25/11/2017
👨⚕️ ΚΑΡΩΤΙΔΙΚΗ ΝΟΣΟΣ 👨⚕️
Οι καρωτίδες είναι δύο μεγάλες αρτηρίες στον τράχηλο (μία δεξιά και μία αριστερά) που τροφοδοτούν, μαζί με τις μικρότερες σπονδυλικές αρτηρίες, με αίμα τον εγκέφαλο.
Όταν μέσα στο αγγείο αυτό αναπτύσσονται αθηροματικές πλάκες από εναποθέσεις χοληστερίνης και ασβεστίου, τότε στενεύει ο αυλός του αγγείου με αποτέλεσμα να μειώνεται η εγκεφαλική αιματική παροχή, να αυξάνεται η πιθανότητα να δημιουργηθούν ρωγμές στην αθηροματική πλάκα και τελικά να κινδυνεύει ο ασθενής να υποστεί αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο.
Οι διαταραχές αιμάτωσης του εγκέφαλου αποτελούν το 75% όλων των αιτίων εγκεφαλικής ισχαιμίας και οφείλονται σε έμφρακτο το 60%, εμβολή 10-15% και αιμορραγία 30%.
Aιτιοπαθογένεια καρωτιδικής νόσου
• σχηματισμός αθηρωματικής πλάκας στον καρωτιδικό διχασμό
α) προδιαθεσικοί παράγοντες αθηρωματικής νόσου
υπέρταση
υπερλιπιδαιμία
κάπνισμα
σακχαρώδης διαβήτης
έλλειψη άσκησης
γονιδιακοί παράγοντες
β ) τοπική αιμοδυναμικοί παράγοντες
υψηλές ή χαμηλές ταχύτητες ροής
Στρόβιλωδης ροή
Κλινικές εκδηλώσεις καρωτιδικής νόσου
• Καρωτιδική στένωση χωρίς πρόκληση συμπτωμάτων
• Kινητικές διαταραχές : Hμιπάρεση αντίθετης πλευράς
(άνω/κάτω άκρου)
• Aισθητικές διαταραχές: Hμιυπαισθησία αντίθετης πλευράς
(άνω/κάτω άκρου)
• Διαταραχές όρασης : Aμαύρωση Fugax
• Αφασία και διαταραχές : Aπραξία, δυσαρθρία ,αγνωσία
Διάγνωση καρωτιδικής νόσου
Εκτός από το ιστορικό και τη φυσική εξέταση εάν ο Ιατρός σας υποπτεύεται πως πάσχετε από ΚΝ θα σας ζητήσει να κάνετε ένα έγχρωμο υπερηχογράφημα (triplex) καρωτίδων και σπονδυλικών αρτηριών. Άλλες εξετάσεις είναι η αξονική τομογραφία εγκεφάλου, η αξονική αγγειογραφία των τραχηλικών και ενδοκράνιων αγγείων, η μαγνητική τομογραφία-αγγειογραφία και η Ψηφιακή Αγγειογραφία (DSA).
Συντηρητική και χειρουργική αντιμετώπιση καρωτιδικής νόσου
Οι θεραπευτικές προσεγγίσεις για την αντιμετώπιση της καρωτιδικής νόσου περιλαμβάνουν τη συντηρητική - φαρμακευτική αγωγή, τη χειρουργική και την ενδαγγειακή επέμβαση , ανάλογα με το βαθμό στένωσης και αν έχει προηγηθεί εγκεφαλικό επεισόδιο.
Σε στενώσεις έως 60-70% η αντιμετώπιση είναι συντηρητική και συνίσταται στον έλεγχο των προαναφερθέντων παραγόντων κινδύνου (κάπνισμα, διαβήτης, υπέρταση, υπερλιπιδαιμία) και την χορήγηση αντιαιμοπεταλιακής και αντιυπερλιπιδαιμικής αγωγής.
