Urologija

06/11/2014

Veoma česta tema u Urologiji: URINARNE INFEKCIJE
Prof. dr Petar Jovanovic, urolog

U ciklusu emisija Bel Doktor, Zdravo jutro, koje se emituju na TV Studio B, prof. dr Petar Jovanović, spec. urolog, govori o urinarnim infekcijama.

31/01/2014

O karcinomu prostate govori:
Dr Dejan Milanovic, spec. urolog

Pratite Savete za zdravlje na FB stranici i Youtube kanalu Dr Ristić i saznajte više o Karcinomu prostate JUL AKCIJA : • do 50% popusta na odabrane specijali...

09/01/2014

INTERVJU: DR TODOR JOVANOVIĆ Zdrava hrana je ona koja ne pravi kiselinu Lekar-imunolog govori o UV zračenju, šteti od vakcina, lečenju suncem, eliksiru mladosti, mozgu i seksu, ženskim očima punim ...

19/12/2013

Higijena kod neobrezanih dječaka

02/12/2013

Upala prostate (Prostatitis)

Upala prostate česta je bolest koja bar jednom u životu pogađa 10 - 15% muškaraca. Simptomi su u najblažem obliku neugodni, a obično se javlja jaka bol. Prostata je žlezda koja je deo muškog polnog sistema. Smeštena je ispod mokraćne bešike, a ispred rektuma, završnog dela debelog crijeva. Teška je 15 - 25 grama, oblika i veličine kestena. Prostata okružuje mokraćnu cev koja vodi mokraću od mokraćne bešike do vrha pen*sa. Građena je uglavnom od mišićnog i žlezdanog tkiva, a glavna joj je funkcija proizvodnja tečnosti koja je sastavni deo sperme. Tokom orgazma stezanje mišića istiskuje tečnost iz prostate u mokraćnu cev.
Uzrok nastanka

Više je potencijalnih uzroka upale prostate, a nekad je više faktora odgovornih za nastanak upale. Najčešći uzroci su: bakterijska infekcija (najčešće crevne bakterije, Proteus, Stafilococcus), autoimuna bolest, neuromišićne ili mehaničke povrede.

Ređi uzroci mogu biti: poremećaj metabolizma mokraćne kiseline (giht), kamenci u prostati, suženja mokraćne cevi, tumori, benigna hiperplazija prostate, alergija na hranu
infekcija gljivicama, infekcija virusima.

Određena stanja ili medicinski zahvati povećavaju rizik za ovu bolest, npr. postavljanje instrumenata ili katetera u mokraćnu cev, analni seks, abnormalnosti mokraćnog sistema, infekcije mokraćnog sistema, povećana prostata, poremećaji mokrenja, stres, smanjena izloženost suncu, nekontrolisana seksualna aktivnost, učestala masturbacija, povreda mokraćnog sistema, fiksiran položaj tela (pri dugotrajnom jahanju), prekomerno konzumiranje alkohola, dugotrajno uzdržavanje od mokrenja.
Klinička slika

Simptomi upale prostate nisu specifični isključivo za ovu bolest pa mogu ličiti na simptome drugih bolesti genitourinarnog sistema. Simptoma ponekad uopšte i nema, a ponekad su tako izraženi i nagli da pacijenti često traže hitnu pomoć.

Akutna upala prostate: simptomi nastaju naglo. Mogu se javiti bolovi u predelu ispod i iza polnog organa, bolovi u donjem delu trbuha i leđa, otežano mokrenje, učestalo mokrenje manjih količina mokraće, učestalo mokrenje noću, gnojan ili krvav iscedak iz mokraćne cevi, umor, povišena temperatura. Ako postoji otok prostate može, može da ometa oticanje mokraće pa nastaje njen zastoj (retencija urina) i nakupljanje u mokraćnom bešici. Prostata je gotovo uvek povećana.

