DR.Yash - Pediatrician

02/06/2025

https://www.facebook.com/share/p/12LueaNPMbk/

मी डॉ. यश – एक Pediatric Doctor म्हणून गेल्या काही वर्षांपासून लहान बाळांच्या आरोग्याशी निगडित समस्यांवर काम करतो आहे.
माझ्या दैनंदिन OPD मध्ये अनेकदा घाबरलेले पालक येतात आणि विचारतात –
'डॉक्टर, माझं बाळ फक्त १० दिवसांचं आहे… आणि त्याच्या प्रायव्हेट भागावर लहान पिंपल्ससारख्या गाठी दिसत आहेत… हे काही गंभीर तर नाही ना?'

अशा प्रसंगी त्यांच्या चेहऱ्यावरची चिंता स्पष्ट जाणवते… आणि ते पूर्णपणे स्वाभाविकही आहे – कारण बाळ इतकं नाजूक असतं, की काहीही वेगळं दिसलं की पालक घाबरतात.

म्हणूनच, आज मी या पोस्टमध्ये या विषयावर अगदी सरळ, सोप्या भाषेत बोलणार आहे –
🔹 हे पिंपल्स का येतात?
🔹 ते कितपत सामान्य असतात?
🔹 आणि खरंच काळजी करायची गरज आहे का?

पालक म्हणून तुमच्यासाठी हे समजून घेणं खूप महत्त्वाचं आहे…
चला, सुरुवात करूया!"

👶 बाळाच्या प्रायव्हेट भागावर पुरळसदृश गाठी: कारणे, काळजी व उपाय

🌟 शक्य तितकी सामान्य कारणे:
नवजात काळातील हार्मोन्सचे परिणाम (Newborn rash / Baby acne):
बाळाच्या त्वचेवर हार्मोनल बदलांमुळे छोटे छोटे पुरळसदृश लालसर उठाव येऊ शकतात, जे काही दिवसांत आपोआप निघून जातात.

डायपर रॅश (Diaper Rash):
वारंवार ओलसर डायपरमुळे बाळाच्या गुप्तांगाभोवतीची त्वचा खवखवू शकते, लालसर होऊ शकते व पुटकुळ्यासारखे उठाव येