Ware Natuur

Ware Natuur In Ware Natuur gaat spiritualiteit, Healing, gezonde voeding en begeleiding en advies samen met biologisch tuinieren.

Ware Natuur is oorspronkelijk in 2002 opgericht als platform van de passie's van Philip Gortemaker. Het idee om plekken van oordeelloze Aandacht en Liefde in de vorm van meditatietuinen te creëren is uitgegroeid met projecten voor tuintherapie, zorgtuinen, Healings, EFT workshops, moestuincurussen, permacultuur, Natuurvoeding en een uitgebreid netwerk op dit gebied. Ware Natuur heeft alle kennis en vaardigheden in huis om u van advies te dienen of projecten te begeleiden en uit te voeren.

Zaterdag 28 maart sta ik weer met de bekende bakfiets onder de   in  , Hengelo. Nu met divers stekmateriaal, fruitboompj...
23/03/2026

Zaterdag 28 maart sta ik weer met de bekende bakfiets onder de in , Hengelo. Nu met divers stekmateriaal, fruitboompjes, frambozen en dahliabollen (rode).
tuinliefhebbers kunnen terecht met vragen en voor informatie.

Er ligt ook een intekenlijst voor belangstellenden voor een zelfoogst groentetuin in het Weusthagpark. De bedoeling is een soort 'herenboeren light' dat betaalbaar is voor de lagere inkomens. Waarbij de leden meewerken en kunnen oogsten als het hun uitkomt. Op basis van solidariteit en vertrouwen. (Er bestaan tuinen waar dit goed werkt).

Ik zoek eerst capabele mensen voor een kartrekkersgroep die de schouders eronder wil zetten. In 2012 nam ik al dit initiatief en was in gesprek met de gemeente maar de tijd was er nog niet rijp voor, NU wel! I.s.m. Erve Weusthag, de kinderboerderij.
Een voedselbos is er al, een heemtuin, een biologische moestuinvereniging, de kinderboerderij wordt medio dit jaar grondig verbouwd en het terrein gerenoveerd.

De lente barst nu echt los. De eerste paardenblomen bloeien en het speenkruid nu bij bosjes. Dit is het laatste jaar van...
21/03/2026

De lente barst nu echt los. De eerste paardenblomen bloeien en het speenkruid nu bij bosjes.

Dit is het laatste jaar van de Voedselbostuin op Hof te Boekelo. De laatste planten worden verhuisd naar het voedselbosje rondom ons huis in Groot Driene. En andere mooie liefdevolle groene plekken zoals het Voedselbos , De bij Zenderen, Herdenkingspark Puur Oord en diverse particuliere tuinen, tot in de Betuwe toe :-) .

Toch kon ik het niet alten om nog het laatste zaad uit te zaaien en postelein te oogsten.

Vanaf nu wordt het de spullen opruimen of verkopen.

Van de planten ophaal actie gisteren is nog over:6 Meidoorn (eenstijlig, 2 mtr) over. 11 Meidoorn, 30cm als onderstam te...
28/02/2026

Van de planten ophaal actie gisteren is nog over:
6 Meidoorn (eenstijlig, 2 mtr) over.
11 Meidoorn, 30cm als onderstam te gebruiken.
Wegedoorn,
Vuilboom
Hondsroos met flinke kluit.

Heb je belangstelling en wil je een afspraak maken om ze op te halen: www.warenatuur.nl/contact

Partij haagstruiken gratis op te halen.Het kan nog, tot ca half maart, boompjes en struiken planten voor je voedselbos!D...
24/02/2026

Partij haagstruiken gratis op te halen.