Hronična upala prostate: naziv "hronična" označava dugotrajan tok infekcije i obično se upotrebljava za bolesti koje traju duže od tri nedelje. Hronična infekcija se može razviti iz akutne ili bolest od početka ima hroničan tok. Kod ovog se oblika javljaju umereni bolovi ispod i iza pen*sa, u donjem delu leđa, blaži poremećaji mokrenja u vidu otežanog mokrenja malih količina mokraće, oskudan krvav ili gnojan iscedak iz mokraćne cevi. Može se javiti umor, peckanje, bolna ejakulacija pa čak i impotencija. Prostata može biti povećana ili smanjena i tvrda. Nije retkost da je jedini simptom hronične upale prostate ponavljanje infekcija mokraćne bešika.
Dijagnoza

Dijagnoza se postavlja na osnovu pregleda pacijenta (digitorektalnim pregledom digitus, lat. = prst; re**um, lat. = završni deo debelog creva, rektum) i laboratorijskih analiza. Urinokulturom i pregledom sekreta prostate identifikuju se uzročnici.
Lečenje

Lečenje akutnog oblika podrazumeva mirovanje u postelji, suzbijanje temperature i unošenje dovoljno tečnosti (zbog pojačanog gubitka usled visoke temperature). Pored simptomatske terapije primenjuje se i antibiotska terapija prema utvrđenom uzročniku. Lečenje mora da se izvodi u trajanju od mesec dana. U protivnom može doći do nastanka hroničnog prostatitisa.

Lečenje hroničnog prostatitisa predstavlja problem zbog toga što u hronično zapaljeno tkivo prostate antibiotici teško prodiru. Pre svega treba identifikovati uzročnike zapaljenja, što takođe može biti problem s obzirom da oni mogu biti "sakriveni" duboko u tkivu prostate. Ponekad pregled mokraće ne pomaže. Negativna urinokultura ne znači da infekcije prostate nema. Zato se moraju preduzeti specifične dijagnostičke metode i laboratorijske analize. Izbor antibiotika će zavisiti međutim ne samo od osetljivosti uzročnika već se mora birati i prema sposobnosti prodiranja u tkivo prostate. Pored toga lečenje se mora sprovoditi dovoljno dugo i do tri meseca.

Lečenje nebakterijskog prostatitisa može predstavljati problem. Higijensko dijetetski režim može biti od koristi pa u tom smislu treba izbegavati hranu, piće i aktivnosti koje pojačavaju tegobe (npr. kafa, alkohol, začini itd.)

Bojan Subotic, dr med.

20/11/2013

Par saveta za siguran s*x

OPREZ S KONDOMIMA: 13 grešaka koje vam mogu doći glave | TELEGRAF

17/11/2013

Preventivni pregled sprečava pojavu bolesti i omogućava otkrivanje oboljenja u najranijoj fazi, kada su najveće mogućnosti za izlječenje. - Svako

