli tibda tiġi normalizzata. Dan huwa r-riskju.

U fl-istess ħin, ir-riċerka qed tkompli tqajjem mistoqsijiet serji. Studju riċenti (Aquino-Servin et al., 2026) kompla juri li użu fit-tul u frekwenti ta' din id-droga jista' jkun marbut ma' tibdil fl-istruttura tal-moħħ, inkluż tnaqqis fil-ħxuna tal-partijiet ta' quddiem tal-moħħ (bl-ingliż insejħulu "frontal cortex") li huma kruċjali għad-deċiżjonijiet, il-kontroll tal-impulsi u l-ippjanar eżekuttiv. Dawn huma proprju l-funzjonijiet psikoloġiċi li fit-tfal u l-adolexxenti għadhom qed jiżviluppaw.

Dan mhux dwar li tkun kontra l-kannabis. Dan huwa dwar li nżommu limiti ċari. Hemm affarijiet li għandhom jibqgħu fid-dinja tal-adulti. It-tfal jistħoqqilhom spazji sempliċi, siguri u mingħajr messaġġi mċajpra. Għax dak li nqisu normali llum jifforma l-mod ta' kif jaħsbu uliedna għada. Nittama tassew li l-gvern jieħu dan bis-serjetà u jieħu azzjoni immedjata u ma noqogħdux nipprovaw inraqqu l-pannu bil-qargħa aħmar.

30/03/2026

F'dawn l-aħħar xhur qed niltaqa' ma' diversi nies li mhux biss qed jużaw l-AI għax xogħol tagħhom. Qed iduru lejn l-AI biex jiftħu qalbhom miegħu/magħha (ma nafx għandhiex nirreferu għalih fil-maskil jew femminili), u xi drabi saħansitra qed jippreferu l-AI mill-kuntatt uman....ħbieb u partners. U ngħiduha kif inhi, wieħed jista' jobsor għaliex. L-AI jisma' mingħajr ma jaqtagħlek fil-qasir, iwieġeb mingħajr ġudizzju, ma jgħidx kelma b'oħra, m'għandux "Fear of commitment", jirrispondik kull meta tkellmu u qatt ma jinħass emozzjonalment assenti. Għal min iħossu mhux mifhum jew waħdu, dan jista' jħossu bħal serħan.

Imma hemm bidla sottili li qed tiġri b'dan kollu. Qed noħolqu konnessjoni mingħajr riskju, intimità mingħajr vulnerabbiltà u qrubija emozzjonali mingħajr l-isforz li titlob relazzjoni vera. Ftit ftit nibdew nidraw ngħixu b'xi ħaġa li tħossha sigura, imma li fl-istess ħin tneħħi dik it-tensjoni li fil-fatt tgħinna nikbru.

Relazzjonijiet veri ma jkunux dejjem faċli. Relazzjoni veri ikollhom nuqqas ta' ftehim, differenzi, u mumenti fejn trid tagħmel sforz biex terġa' tersaq qrib xulxin. Hemmhekk tinbena r-relazzjoni. Hemmhekk l-imħabba ssir vera.

Dak li jinkwetani mhuwiex it-teknoloġija nnifisha, imma li nibdew nevitaw il-partijiet diffiċli tar-relazzjonijiet. Is-sabar, il-ħiliet komunikattivi, il-kompromess, il-maħfra u l-isforz emozzjonali. Dawn mhumiex affarijiet li għandna naħarbu minnhom, imma ħiliet li għandna nkomplu nsaħħu u nirfinaw fihom.

Għax li tħossok mifhum hu sabiħ, imma li tibqa' hemm, li taħdem fuq id-diffikultajiet, u li tagħżel lil xulxin minkejja kollox, hemmhekk relazzjoni tieħu t-tifsira vera. U dik hija xi ħaġa li ma tistax tiġi sostitwita. B'xejn!

29/03/2026

Pax in natura invenitur - frażi Latina li tgħid "il-paċi insibuha fin-natura".

Il-faxxinu ta' dan il-post.... Wisq!

29/03/2026

Ejja ma ninsewx lit-tfal ta' Gaza, bħal ta' ħafna pajjiżi oħra mifnija bl-inġustizzji… għadhom hemm, ibatu fis-skiet.

