Άσπα Καρακώστα, Ψυχολόγος, MSc, PhD

08/04/2026

ΚΛΑΔΟΣ ΨΥΧΙΑΤΡΟΔΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΕΨΕ

❓️Είναι όλοι οι ψυχικά ασθενείς επικίνδυνοι;

✅ ️Όχι. Η άποψη ότι τα άτομα με ψυχικές διαταραχές είναι επικίνδυνα είναι ένας από τους πιο επίμονους και επιβλαβείς μύθους. Στην πραγματικότητα, η συντριπτική πλειονότητα των ανθρώπων με ψυχική νόσο δεν παρουσιάζει βίαιη ή επιθετική συμπεριφορά. Αντίθετα, είναι πολύ συχνότερο να βιώνουν οι ίδιοι αποκλεισμό, στιγματισμό ή ακόμη και κακοποίηση.

Ο κίνδυνος βίας δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την ύπαρξη μιας ψυχικής διαταραχής. Παράγοντες όπως η χρήση ουσιών, το ιστορικό βίας, οι κοινωνικές συνθήκες και η έλλειψη υποστήριξης παίζουν σημαντικό ρόλο. Η ψυχιατροδικαστική αξιολόγηση λαμβάνει υπόψη όλους αυτούς τους παράγοντες, εξετάζοντας κάθε περίπτωση εξατομικευμένα.

Η διάδοση έγκυρης πληροφόρησης είναι κρίσιμη, καθώς βοηθά στη μείωση του φόβου και του στίγματος, ενθαρρύνει την αναζήτηση βοήθειας και συμβάλλει σε μια πιο δίκαιη και συμπεριληπτική κοινωνία.

❓️Είναι όλοι οι άνθρωποι που διαπράττουν εγκλήματα ψυχικά ασθενείς;

✅️Όχι. Η αντίληψη ότι οι περισσότεροι άνθρωποι που εμπλέκονται σε εγκληματικές πράξεις πάσχουν από κάποια σοβαρή ψυχική διαταραχή είναι ένας διαδεδομένος μύθος. Στην πραγματικότητα, η πλειονότητα των δραστών δεν παρουσιάζει τέτοιου είδους διαταραχές. Αντίθετα, τα άτομα με ψυχικές δυσκολίες είναι συχνότερα ευάλωτα και βρίσκονται στη θέση του θύματος παρά του δράστη.

Η ψυχιατροδικαστική αποτελεί έναν εξειδικευμένο τομέα της ψυχιατρικής που γεφυρώνει την ιατρική γνώση με το νομικό πλαίσιο. Στο πλαίσιο αυτό, ο ειδικός αξιολογεί αν, και σε ποιο βαθμό, μια ψυχική κατάσταση επηρέασε την ικανότητα ενός ατόμου να κατανοήσει τη φύση και τις συνέπειες των πράξεών του ή να ελέγξει τη συμπεριφορά του τη στιγμή του συμβάντος.

Η κατανόηση αυτών των παραμέτρων δεν συμβάλλει μόνο στη δίκαιη απονομή της δικαιοσύνης, αλλά και στη μείωση του κοινωνικού στίγματος που συχνά συνοδεύει την ψυχική νόσο.

Η τριμελής Επιτροπή του Κλάδου Ψυχιατροδικαστικής της ΕΨΕ

Δουζένης Αθανάσιος - Δόμνα Τσακλακίδου - Μαρκοπούλου Μαρία

05/04/2026

🫠

01/04/2026

🥹

01/04/2026

24/03/2026

Ο Mihaly Csikszentmihalyi μελέτησε το φαινόμενο της «ψυχολογικής ροής» για περισσότερες από 3 δεκαετίες.
Ξεκίνησε την έρευνά του γύρω στα τέλη της δεκαετίας του 1960. Και συνέχισε συστηματικά τουλάχιστον μέχρι τη δεκαετία του 1990 (και περισσότερο ). Δηλαδή, μιλάμε για περίπου 30–40 χρόνια συνεχούς ενασχόλησης με το θέμα. Αυτός είναι και ο λόγος που η θεωρία του θεωρείται τόσο ισχυρή. Δεν βασίζεται σε μία μελέτη, αλλά σε μακροχρόνια έρευνα, με παρατηρήσεις από διαφορετικά πεδία (τέχνη, εργασία, αθλητισμό, καθημερινή ζωή).

Συχνά προσπαθούμε να γίνουμε πιο παραγωγικοί μέσα από πίεση: deadlines, πειθαρχία, εξαναγκασμό να “καθίσουμε και να δουλέψουμε μέχρι να βγει κάτι”. Όμως η έρευνα για τη «ροή» (flow) δείχνει κάτι διαφορετικό. Η πίεση από μόνη της δεν οδηγεί σε ουσιαστική συγκέντρωση ή δημιουργικότητα. Αντίθετα, όταν ξεπερνά ένα όριο, αυξάνει το στρες και μας απομακρύνει από την πραγματική εμπλοκή με αυτό που κάνουμε.
Η κατάσταση της ψυχολογικής ροής — όπου η προσοχή είναι πλήρης και η εμπειρία βιώνεται σχεδόν αβίαστη — δεν επιβάλλεται. Δημιουργείται κάτω από συγκεκριμένες συνθήκες.

Η βασική συνθήκη είναι μία:
η πρόκληση που αντιμετωπίζουμε χρειάζεται να είναι ελαφρώς πιο απαιτητική από αυτό που μπορούμε ήδη να κάνουμε με άνεση.

