01/12/2022
DOSSIER: SLECHTHOREND – Leeftijdsgebonden gehoorverlies/presbyacusis
Als we ouder worden, verliezen we ons gehoor. Sommige mensen krijgen eerder leeftijdsgebonden gehoorverlies dan anderen. De medische term voor leeftijdsgebonden gehoorverlies is presbyacusis.
Statistisch gezien beginnen we allemaal vanaf onze dertig à veertig jaar ons gehoor te verliezen. Een Nederlandse studie* toont aan dat 30% van de deelnemers boven de 65 jaar een gehoorverlies hadden van meer dan 35dB. Voor mannen was dit 33% en voor vrouwen bijna 29%.
21% van de mannen en 18% van de vrouwen in het onderzoek hadden een gehoorverlies van 41% of meer. 1 op 5 en meer dan de helft van de mensen boven de 80 jaar lijden aan gehoorverlies. Echter meer dan de helft van de mensen met een verzwakt gehoor, zijn nog actief.
Symptomen van leeftijdsgebonden gehoorverlies.
Leeftijdsgebonden gehoorverlies / presbyacusis treedt bij de meeste mensen geleidelijk op en meestal worden beide oren in gelijke mate getroffen. De meesten worden niet volledig doof. De mate waarin het gehoor verloren gaat, verschilt van persoon tot persoon op dezelfde leeftijd.
Eerst wordt men een afname van de hoge tonen gewaar. Spraak omvat hoge frequenties van geluid, dus de eerste tekenen van leeftijdsgebonden gehoorverlies, kunnen het moeilijk verstaan zijn van wat mensen tegen je zeggen. De spraakklanken met de hoogste frequenties zijn de medeklinkers zoals s, t, k, p en f.
Een andere indicatie van leeftijdsgebonden gehoorverlies is dat mannenstemmen duidelijker klinken dan vrouwenstemmen, terwijl het over algemeen ook moeilijk is om in een lawaaierige omgeving te horen. Stemmen kunnen mompelend en onduidelijk klinken en je kunt gepiep in je oren horen, hoofdpijn hebben, schommelend zicht en duizeligheid gewaarworden. Als je één of meer van deze symptomen ervaart, moet je je dokter raadplegen. Indien je aan leeftijdsgebonden gehoorverlies lijdt, zal men de verschillende mogelijke behandelingen met je doornemen.
De behandeling van leeftijdsgebonden gehoorverlies.
Er is geen genezing voor presbyacusis, maar er zijn een aantal zaken die je kunt doen om je gewone leven te behouden.
In veel gevallen kunnen hoorapparaten helpen. Je kunt ook telefoonversterkers en andere ondersteunende apparaten krijgen. Velen vinden het ook nuttig om gebarentaal en liplezen te leren en ander visuele hulpmiddelen te gebruiken ter ondersteuning van de communicatie. Hoewel de moderne apparaten zeer goed zijn, kunnen ze het gehoor niet helemaal vervangen, wel ondersteunen.
Oorzaken van leeftijdsgebonden gehoorverlies.
De precieze oorzaak van presbyacusis is niet bekend. Volgens verschillende studies kan presbyacusis of leeftijdsgebonden gehoorverlies erfelijk zijn. Het binnenoor (slakkenhuis) bevat zenuwcellen die geluid vertalen in zenuwprikkels die in de hersenen terechtkomen. Men vermoedt dat op leeftijd deze zenuwen hun werk minder goed doen. Arteriosclerose, een verharding en vernauwing van de bloedvaten die bloed naar het slakkenhuis vervoert, wat tot gevolg heeft dat er minder bloed in het slakkenhuis terecht komt, wordt ook als een mogelijke oorzaak gezien.
Ook omgevingsfactoren zijn als een oorzaak bekend. Bijvoorbeeld het herhaaldelijk blootstellen aan luide geluiden heeft een invloed op leeftijdsgebonden gehoorverlies maar ook stress en jarenlange blootstelling aan medicijnen of chemische stoffen. Uit een Amerikaans onderzoek gebaseerd op de NHIS** bleek dat er geen samenhang is met condities zoals artritis, cardiovasculaire aandoeningen, diabetes en hoge bloeddruk. Uit de studie, vergeleken met hen zonder gehoorverlies, waren de mensen met gehoorverlies eerder mannelijk, blank, met nog een ander gebrek dan gehoorverlies en rokers. Je dokter kan een volledig fysiek onderzoek doen om medische oorzaken van het gehoorverlies uit te sluiten.
*De Rotterdamstudie is uitgevoerd tussen 2011 en 2015, onder 4743 mensen van 50 en ouder. Het artikel “het overwicht van leeftijdsgeonden gehoorverlies, omvattend de verschillende seksen bij oudere volwassenen in een grote cohort studie”, werd gepubliceerd in de Laryngoscope in maar 2017.
**De Amerikaanse studie was gebaseerd op data van The National Health Interview Survey (NHIS) tussen 2011 en 2013 en is gebaseerd op data van meer dan 53000 mensen. De studie “Gehoorverlies en geassocieerde medische condities onder personen van 65 en ouder” werd gepubliceerd in Disability and Health Journal in juni 2017.
Bronnen: www.hear-it.org – www.patient1.nl/ouderdomsslechthorendheid - Auteur: Maaike Siemer
Heb je al dan niet leeftijdsgebonden gehoorverlies? Komen misverstanden wel eens voor? Voor meer informatie over hooroplossingen die voor jou geschikt zijn of voor een vrijblijvende gehoortest en persoonlijk hooradvies kan je bij mij als audiologe / audicien steeds op afspraak terecht bij Gezondheidscentrum Achterweide (Achterweidestraat 37 te Bornem). Telefonisch bereikbaar via 0496 80 92 14 (Annick).