21/01/2026
| BẢN TIN TÂM LÝ |
KHI LO ÂU KHÔNG CÒN LÀ CẢM XÚC, MÀ LÀ MỘT "CƠN NGHIỆN" CỦA NÃO BỘ
(English caption below)
🍃Có những ngày, cuộc sống của bạn hoàn toàn bình lặng. Không có deadline dồn dập, không có mâu thuẫn gia đình, cũng chẳng có tin tức tiêu cực nào ập đến. Thế nhưng, bên trong bạn lại là một cơn bão ngầm. Tim đập nhanh, lồng ngực nặng trĩu, và tâm trí thì không ngừng vẽ ra những kịch bản tồi tệ nhất: “Nhỡ đâu ngày mai mọi thứ sụp đổ?”, “Nếu mình thất bại thì sao?”
😣Phản ứng đầu tiên của chúng ta thường là tự trách: "Tại sao mình lại yếu đuối như vậy? Sao mình không thể tận hưởng sự bình yên?"
Nhưng thực tế dưới góc nhìn tâm lý học và khoa học não bộ, câu trả lời không nằm ở sự "yếu đuối". Đó là vì não bộ của bạn đã "nghiện" lo lo lắng.
1. Tại sao não bộ lại "chọn" lo lắng?
Với những người từng trải qua trầm cảm hoặc căng thẳng kéo dài, não bộ luôn sống trong trạng thái cảnh giác cao độ (hyper-vigilance). Qua thời gian, não bộ học được một bài học sai lệch: "Lo lắng giúp mình an toàn."
Khi bạn lo âu, cơ thể tiết ra Cortisol và một lượng nhỏ Dopamine. Sự kết hợp này tạo ra một cảm giác giả tạo về việc "đang kiểm soát". Bạn cảm thấy như mình đang chuẩn bị cho những tình huống xấu nhất, và chính cảm giác "đang làm gì đó" này khiến não bộ bám víu lấy.
Dần dần, trạng thái bình yên trở nên xa lạ và đáng sợ. Không lo lắng khiến não thấy trống rỗng, và để lấp đầy sự trống rỗng đó, nó tự "sản xuất" ra những nỗi sợ mới.
2. Dấu hiệu của một bộ não đang lệ thuộc vào lo âu
😥 Sợ hãi sự bình yên: Khi mọi chuyện ổn thỏa, bạn lại thấy bất an và nghĩ rằng "đây chỉ là sự yên lặng trước cơn bão".
🫨Overthinking vô điều kiện: Não tự động tìm kiếm lỗi sai hoặc rủi ro ngay cả trong những niềm vui nhỏ nhất.
🫤Cơ thể luôn căng cứng: Vai gáy đau mỏi, ngực thắt lại dù bạn đang đi nghỉ dưỡng.
😓Coi lo lắng là trách nhiệm: Bạn cảm thấy nếu mình ngừng lo, nghĩa là mình đang chủ quan hoặc vô trách nhiệm với cuộc đời mình.
3. Cách "tắt" chế độ lo âu tự động
Chúng ta không thể bắt não bộ ngừng lo ngay lập tức bằng ý chí, nhưng chúng ta có thể huấn luyện lại nó:
🌱Gọi tên cơ chế: Thay vì nói "Tôi đang lo quá", hãy thử nói: "Não của tôi đang bật chế độ cảnh giác giả, nó đang cố bảo vệ tôi theo cách cực đoan." Việc tách biệt "tôi" và "não bộ" giúp bạn bớt tự trách.
🌱 Thay thế nguồn Dopamine: Não cần "chất kích thích" để cảm thấy đang tồn tại. Hãy thay nỗi lo bằng những hành động nhỏ tạo Dopamine lành mạnh như: đi bộ dưới nắng, nghe một bản nhạc không lời, hoặc hoàn thành một việc chân tay đơn giản (rửa bát, dọn bàn).
🌱 Xây dựng sự an toàn trong cơ thể: Thay vì cố gắng "nghĩ" để hết lo, hãy dùng cơ thể. Tập thở bụng, thả lỏng cơ vai. Khi cơ thể phát đi tín hiệu "tôi đang thả lỏng", não bộ sẽ dần hạ mức cảnh báo xuống.