Het kan nog, tot ca half maart, boompjes en struiken planten voor je voedselbos!
De laatste struiken moeten er uit want ik stop (helaas) met mijn tuin op Hof te Boekelo (Hengelo/Enschede)
Haagstruiken
9 Meidoorns eenstijlig, H. 2 mtr
11 meidoorn eenstijlig 30 cm
Ca 30 kerspruimstekken
1 Zoete kers, 2mtr
3 Wegedoorn
3 Vuilboom
3 Hondsroos
2 Egelantier
2 Sleedoorn
1 Kerspruim 1.mtr
1 Cornus mass 2 mtr

Graag zelf helpen uitgraven.
Neem contact op via

Contact Als u onderstaand formulier invult en verzendt neem ik zo spoedig mogelijk contact met u op. Please enable JavaScript to use the contact form.Naam E-mail adres Onderwerp 4 + 3 = Je bericht

Afgelopen donderdag 12 februari was er een interessante zoom meeting via Voedsel uit het bos . Martijn Aalbrecht deelde ...
15/02/2026

Afgelopen donderdag 12 februari was er een interessante zoom meeting via Voedsel uit het bos . Martijn Aalbrecht deelde de resultaten van zijn onderzoek naar de gezondheid van de planten fruit in meer dan 70 verschillende voedselbossen in Nederland.

De uitkomst was boeiend voor mij als oud analist die bekend is met methoden als de brixmeter. Maar nou ook niet weer verrassend.
Voedselbossen, zo als de mijne of Martijn zijn aangelegd op arme zandgrond, heide met potzoll en veel oerlagen. Of op akkers en weilanden die jaren zijn uitgeloogd met kunstmest en te diep ploegen met zware machines.

Vroeger leerde ik al op de basisschool dat fruitteelt in de Betuwe hoort en de vruchtbare lossgronden in Zuid Limburg. Op de hogere arme zandgronden werden varkens gemest en de MRIJ koe in een gemengd bedrijf. In de lagere rivier en zeeklei en veengebieden hoorde veeteelt thuis met Fries stamboekvee.

10-12 jaar geleden waren de verwachtingen over voedselbossen torenhoog en gebaseerd op (sub)tropische voedselbossen. Toen al waarschuwde ik voor deze te hoog gegrepen beweringen. In de tropen gaan processen wel 5 keer zo snel als hier en bouwt de humus in de bodem zich dus veel sneller op, als de juiste methode van syntropical foresting wordt toegepast.

In Nederland duurt het minimaal 7 jaar voordat de eerste bomen vrucht geven en het principe van plantengildes, mineralenpompen en bodemweb, samenwerking van bodemmicrobioom en plantwortels, duurt minimaal 10-12 jaar voordat het op gang komt en wel 25-60 jaar voordat het in evenwicht is.

Tot die tijd gaat niets van zelf, een voedselbos voor luie boeren is echt een utopie!

Martijn gaf het al aan, alle bestaande voedselbossen hebben nog hulp nodig in de aanvoer van bodemleven en mineralen. Van een fruitteler bij Frederiksoord leerde ik dat het sproeien met zeewierextract de planten zichtbaar gezonder maakt. De jonge bomen in mijn voedselbostuin heb ik elk jaar hiermee in het groeiseizoen behandeld. Van een oude BD boer uit de Achterhoek leerde ik de oude methode om de stam van vruchtbomen in te smeren met een mengsel van kalk, wei en verse koemest. Dat werd vroeger in mijn jeugd nog gedaan maar is in onbruik geraakt.

Ik heb inmiddels veel ervaring vanuit de biologische, BD en permacultuur groenteteelt. En ga dit jaar proberen een programma op te zetten met bodem en vruchtsap chroma's. Dat is een eenvoudige methode om goedkoop een schat aan informatie te krijgen als aanvulling of vervanging van dure chemische analyses.

Ook op verzoek van enkele leden van organiseer ik dit jaar nog een workshop of boerenvuur over het maken en toepassen van microben mengsels, compostthee en zeewierextract. Dit is natuurlijk ook leerzaam voor voedselbosboeren.

Voor het maken van chroma's wil ik eerst een goede plek hebben waar met geconditioneerde omstandigheden gewerkt kan worden. kan werken. Zodra mijn plan concreter is zal ik hier weer berichten.

Gisteren deelgenomen aan een bodemchroma dag bij stijgbeelden.nlNu ben ik als oud medisch en chemisch analist goed beken...
07/02/2026

Gisteren deelgenomen aan een bodemchroma dag bij stijgbeelden.nl
Nu ben ik als oud medisch en chemisch analist goed bekend met chromatechnieken die bedoeld zijn voor het scheiden analyseren van stoffen en mengsels. Al lange tijd sprak mij deze techniek aan, die onder Biologisch Dynamische land en tuinbouwers populair is.
Vorig jaar heb ik een basis kit besteld en drie chroma's gemaakt om uit te proberen.
Ruben Borge die internationaal veel ervaring heeft met het interpreteren van bodemchroma's en adviezen bracht die oude analist in mij weer helemaal tot leven.
Dit voorjaar, als het bodemleven weer op gang komt ga ik meer chroma's maken en kijken of het geïntegreerd kan worden in de moestuin, permacultuur en voedselbos adviezen die ik al geef.