15/11/2013

Zanimljiva tema: Muska seksualna fukcija
Pogledaj te

www.porodicnilekar.tv

23/08/2013

POVEĆANJE PROSTATE

U posljednje vrijeme sve se više govori o problemima s prostatom. Budući da se svjesnost u vezi problematike povećala, bolesti prostate se dijagnosticiraju i liječe sve ranije.
Prostata je žlijezda koja se nalazi kod muškaraca, veličine je oraha a nalazi se u maloj zdjelici između mokraćnog mjehura s prednje i debelog crijeva sa stražnje strane. Kroz nju prolazi početni dio mokraćne cijevi. Proizvodi sjemenu tekućinu koja služi prijenosu i prehrani muških spolnih stanica.
Najčešće bolesti prostate su upale (akutne i kronične), benigno povećanje(adenom) i rak prostate.
Benigno povećanje prostate poznato kao benigna hiperplazija ili adenom prostate predstavlja čestu zdravstvenu problematiku kod muškaraca. Sa starenjem se povećava postotak oboljelih. Javlja se u 35% muškaraca iznad 50 godina starosti, 60-70% muškaraca iznad 60 godina i 80-90% iznad 80 godina starosti, a tek 30-40% oboljelih ima simptome.
Benigna hiperplazija prostate predstavlja povećanje broja njenih stanica. Zbog toga se uzrokuje opstrukcija ili sužavanje mokraćne cijevi, pritišće mokraćni mjehur i otežava proces mokrenja. Simptomi su česte potrebe za mokrenjem uz osjećaj hitnosti, naročito noću, mokrenje sa zadrškom, slabi mlaz prilikom mokrenja, osjećaj punog mjehura i nakon mokrenja, mokrenje sa prekidima, nemogućnosti mokrenja, pojava krvi u urinu ili spermi, gubitak tjelesne težine. U težim slučajevima može doći i do slabljenja mjehura-inkontinencije, infekcije uretre, mjehura i bubrega kao i smanjenja njihove funkcije.
Upale prostate mogu biti akutne i kronične. Za akutne upale je karakteristično povišenje temperature tijela, bol i peckanje kod mokrenja, bol u donjem abdomenu, zdjelici ili genitalijama, zastoj mokrenja, bolne ejakulacije i bol kod defekacije.
Kod kronične upale se javljaju učestale potrebe za mokrenjem, povremeni bolovi u donjem abdomenu i peckanje za vrijeme uriniranja.
Pregled prostate se u početku vrši palpatorno digitorektalno čime se određuje veličina, oblik i konzistencija prostate, čime se pronalaze eventualne neravnine i otvrdnuća. Ukoliko je potrebno, provodi se transrektalni ultrazvuk kojim se jasnije vide sve promjene parenhima prostate, adenome i ciste, tumorskih nakupina, promjene na mjehuru i mokraćnoj cijevi.Vrlo je važno isključiti tumor prostate određivanjem PSA ( prostata specifičnog antigena), bjelančevina koje proizvode stanice prostate, a ponajviše njene tumorske stanice.
Uzroci povećanja su starija dob i muški spolni hormoni (osobito testosteroni). Poznato je da ginekološki problemi kod žena i poremećaji prostate su česti uzroci boli u donjem djelu leđa, rebrima, zdjeličnoj regiji i kukovima.
Liječenje se uglavnom bazira na medikamentoznoj terapiji kroz uzimanje antibiotika u cilju liječenja upale i hormonskoj terapiji sa tendencijom smanjenja prostate i smanjenja pritiska na okolne strukture. Urološka terapija je usmjerena na transuretralnu resekciju prostate čime se proširuje mokraćna cijev, a ponekad se odstranjuje dio ili cijela prostata što za posljedicu često ima komplikacije.

Bojan Subotić, dr med.

23/08/2013

Posle 50-te obavetno kod urologa

POSLE PEDESETE OBAVEZNO KOD UROLOGA, o metodama lečenja kancera prostate za emisiju PORODIČNI LEKAR govore doc. dr Aleksandar Milošević, direktor KBC Zvezdar...

01/07/2013

Savjeti za muškarce...

Svako desetljeće nosi određene zdravstvene rizike. Muškarci  u četrdesetima trebaju naročito paziti na svoje zdravlje zbog povećanog rizika od nastanka nekih bolesti. Kako biste...

29/06/2013

URINARNE INFEKCIJE KOD DJECE - VAŽNO

Kako urinarni trakt normalno funkcioniše?

Bubrezi filtriraju i otklanjaju otpadne materije i vodu iz krvi i tako nastaje mokraća (urin). Bubrezi odrasle osobe proizvode otprilike 1-2 litra urina dnevno, dok je kod djece ta količina manja zavisno od njihove starosne dobi. Mokraća putuje iz bubrega niz dvije uske cijevčice koje se nazivaju ureteri. Mokraća se zatim prikuplja u mjehuru – organu koji izgleda poput balona. Kod djeteta, mokraćni mjehur može držati 30-45 ml mokraće za svaku godinu starosti djeteta. Dakle, mjehur četverogodišnjeg djeteta može držati oko 118-177 ml (manje od jedne šolje), a osmogodišnjeg djeteta 236-354 ml urina. Tokom pražnjenja mjehura, dolazi do opuštanja mišića koji se zove sfinkter, te mokraća istječe iz tijela kroz uretru, cjevčicu koja se nalazi na dnu mjehura. Otvor uretre pozicioniran je na kraju pen*sa kod dječaka (vidi sliku 2), i ispred vagine kod djevojčica (vidi sliku 3).
sistem-mokraćnih-puteva

Kako dolazi do upale mokraćnih puteva?