Immaġina għal mument: ibnek jew bintek ta' ħames-sitt snin, jerfa' piż ikbar ferm minnu biex iġib ftit ilma lejn id-dar.

Ejja ilkoll nistaqsu...f'dan kollu, fejn marret qalbna bħala bnedmin? Fejn marret il-ħniena tagħna lejn ħutna bnedmin?

28/03/2026

Nankurunaisa. Naħseb li hija waħda mill-isbaħ kelmiet fid-dinja. Hija kelma Ġappuniża li bejn wieħed u ieħor tfisser li "maż-żmien kollox jiġi f'postu".

Ritratt 📸 tal-muntanja Fuji 🗻 fil-Ġappun waqt l-istaġun tal-fjuri taċ-ċirasa.

27/03/2026

Żgur li mhux sigriet li Malta tinsab ftit ġimgħat 'il bogħod minn elezzjoni ġenerali. Mingħajr ma nidħlu fil-politika partiġġjana, jidher ċar li wieħed mill-punti ewlenin li għandu jkun fiċ-ċentru tad-dibattitu soċjo-politiku hu l-ambjent naturali u mibni ta' pajjiżna. M'hiniex se nidħol fuq il-fehma personali tiegħi dwar x'għamel il-politiku dan l-aħħar biex itejjeb l-ambjent għax dik hija irrelevanti. Madankollu se nibqa' nitkellem b'ton professjonali.

Dan għax se jasal żmien fejn dawk li qed imexxu illum il-ġurnata se jiġu mistoqsija minn uliedhom stess: "X’tip ta' Malta ħallejtu warajkom?" U ebda stqarrija fuq Facebook jew il-ġurnali jew spjegazzjoni politika ma tkun tista' twieġeb dik il-mistoqsija. Se jkunu biss id-deċiżjonijiet li nieħdu illum li se jagħtu r-risposta.

Il-ħarsien tal-ambjent mhuwiex xi lussu jew kliem sabiħ. Il-ħarsien tal-Ambjent huwa wieħed mill-ikbar obbligi tagħna lejn il-ġenerazzjonijiet li ġejjin. Jekk inħallu l-qerda tal-ambjent ikompli mingħajr kontroll, mhux biss inkunu qed infallu lejn ħajjitna stess, iżda nkunu qed inċaħħdu lill-uliedna u n-neputijiet tagħna minn dak li għandu jkun id-dritt tagħhom: arja nadifa biex jieħdu n-nifs, ilma sigur (u sostenibbli) biex jixorbu, u spazji naturali fejn jikbru u jiffjorixxu.

Mill-perspettiva psikoloġika, l-ambjent għandu rabta profonda mas-saħħa mentali u l-benesseri emozzjonali tagħna. Aċċess għal spazji ħodor pubbliċi jgħin biex jitnaqqas l-istress, jitnaqqsu l-ansjetà u d-dipressjoni, tgħin fil-konċentrazzjoni mentali u tiżdied ir-reżiljenza emozzjonali, speċjalment fit-tfal. Is-siġar, il-ġonna u n-natura mhumiex biss elementi estetiċi. Huma essenzjali għall-iżvilupp b'saħħtu tal-moħħ u għall-kwalità tal-ħajja ta' kuljum.

Għalhekk id-deċiżjonijiet dwar l-ippjanar urban, l-ispazji ħodor u l-ħarsien tal-ambjent mhumiex biss deċiżjonijiet teknici jew politiċi. Fid-dawl tar-riċerka psikoloġika, għalija huma deċiżjonijiet li jaffettwaw direttament is-saħħa mentali tas-soċjetà tagħna, illum u fil-futur.

Hekk kif qed noqorbu dejjem iżjed lejn l-elezzjoni ġenerali li jmiss, irridu nħarsu lil hinn mill-interessi "short-term" u popolari u nqiegħdu l-benesseri ambjentali fiċ-ċentru tal-prijoritajiet kollettivi tagħna. Ambjent b’saħħtu mhuwiex kapriċċ. Anzi, huwa l-aktar wirt bażiku u prezzjuż li nistgħu nħallu warajna.