De laatste fruitbomen zijn er uit. Verhuist naar een voedselbosje in wording op de flanken van de Tankenberg. Ook een kr...
02/01/2026

De laatste fruitbomen zijn er uit. Verhuist naar een voedselbosje in wording op de flanken van de Tankenberg. Ook een krachtplek als de Voedselbostuin Hof te Boekelo.

Er is aardig wat snoeimateriaal overgebleven dat als enthout zal worden gebruikt voor de opkweek van eenjarige fruitboompjes.
Dat kan nog mooie dit laatste jaar van de zesjarige pacht.
Dit jaar zal Ware natuur nog wat cursussen geven, zo als snoeien in een voedselbos, eenvoudig enten met meer succes.

Ook wat Master Classes waarin dieper op bepaalde onderwerpen ingegaan wordt. Zodat je weet waarom bepaalde methoden voor jou werken en waarom niet, ipv. klakkeloos kopiëren en mislukken.
Dus houd deze pagina in de gaten als je wat bijzondere soorten wilt als een originele bloedappel die geschikt is voor cider.

En natuurlijk kan je bij mij altijd terecht voor advies en begeleiding op het gebied van , en ,

https://www.warenatuur.nl/tuinen/tuinadvies-permacultuuradvies/

Google earth view van de voedselbostuin zomer 2021, op een erg hete dag.Je ziet de verbranding van het gras en de droge ...
09/12/2025

Google earth view van de voedselbostuin zomer 2021, op een erg hete dag.
Je ziet de verbranding van het gras en de droge groentebedden.. De voedselbosboompjes zijn nog klein en nauwelijks te herkennen.

De extreme omstandigheden van dit voormalig moeraslandje is een van de redenen waarom ik stop met deze experimentele tuin. Enerzijds was het interessant de ontwikkelingen in een snel veranderend klimaat te volgen en te anticiperen, anderzijds werd het te zwaar qua leeftijd en afstand om de tuin goed bij te houden.

Veel bomen en struiken hebben inmiddels een mooie nieuwe plek gevonden. Overigens er zijn nog fruitbomen en struiken te koop. Geschikt voor een mini voedselbosje in de tuin of buurtplantsoen!
Vraag de plantenlijst via www.warenatuur.nl/contact

De eerste vorst in de moestuin op Hof Te Boekelo.Afgelopen vrijdag en zaterdag zijn veel fruit en notenbomen verhuisd na...
21/11/2025

De eerste vorst in de moestuin op Hof Te Boekelo.

Afgelopen vrijdag en zaterdag zijn veel fruit en notenbomen verhuisd naar Voedselbos Weusthag en de wilde vruchtbomen naar Boerderij de Wieckse.

Er blijven nog vruchtbomen over. Vanaf volgende week zijn deze te koop. Als je belangstelling hebt, mail via www.warenatuur.nl/contact

DE PAWPAW IS POPULAIR ONDER VOEDSELBOSSERS.(LET OP, de afbeelding is niet actueel, de kwekerij bestaat niet meer) Al zo’...
27/10/2025

DE PAWPAW IS POPULAIR ONDER VOEDSELBOSSERS.
(LET OP, de afbeelding is niet actueel, de kwekerij bestaat niet meer)

Al zo’n 20 jaar geleden stond ik met mijn kraam over natuurvoeding op dit festival in Nijverdal.
Het was toen nog maar de vraag of deze vruchtboom het hier goed zou doen. En wat je mee moest? Want de jammetjes die Hans er van liet maken vielen wat flauw van smaak uit. En de vrucht is beperkt houdbaar. Invriezen is ook niet bevorderlijk voor de smaak. Maar intussen zijn er tal van veredelde cultivars uit de USA deze kant op gekomen.