Σε μεγαλύτερου βαθμού στενώσεις όμως απαιτείται χειρουργική αντιμετώπιση (Ενδαρτηρεκτομή καρωτίδας). Γενικά, χειρουργική αντιμετώπιση συνιστάται σε συμπτωματικούς ασθενείς, ασθενείς δηλάδη που έχουν ήδη εμφανίσει εγκεφαλικό επεισόδιο, όταν η στένωση είναι >70% ενώ σε ασυμπτωματικούς ασθενείς το όριο είναι 80%. Τα παραπάνω όρια δεν είναι απόλυτα αλλά λαμβάνονται υπόψη κι άλλοι παράγοντες όπως η ηλικία, τυχόν συνυπάρχουσες παθήσεις που μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο του χειρουργείου, όπως η στεφανιαία νόσος, καθώς και η ποιότητα της αθηρωματικής πλάκας αφού μία μαλακή και ανώμαλη πλάκα θρυμματίζεται πολυ πιο εύκολα από μια σκληρή και ομαλή.
Μία άλλη λιγότερο αναίμακτη τεχνική είναι η ενδαγγειακή αντιμετώπιση (με stent). Η μέθοδος αυτή είναι λιγότερο επεμβατική, σε σύγκριση με τη ανοιχτή επέμβαση, και μπορεί να πραγματοποιηθεί με τοπική αναισθησία. Αυτό που συμβαίνει είναι εισαγωγή ενός πλαστικού σωλήνα (που ονομάζουμε καθετήρα), συνήθως από αρτηρία της βουβωνική περιοχής. Μέσω του καθετήρα οδηγούμε ένα μικρό μπαλλόνι προς την περιοχή της καρωτιδικής βλάβης, πάντα με την βοήθεια απλών ακτινογραφιών, οι οποίες συνεχώς λαμβάνονται κατά την διάρκεια της επέμβασης. Όταν το μπαλλόνι τοποθετηθεί στην σωστή του θέση, φουσκώνει, και ανοίγει την στένωση, διατείνοντας την καρωτιδική πλάκα. Εν συνεχεία, μεταφέρεται στην περιοχή της βλάβης μία μεταλλική συσκευή (μεταλλικό πλέγμα), το οποίο ονομάζεται στεντ και ξεδιπλώνεται στην περιοχή της στένωσης για να κρατήσει την αρτηρία ανοιχτή.
Προληπτικά μέτρα
Για την αποτροπή η επιβράδυνση της καρωτιδικής νόσου καθώς και την πρόληψη εμφάνισης ενός παροδικού ισχαιμικού ή αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου, θα πρέπει να ακολουθήσουν τα ακόλουθα μέτρα.
Διακοπή του καπνίσματος. Σταμάτημα του καπνίσματος μειώνει την πίεση στις αρτηρίες σας και μειώνει τον κίνδυνο για ένα παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο ή αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο.
Μείωση της χοληστερίνης. Ο περιορισμός των τροφών πλούσιων σε κορεσμένο λίπος μπορεί να μειώσει την συσσώρευση πλακών στις αρτηρίες.
Διατροφή πλούσια σε φρούτα και λαχανικά. Αυτά τα τρόφιμα περιέχουν θρεπτικά συστατικά όπως το κάλιο, το φυλλικό οξύ και αντιοξειδωτικά, τα οποία μπορεί να προστατεύσει από ένα παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο ή αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο.
Η καθημερινή σωματική άσκηση. Η άσκηση μπορεί να μειώσει την αρτηριακή σας πίεση, να αυξήσει το επίπεδο της λιποπρωτεΐνης υψηλής πυκνότητας (HDL) χοληστερόλη -. Την «καλή» χοληστερόλη - και να βελτιώσει τη συνολική υγεία των αιμοφόρων αγγείων και της καρδιάς σας. Επίσης, σας βοηθά να χάσετε βάρος, τον έλεγχο του διαβήτη και μείωση του στρες
Μείωση του σωματικού βάρους. Το υπερβολικό βάρος συμβάλλει σε άλλους παράγοντες κινδύνου, όπως η υψηλή αρτηριακή πίεση, τα καρδιαγγειακά νοσήματα και ο διαβήτης.
Η απώλεια βάρους με δίαιτα και η άσκηση μπορεί να μειώσει την αρτηριακή πίεση και να βελτιώσει τα επίπεδα χοληστερόλης.