18/12/2025
Η συναισθηματική πολυφωνία των Χριστουγέννων: Μία συστημική ματιά.
Η περίοδος των γιορτών συνδέεται κοινωνικά με εικόνες χαράς, αγάπης και οικογενειακής ζεστασιάς. Ωστόσο, πολλοί άνθρωποι μοιράζονται στη θεραπευτική διαδιακασία, πως την περίοδο των Χριστουγέννων συνδέονται με εκείνα τα κομμάτια τους που χαρακτηρίζονται από συναισθήματα όπως, λύπη, θυμό, νοσταλγία και μοναξιά. Όλα τα συναισθήματα μπλέκονται, συνυπάρχουν και ζητούν το καθένα να πάρει τον χώρο του. Έτσι έχουμε μια συναισθηματική πολυφωνία, η οποία αποτελεί μια βαθιά ανθρώπινη εμπειρία, που η συστημική οπτική μας βοηθά να κατανοήσουμε.
Σύμφωνα με τη συστημική προσέγγιση ψυχοθεραπείας, το άτομο αποτελεί μέρος πολλαπλών συστημάτων, της οικογένειας, του ζευγαριού, της κοινωνίας. Οι γιορτές λειτουργούν συχνά, ως μεγεθυντικός φακός αυτών των συστημάτων. Όταν το οικογενειακό ή κοινωνικό σύστημα δεν αφήνει χώρο για αυτή τη συναισθηματική πολυφωνία, το άτομο συχνά βιώνει ενοχή, ντροπή και εσωτερική σύγκρουση.
Οι κυρίαρχες κοινωνικές αφηγήσεις των γιορτών ενισχύουν την ιδέα της υποχρεωτικής ευτυχίας. Για άτομα που βιώνουν μοναξιά, δυσκολίες στις σχέσεις ή ζητημάτα ψυχικής υγείας, αυτή η αφήγηση κάνει πιο έντονο το αίσθημα αποκλεισμού. Μέσα από τη συστημική ματιά, ο στόχος δεν είναι να “διορθώσουμε” αυτά τα συναισθήματα, αλλά να τα κατανοήσουμε στο πλαίσιο των σχέσεων. Όταν το άτομο αναγνωρίζει από που προέρχονται αυτά τα συναισθήματα, ποια συστήματα τα ενεργοποιούν αποκτά μεγαλύτερη ελευθερία επιλογής, δημιουργώντας εναλλακτικές: να πλησιάσει, να αποστασιοποιηθεί, να θέσει όρια, να δημιουργήσει νέα μοτίβα σύνδεσης.
Σκέφτομαι πως οι γιορτές δεν χρειάζεται να είναι μία περίοδος υποχρεωτικής χαράς αλλά ένας χώρος αυθεντικής έκφρασης όλων των συναισθημάτων. Μία συναισθηματική πολυφωνία που επιτρέπει στο άτομο να νιώσει, χωρίς ενοχή, ανοίγοντας δρόμο για αυθεντικές σχέσεις και ουσιαστική φροντίδα τόσο σε σχέση με τον εαυτό του όσο και με τα υπόλοιπα συστήματα που ανήκει.