Ik liet wilde een vriend een van deze verbeterde vruchten laten proeven maar hij weigerde en wees er op dat er neurotoxische stoffen in best wel een hoog gehalte in zitten.
Dit is de video die mijn vriend doorstuurde.
https://nutritionfacts.org/video/do-not-eat-pawpaws/
Ik heb natuurvoeding gestudeerd met een klinisch chemisch achtergrond. En ben daarom erg kritisch op allerlei internet guru’s op dit gebied en deze Dr. Gregor heb ik nog niet op onjuistheden kunnen betrappen..

In Amerikaans permacultuurland is het ook al bekend.
https://permies.com/t/126827/Pawpaw-Human-Toxicity-Neurodegeneration
https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0161813X11001975 Hieronder een positief wetenschappelijk onderbouwd artikel waar de suggestie wordt gedaan om de pawpaw van een eetbare coating te voorzien zodat ie langer houdbaar is.
https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0924224424002061

Pawpaws worden in Amerika veel gegeten maar bevatten de neurotoxische stof annonancine (van de latijnse familienaam Annonaceae waartoe ook de tropische zuurzak behoort.
Van de zuurzak is bekend dat deze kanker werende stoffen bevat maar de vele beweringen op het internet zijn zwaar overdreven. https://gezondr.nl/graviola-vrucht-zuurzak-kanker/ . De schil en pitten bevatten deze stoffen wel maar daar moet nog meer onderzoek naar gedaan worden. Van de pawpaw wordt dit ook beweert maar dat is dus niet waar, op z’n minst heel betrekkelijk. Zeker als je beseft dat in de pawpaw 10 keer meer neurotoxische stof zit dan in zuurzak!

Als je veel van het pawpaw vruchtvlees in eenkeer eet dan kan dit misselijkheid en diarree, hoofdpijn en duizeligheid veroorzaken.
Eet je het zeer regelmatig dan is er bewijs dat het gelinkt is aan atypische vormen van parkinson en andere neurotoxische aandoeningen.

De schil en pitten bevatten direct toxische hoeveelheden aan annonancine. Die kan je absoluut niet eten.

Moet je daarom de pawpaw maar uit je voedsebos gooien?
Nee hoor. Omdat de vrucht maar korte tijd beschikbaar is, slecht bewaarbaar en verwerkbaar en je hen het beste vers en rijp kan eten is de kans klein dat je er te veel van binnen krijgt. Maar dus niet meerdere vruchten helemaal tegelijk naar binnen werken.

Afgelopen vrijdag was er het boerenvuur via   in de voedselbostuin van Ware Natuur.Onderwerp was no-dig tuinieren (niet ...
10/10/2025

Afgelopen vrijdag was er het boerenvuur via in de voedselbostuin van Ware Natuur.
Onderwerp was no-dig tuinieren (niet spitten) en zelf microben mengsels maken om het bodemleven en vruchtbaarheid te stimuleren. Natuurlijk werd afgesloten met een warm boeren vuur met soep en salade 'dwars door de tuin'.

Vroeg in de ochtend de weg op met de antieke transportfiets, waar vroeger turf en kolen mee werd vervoerd, naar de Kasba...
21/09/2025

Vroeg in de ochtend de weg op met de antieke transportfiets, waar vroeger turf en kolen mee werd vervoerd, naar de Kasbah herfstbraderie in Hengelo. Naast wat eigen groentes en nashiperen uit de Voedselbostuin veel groenten van noaber Lentelandboerderij De Wieckse bij Boekelo.
Er werd goed verkocht dankzij veel trouwe klanten en bekenden van vroeger die nieuwsgierig kwamen kijken en kopen!
Aan het eind van de dag was de kar leeg! Geweldige groenten van !🥬

Adres

Hengelo

Meldingen

Wees de eerste die het weet en laat ons u een e-mail sturen wanneer Ware Natuur nieuws en promoties plaatst. Uw e-mailadres wordt niet voor andere doeleinden gebruikt en u kunt zich op elk gewenst moment afmelden.

Delen

Share on Facebook Share on Twitter Share on LinkedIn
Share on Pinterest Share on Reddit Share via Email
Share on WhatsApp Share on Instagram Share on Telegram