Lill-kandidati politiċi tagħna - se nkunu qed insegwu dak li se tgħidu u dak li b'mod konkret se tipproponu. Inħeġġiġkom tagħmlu l-pressjoni dwar din it-tema meta tiltaqgħu mal-politiċi.

📸 Fil-bogħod - Ir-raħal pittoresk ta' San Lawrenz, f'Għawdex, hekk kif jidher minn San Raflu u Għajn Għabdun.

26/03/2026

Artiklu li ktibt sitt snin ilu dwar in-nuqqas ta' aptit sesswali kif ukoll dwar id-diskrepanza fl-aptit sesswali. Provajt inkun fattwali u provajt nagħti ideat ta' x'jista' wieħed jagħmel.

Riċerka turi li sa 80 fil-mija tal-koppji jgħaddu regolarment minn mumenti meta wieħed minnhom ikun irid jagħmel sess u l-ieħor le.

26/03/2026

Xi darba, bħall-erbgħa fost il-ġimgħa, il-mewt tiegħek u tiegħi se tasal b'mod kwiet, f'nofs pjanijiet, ħolm u proġetti li għadek ma temmejtx jew saħansitra għadek ma bdejtx. Dan kollu waqt li d-dinja tkompli għaddejja bħallikieku ma ġara xejn, għajr id-dispjaċir kbir ta' dawk l-iżjed li ħabbewna. Kif jgħidu "imut Papa u jitla' ieħor". Ftakar biex tgħix ta' nies u tgħix tassew il-ħajja tiegħek sakemm għadek hawn ⌚

25/03/2026

Ix-xogħol nafu li għandu post importanti fil-ħajja tagħna. Jagħtina direzzjoni, jgħinna nibnu futur, jgħinna nilħqu l-għanijiet tagħna u jgħinna nkunu sodisfatti.

Imma x-xogħol waħdu ma jiddefinixxiex min aħna. Meta niddeskrivu ħajjitna permezz tax-xogħol, nirriskjaw li ninsew dak li tassew jagħmilna umani u l-affarijiet li verament huma importanti madwarna. Kemm-il darba niltaqa' ma' nies li b'sens ta' kburija jgħiduli "jiena jekk taqtali x-xogħol immut" jew "jiena kelb għax-xogħol". Iżjed minn hekk ħafna nies malli jarawk l-ewwel ħaġa li jsaqsuk kważi m'hijiex "kif inti?" jew "kif sejjer fil-ħajja?" imma "kif sejjer ix-xogħol?"

Ir-relazzjonijiet huma essenzjali, kultant saħansitra aktar mix-xogħol. Il-ħbiberiji, il-familja u r-relazzjonijiet ta' mħabba jagħtuna sostenn u sens ta' appartenenza u sinifikat profond. Huma dawn il-konnessjonijiet li jagħtu tifsira lis-suċċessi tagħna u li jżommuna sodi meta ngħaddu minn żminijiet diffiċli.

Għalhekk, li nsibu bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja personali huwa kruċjali. Naħdmu biex ngħixu. Madanakollu huwa importanti li qatt ma ninsew ngħixu tassew.

24/03/2026

A couple of weeks ago, I was invited to lead a seminar with widowed individuals about grief, sexuality, and love. It made me think a lot. Losing a partner is not only about losing a person. It is also losing all the small things you shared. The private jokes, the looks across the room, the one person who knew your story without needing explanations.

You also lose the future you had in mind. Plans, dreams, things you thought would happen. There is no ceremony for what never came true, but the pain is still real and felt deeply.

This kind of grief is not simple. It affects who you are, how you connect with others, and how you see life. If you know someone going through this, do not brush off what "didn’t happen". It mattered to them. And if this is you, what you are feeling makes sense!

23/03/2026

Din hija slide minn sett ta' lekċers li se nkun qed immexxi f'Mejju ġewwa Għawdex. Hawn isfel nistgħu naraw eżempju ta' ċiklu vizzjuż tal-perfezzjoniżmu kif ukoll tad-dipressjoni. Ħafna nies iħossuhom skjavi ta' ċiklu bħal dan. Se nkunu qegħdin niddiskutu kif anke bħala ġenituri nistgħu naħdmu biex nipprevenu kemm jista' jkun milli uliedna jidħlu f'dan iċ-ċiklu.