11/04/2026
Αυτό που δε μετριέται...
Έχουμε φτιάξει έναν κόσμο που ορίζει και ορίζεται μέσα από νούμερα. Νούμερα που δείχνουν τι έχουμε πετύχει και τι υπολείπεται. Σε πολλές περιπτώσεις είναι αναγκαίο και εξαιρετικά χρήσιμο. Για κάποιες άλλες, όμως, δεν είναι σίγουρα αρκετό.
Η συμβουλευτική και η ψυχοθεραπεία είναι μια διαδικασία που δεν μπορεί και δεν πρέπει να τυποποιείται. Το άτομο έρχεται ως πρόσωπο να συναντήσει ένα άλλο πρόσωπο, ώστε να εξερευνήσει και να διαχειριστεί καταστάσεις και συναισθήματα που δεν μπορούν να ζυγιστούν ή να ταξινομηθούν απόλυτα. Είμαστε μοναδικά πλάσματα που η προσωπική μας εμπειρία και αφήγηση, εχει σημασία.
Οι άνθρωποι που στρέφονται στη συμβουλευτική ή την ψυχοθεραπεία, συχνά, παλεύουν να δουν τους εαυτό τους έξω από αριθμούς και τίτλους, να συνδεθούν και να εμπιστευτούν τον πυρήνα τους και το βίωμα τους, ώστε να κάνουν επιλογές που θα βελτιώσουν την ποιότητα της ζωής τους, θα νοηματοδοτήσουν όσα τους συμβαίνουν και θα αισθάνονται περισσότερο ικανοί και ικανοποιημένοι.
Για το λόγο αυτό, η εκπαίδευση στη συμβουλευτική και την ψυχοθεραπεία, δεν είναι και δεν πρέπει να είναι μια αποκλειστικά γνωστική διαδικασία. Φυσικά, η θεωρία είναι απαραίτητη, αλλά ακόμα κι αυτή έχει σημασία εάν διδάσκεται με ακαδημαϊκό ή βιωματικό τρόπο.
Η προσωποκεντρική προσέγγιση, για παράδειγμα, στην οποία έχω εκπαιδευτεί η ίδια, έχει στη θεωρητική της βάση τρεις συνθήκες αναγκαίες στη θεραπευτική διαδικασία, την άνευ όρων αποδοχή, την ενσυναίσθηση και την αυθεντικότητα.
Πιστεύω πως είναι εύκολα κατανοητό, πως αυτές οι ποιότητες εάν γίνουν μόνο ένα θεωρητικό αντικείμενο εξέτασης, σίγουρα δε θα οδηγήσουν σε συμβούλους και ψυχοθεραπευτές, που θα έχουν καλλιεργήσει εσωτερικά αυτές τις δεξιότητες.
Σε μια βιωματική - εκπαιδευτική εμπειρία, τα εκπαιδευόμενα άτομα καλούμαστε να συναντήσουμε τα προσωπικά μας εμπόδια αλλά και τις εσωτερικές μας δυνάμεις. Είναι αναπόφευκτο να έρθουμε σε επαφή με το πώς σχετιζόμαστε με άλλα άτομα, όχι απλά ως συν-σπουδαστές, αλλά ως πρόσωπα που το ένα επηρεάζει το άλλο.
Αυτές οι διαδικασίες είναι απαραίτητες για την εκπαίδευση του συμβούλου ή του ψυχοθεραπευτή, γιατί αυτά είναι τα εφόδια με τα οποία θα μπορέσει έντιμα να συνοδεύσει στο αντίστοιχο ταξίδι αυτογνωσίας και επούλωσης, τα άτομα που θα τον εμπιστευτούν.
Φυσικά, το πλαίσιο που απαιτείται για μια τέτοια εκπαίδευση, χρειάζεται να πληρεί κάποιες προϋποθέσεις, όπως ο μικρός αριθμός σπουδαστών, πώς θα μπορούσε να γινόταν αυτές οι διεργασίες με 100 ή 200 άτομα μαζί, και χώροι που ενθαρρύνουν την προσωπική έκφραση ή και έκθεση, κάποιες φορές. Ένα αμφιθέατρο δε θα ήταν ο κατάλληλος χώρος για κάτι τέτοιο.
Στην προσωπική μου τετραετή βιωματική εκπαίδευση, σίγουρα επηρεάστηκα ως άνθρωπος κι όχι μόνο ως επαγγελματίας και αυτό είναι το ζητούμενο. Είναι βαθιά συγκινητικό να βλέπεις τα άτομα της ομάδας καθώς ξεκινά μια τέτοια εκπαίδευση να εξελίσσονται ως πρόσωπα. Δεν είναι λίγες οι φορές που συμβαίνουν μεγάλες αλλαγές στη ζωή μας, στην πορεία τέτοιων εκπαιδευτικών. Δε συμβαίνουν απλά, αλλά τις κατακτούμε. Κλεισίματα σχέσεων ή ξεκινήματα με νέα στάση, αλλαγές επαγγελματικές ή προσωπικές, καθώς οι θεωρίες προσωπικότητας ή θεραπείας δεν "παραδίδονται" αλλά βιώνονται.
Ουσιαστικά, ο βιωματικός χαρακτήρας, μαζί με την προσωπική θεραπεία και εποπτεία των σπουδαστών, οδηγούν στο να έχει γνωρίσει πρώτα ο σύμβουλος ή ο ψυχοθεραπευτής τη θεραπευτική διαδικασία, ώστε να μπορέσει να αντέξει και να εμπιστευτεί την αντίστοιχη διαδικασία του πελάτη του.
Χρειάζεται να έχω συναντήσει τα δικά μου σκοτάδια, χρειάζεται να έχω δει ότι υπάρχει φως και μπορώ να βγω ξανά, χρειάζεται να έχω τολμήσει να εκτεθώ, να τσαλακωθώ, να συγκρουστώ, να διεκδικήσω, να συμπονέσω, να ακούσω, να μείνω στη σιωπή, για να μπορώ να προσκαλέσω έναν άλλον άνθρωπο σε μια τέτοια διαδικασία. Χρειάζεται να έχω δει τα οφέλη, τη δύναμη, την επιλογή για να στέκομαι δίπλα καθώς το άτομο συναντιέται με τα δικά του σκοτάδια.
Πολλά συμβαίνουν στον κλάδο μας. Κάποια ελπιδοφόρα και άλλα ανησυχητικά. Ελπίζω μόνο αυτός ο χαρακτήρας των εκπαιδεύσεων να μην πληγωθεί και να μην ακυρωθεί, γιατί τότε τόσο οι επαγγελματίες όσο και τα άτομα που θα ζητήσουν υποστήριξη, θα είναι εκτιθέμενα και μετέωρα, γιατί αυτό που δε μετριέται κάνει πραγματικά τη διαφορά.