15/02/2026
Afgelopen donderdag 12 februari was er een interessante zoom meeting via Voedsel uit het bos . Martijn Aalbrecht deelde de resultaten van zijn onderzoek naar de gezondheid van de planten fruit in meer dan 70 verschillende voedselbossen in Nederland.
De uitkomst was boeiend voor mij als oud analist die bekend is met methoden als de brixmeter. Maar nou ook niet weer verrassend.
Voedselbossen, zo als de mijne of Martijn zijn aangelegd op arme zandgrond, heide met potzoll en veel oerlagen. Of op akkers en weilanden die jaren zijn uitgeloogd met kunstmest en te diep ploegen met zware machines.
Vroeger leerde ik al op de basisschool dat fruitteelt in de Betuwe hoort en de vruchtbare lossgronden in Zuid Limburg. Op de hogere arme zandgronden werden varkens gemest en de MRIJ koe in een gemengd bedrijf. In de lagere rivier en zeeklei en veengebieden hoorde veeteelt thuis met Fries stamboekvee.
10-12 jaar geleden waren de verwachtingen over voedselbossen torenhoog en gebaseerd op (sub)tropische voedselbossen. Toen al waarschuwde ik voor deze te hoog gegrepen beweringen. In de tropen gaan processen wel 5 keer zo snel als hier en bouwt de humus in de bodem zich dus veel sneller op, als de juiste methode van syntropical foresting wordt toegepast.
In Nederland duurt het minimaal 7 jaar voordat de eerste bomen vrucht geven en het principe van plantengildes, mineralenpompen en bodemweb, samenwerking van bodemmicrobioom en plantwortels, duurt minimaal 10-12 jaar voordat het op gang komt en wel 25-60 jaar voordat het in evenwicht is.
Tot die tijd gaat niets van zelf, een voedselbos voor luie boeren is echt een utopie!
Martijn gaf het al aan, alle bestaande voedselbossen hebben nog hulp nodig in de aanvoer van bodemleven en mineralen. Van een fruitteler bij Frederiksoord leerde ik dat het sproeien met zeewierextract de planten zichtbaar gezonder maakt. De jonge bomen in mijn voedselbostuin heb ik elk jaar hiermee in het groeiseizoen behandeld. Van een oude BD boer uit de Achterhoek leerde ik de oude methode om de stam van vruchtbomen in te smeren met een mengsel van kalk, wei en verse koemest. Dat werd vroeger in mijn jeugd nog gedaan maar is in onbruik geraakt.
Ik heb inmiddels veel ervaring vanuit de biologische, BD en permacultuur groenteteelt. En ga dit jaar proberen een programma op te zetten met bodem en vruchtsap chroma's. Dat is een eenvoudige methode om goedkoop een schat aan informatie te krijgen als aanvulling of vervanging van dure chemische analyses.
Ook op verzoek van enkele leden van organiseer ik dit jaar nog een workshop of boerenvuur over het maken en toepassen van microben mengsels, compostthee en zeewierextract. Dit is natuurlijk ook leerzaam voor voedselbosboeren.
Voor het maken van chroma's wil ik eerst een goede plek hebben waar met geconditioneerde omstandigheden gewerkt kan worden. kan werken. Zodra mijn plan concreter is zal ik hier weer berichten.