Normalni urin ne sadrži bakterije. Ponekad, bakterije mogu ući u urinarni trakt i urin sa kože iz okoline rektuma i genitalija, te doći do mjehura. Kada se to desi, bakterije mogu uzrokovati upalu mokraćnog mjehura, te dovesti do oticanja i pojave bolova u donjem dijelu stomaka i sa strana. Ovakva upala mokraćnog mjehura naziva se cistitis.

Ako bakterije putem uretera dođu do bubrega, može doći do njihove upale. Ovu upalu često prate jaki bolovi i temperatura. Upale bubrega su puno opasnije od upala mokraćnog mjehura.

Kod neke djece, urinarna infekcija može biti znak abnormalnosti urinarnog trakta, koji, zbog toga, može biti podložniji ponavljajućim upalama. Zbog toga, kada se kod djeteta pojavi upala mokraćnih puteva, preporučuju se dodatni testovi radi utvrđivanja eventualnog postojanja takvih abnormalnosti. U nekim slučajevima, djeca češće obolijevaju od urinarnih infekcija jer su jednostavno sklonija takvim infekcijama, kao što su druga djeca sklonija prehladama, kašlju ili upalama uha. Osim toga, postoji mogućnost da je dijete zaraženo posebnom bakterijom koja ima specifičnu sposobnost da uzrokuje infekcije urinarnog trakta.

Djca koja često odgađaju odlazak u toalet sklonija su razvijanju ovih infekcija. Redovno uriniranje pomaže održavanju mokraćnih puteva sterilnim jer urin ispire bakterija iz organizma. Zadržavanje urina omogućava razmnožavanje bakterija. Duže grčenje sfinktera, također, otežava njegovo opuštanje radi uriniranja, te se može desiti da se djetetov mokraćni mjehur u potpunosti ne isprazni. Ovakvo disfunkcionalno pražnjenje može olakšati razmnožavanje bakterija i razvoj urinarne infekcije.

Koji su znakovi infekcije mokraćnih puteva?

Infekcija mokraćnih puteva uzrokuje iritaciju mjehura, uretre, uretera i bubrega, baš kao što i sluzokoža u nosu ili grlu postane iziritirana tokom prehlade. Ako je dijeto malo, postoji opasnost da znakovi urinarne infekcije neće biti tako očiti, pošto je maloj djeci teško opisati kako se tačno osjećaju. Malo dijete sa urinarnom infekcijom može imati visoku temperaturu, biti razdražljivo ili odbijati da jede.

Na drugu ruku, ponekad se može desiti da dijete ima samo nisku temperaturu i mučninu, da povraća ili da jednostavno ne izgleda zdravo. Mokraća u peleni može imati neobičan miris. Ako dijete ima temperaturu i čini se bolesnim više od jednog dana, a ne vide se drugi očiti uzroci nelagode, poput sekreta iz nosa, potrebno je uraditi test urina zbog moguće infekcije mokraćnih puteva.

Starije dijete sa urinarnom infekcijom može se žaliti na bol u stomaku i karlici. Dijete može često mokriti. Ako je kod djeteta prisutna upala bubrega, ono se može žaliti na bol ispod ruba rebara (grudnog koša) ili bol u donjem dijelu leđa. Plač tokom mokrenja i željenje da je mokrenje bolno, te mokrenje svega nekoliko kapljica urina – sve su znakovi upale mokraćnih puteva. Dijete može imati poteškoća sa konrolisanjem urina i može pomokriti odjeću ili posteljinu. Mokraća može imati neobičan miris i izgledati mutno ili crvenkasto.