Lời nhắn nhủ: Nếu bạn đang lo lắng dù không có biến cố, đừng ghét bỏ bản thân. Đó không phải là lỗi của bạn, đó là tín hiệu của một bộ não đã mệt mỏi quá lâu và đang cố gắng sinh tồn. Hãy cho phép mình được nghỉ ngơi, bắt đầu từ việc chấp nhận rằng: Hôm nay, không lo lắng gì cả cũng là một loại thành công.
—————————
WHEN ANXIETY IS NO LONGER AN EMOTION, BUT A BRAIN "ADDICTION"
There are days when your life is perfectly calm. No looming deadlines, no family conflicts, and no negative news. Yet, inside you, a storm is brewing. Your heart races, your chest feels heavy, and your mind relentlessly paints "worst-case scenarios": "What if everything collapses tomorrow?", "What if I fail?"
☔️Our first reaction is often self-blame: "Why am I so weak? Why can't I just enjoy the peace?"
In reality, from a psychological and neurological perspective, the answer isn't "weakness." It's because your brain has become "addicted" to anxiety.
1. Why does the brain "choose" anxiety?
For those who have experienced long-term depression or stress, the brain lives in a state of hyper-vigilance. Over time, the brain learns a distorted lesson: "Worrying keeps me safe."
When you worry, your body releases Cortisol and a small amount of Dopamine. This combination creates a false sense of "being in control." You feel as though you are preparing for the worst, and this feeling of "doing something" is what the brain clings to.
Gradually, peace becomes foreign and frightening. Without worry, the brain feels empty, and to fill that void, it "manufactures" new fears.
2. Signs of an anxiety-dependent brain
🥲Fearing peace: When things are going well, you feel unsettled, thinking, "this is just the calm before the storm."
🫨Unconditional overthinking: The brain automatically searches for flaws or risks even in the smallest joys.
🫤Constant physical tension: Stiff shoulders and a tight chest, even when you are on vacation.
😓 Viewing worry as a responsibility: You feel that if you stop worrying, you are being careless or irresponsible with your life.
3. How to "switch off" the automatic anxiety mode
We cannot force the brain to stop worrying instantly through willpower alone, but we can retrain it:
🌱 Label the mechanism: Instead of saying "I am so worried," try saying: "My brain is triggering a false alarm; it's trying to protect me in an extreme way." Separating "yourself" from your "brain" helps reduce self-stigma.
🌱Replace Dopamine sources: The brain needs "stimulation" to feel alive. Replace worry with small actions that create healthy Dopamine: walking in the sun, listening to instrumental music, or completing a simple manual task (washing dishes, tidying a desk).
🌱Build safety in the body: Instead of trying to "think" your way out of anxiety, use your body. Practice belly breathing and relax your shoulder muscles. When the body sends signals of relaxation, the brain will gradually lower its alert level.
A final reminder: If you are feeling anxious despite having no crisis, do not hate yourself. It is not your fault; it is a signal of a brain that has been exhausted for too long and is simply trying to survive. Allow yourself to rest, starting with the acceptance that: Today, not worrying about anything is a success in itself.
————-
Content: Lê Linh
Design: Lan Anh
--------------------
𝐓𝐇𝐄 𝐕𝐍𝐔-𝐈𝐒 𝐂𝐎𝐔𝐍𝐒𝐄𝐋𝐋𝐈𝐍𝐆 𝐒𝐄𝐑𝐕𝐈𝐂𝐄𝐒
📌 Đặt lịch tham vấn: https://forms.gle/TLGv5GXV2vTpX7D68
🍀 page: fb.me/vnuiscounsellingservices
🌐 Website: counselling.isvnu.vn
🎙 Nghe The VNU-IS Counselling Podcast tại: Spotify, Apple Podcasts, Google Podcasts, Anchor.
📞 Hotline: 0966408685
📩 Email: counselling@vnuis.edu.vn
✨ Với quy tắc bảo mật tối đa, không phán xét, bạn sẽ được hỗ trợ tìm kiếm những lối đi mới, cách suy nghĩ mới về các vấn đề cảm xúc, học tập, gia đình, định hướng nghề nghiệp, etc. ✨