Όταν κάτι είναι πολύ εύκολο, εμφανίζεται ανία.Όταν είναι πολύ δύσκολο, εμφανίζεται άγχος. Η εξέλιξη συμβαίνει σε ένα ενδιάμεσο σημείο — εκεί όπου δοκιμαζόμαστε, αλλά παραμένουμε λειτουργικοί.

Το ίδιο ισχύει και για την προσωπική και συναισθηματική ανάπτυξη. Η υπερβολική πίεση οδηγεί σε «μπλοκάρισμα». Η αποφυγή οδηγεί σε στασιμότητα. Η αλλαγή απαιτεί ισορροπία, ρυθμό και επανάληψη.

Μια χρήσιμη νοητική εικόνα είναι αυτή του κύματος: Δεν δημιουργούμε το κύμα. Μαθαίνουμε να στεκόμαστε στο σωστό σημείο και να είμαστε έτοιμοι όταν έρθει. Με τον ίδιο τρόπο, δεν μπορούμε να αναγκάσουμε το φαινόμενο της ροής να εμφανιστεί — αλλά μπορούμε να καλλιεργήσουμε τις συνθήκες που το επιτρέπουν. Ίσως λοιπόν το ερώτημα δεν είναι: «πώς να πιέσω περισσότερο τον εαυτό μου;» αλλά «σε ποιο σημείο/τομέα της ζωής μου χρειάζεται μια πιο ακριβής, ισορροπημένη πρόκληση;»

Και γιατί να το κάνω αυτό; Η κατανόηση της «ψυχολογικής ροής» από τον Mihaly Csikszentmihalyi σε βοηθά να οργανώνεις τη ζωή και τις δραστηριότητές σου έτσι ώστε να έχεις λιγότερο άγχος, περισσότερη ουσιαστική συγκέντρωση και βαθύτερη αίσθηση ικανοποίησης από ό,τι κάνεις.

#ψυχολογία #αυτογνωσία #προσωπικήανάπτυξη

12/03/2026

26/02/2026

“It is a joy to be hidden, but disaster not to be found.”

«Είναι χαρά να είσαι κρυμμένος, αλλά καταστροφή να μη σε βρουν».

Όλοι έχουμε κομμάτια του εαυτού μας που θέλουμε να προστατεύουμε ή να κρατάμε ιδιωτικά. Αυτό μπορεί να είναι ευχάριστο και ασφαλές. Όμως είναι οδυνηρό όταν κανείς δεν μας αναγνωρίζει πραγματικά — όταν δεν μας “βρίσκει” σε βάθος.

Ο Donald Winnicott δεν μιλά απλώς για «να σε καταλαβαίνουν». Μιλά για την εμπειρία του να υπάρχεις πραγματικά μέσα σε σχέση.
Υπάρχει μια βαθιά ανθρώπινη ανάγκη να μην είμαστε πλήρως εκτεθειμένοι.
Το να κρατάς κάτι δικό σου — σκέψεις, επιθυμίες, ευαλωτότητα — είναι μορφή ελευθερίας. Δηλώνει ότι έχεις έναν εσωτερικό χώρο που σου ανήκει.
Αν όλα είναι εκτεθειμένα, δεν υπάρχει εσωτερικότητα. Και χωρίς εσωτερικότητα, δεν υπάρχει εαυτός.
Δεν είναι «καταστροφή» να μη σε δουν.
Είναι «καταστροφή» να μη σε βρουν.
Το «να σε βρουν» σημαίνει κάποιος να αντέξει την αλήθεια σου, να μην τρομάξει από το βάθος σου, να μην σε μειώσει σε ρόλο, λειτουργία ή εικόνα. Όταν αυτό δεν συμβαίνει, τι κάνουμε; Προσαρμοζόμαστε…

Ο Winnicott περιγράφει τον «Ψευδή Εαυτό» ως μηχανισμό επιβίωσης. Όταν το περιβάλλον δεν αντέχει την αυθεντικότητά μας, μαθαίνουμε:
• να είμαστε «καλοί»
• να είμαστε «ικανοί»
• να είμαστε «βολικοί»
• να είμαστε «επιτυχημένοι
Αλλά όχι απαραίτητα να είμαστε αληθινοί. Το αποτέλεσμα;
Εξωτερική λειτουργικότητα.
Εσωτερική αίσθηση κενού.
Αυτό είναι το «disaster».Όχι επειδή δεν πετύχαμε…Αλλά επειδή δεν υπάρξαμε…

Το μήνυμα εδώ συνοψίζει ένα παράδοξο.
Θέλουμε να παραμείνουμε μυστήριο αλλά να μας ανακαλύψουν. Θέλουμε να προστατευτούμε αλλά να μας αγγίξουν. Η υγιής σχέση δεν είναι ούτε εισβολή ούτε αδιαφορία. Είναι η λεπτή ισορροπία όπου μπορώ να είμαι κρυμμένος
και ταυτόχρονα να ξέρω ότι αν θελήσω να φανερωθώ, θα με βρουν.

Αρα, οταν κάποιος δεν χρειάζεται να αποδείξει την αξία του, δεν φοβάται ότι αν δείξει ευαλωτότητα θα απορριφθεί, δεν ζει μόνο μέσα από ρόλους, τότε αρχίζει να εμφανίζεται ο «Αληθινός Εαυτός». Και αυτό δεν γίνεται με αυτοβελτίωση.

Γίνεται μέσα σε ΣΧΕΣΕΙΣ που αντέχουν. Στην ουσία, το μήνυμα είναι δύσκολο. Ο άνθρωπος δεν καταστρέφεται από τη μοναξιά.
Καταστρέφεται από τη μη-αναγνώριση.

24/02/2026

💗