Kako se može utvrditi da li dijete ima upalu mokraćnih puteva?

Samo savjetovanjem sa zdravstvenim radnikom možete otkriti zasigurno da li vaše dijete ima urinarnu infekciju.

Za vađenje nalaza na infekciju potrebno je prikupiti nešto dječje mokraće. Način na koji se mokraća prikuplja zavisi od starosne dobi djeteta. Ako je dijete još u peleni, zdravstveni radnik može ljepljivom trakom pričvrstiti plastičnu kesicu oko djetetovog genitalnog područja. Ako je u pitanju starije dijete, od njega se može zatražiti da mokri direktno u posudicu što je moguće pažljivije da bi se izbjeglo kontaminiranje uzorka sa bakterijama sa kože ili rektalnog područja. Ponekad ljekar ili sestra moraju staviti malu cjevčicu (kateter) u djetetovu uretru, nakon čega će urin slobodno kapati iz mjehura u sterilnu posudicu. Međutim, ponekad je najbolji način da se dobije uzorak urina stavljanjem igle u mjehur kroz kožu donjeg stomaka. Prikupljanje urina putem cjevčice ili igle osigurava da je prikupljeni uzorak urina čist.

Jedan dio uzorka urina posmatra se kroz mikroskop. Ako je prisutna upala, u uzorku će se vidjeti bakterije i ponekad sluz. Ako su bakterije iz uzorka slabo vidljive, laborant može staviti uzorak u posudicu sa supstancom koja ohrabruje njihov razvoj. Nakon što se bakterije umnože, moguće ih je identificirati i testirati da bi se utvrdilo koji lijekovi će biti najdjelotvorniji (antibiogram). Proces rasta bakterija u laboratoriji poznat je kao „uzgoj kultura” i može potrajati i nekoliko dana.

Pouzdanost kulture zavisi od toga koliko je uzorak stajao prije nego što je započet uzgoj kulture. Ako prikupljate dječji urin u kući, čim prije ga pohranite u frižider, a u laboratorij ga nosite u plastičnoj kesi napunjenoj ledom.

Kako se liječe infekcije mokraćnih puteva?

Urinarne infekcije liječe se antibioticima. Dok se pregleda uzorak mokraće u laboratoriju, ljekar može propisati tretman lijekovima koji eleminišu najvjerovatniju bakteriju koja je uzrokovala upalu. Nakon što nalazi kulture budu poznati, ljekar može odlučiti da djetetu propiše drugi antibiotik.

Način na koji se antibiotik daje i broj dana tokom kojih se uzima, zavise dijelom o vrsti infekcije i njenoj težini. Kada je dijete veoma bolesno i nije u stanju piti tečnost, antibiotici se mogu dati izravno u krv putem vene na ruci. Inače, antibiotike je moguće dati u vidu tableta, sirupa ili injekcija. Lijekovi se uzimaju tokom najmanje 3 do 5 dana, a ponekad i nekoliko sedmica. Dnevni raspored uzimanja lijekova zavisi od samog propisanog antibiotika: neki antibiotici se trebaju uzimati samo jednom dnevno, a drugi i do četiri p**a dnevno. U nekim slučajevima, dijete će trebati uzimati lijekove sve dok se ne završe dodatni testovi.

Nakon nekoliko doza antibiotika, dijete se može početi osjećati bolje, ali je obično potrebno nekoliko dana da bi nestali svi simptomi. U svakom slučaju, dijete treba uzimati lijekove onoliko dugo koliko je to ljekar preporučio. Nipošto nemojte prekinuti kuru antibioticima iako su se simptomi povukli jer se infekcija može vratiti, a same bakterije mogu postati otporne na buduće liječenje ako se tretman lijekovima prerano prekine.

Djeca trebaju piti tečnost kada to žele. Osigurajte da dijete unosi dovoljno tečnosti, ali ga nemojte tjerati da pije velike količine. Ako dijete odbija tečnost, o tome obavijestite ljekara.

dr Bojan Subotić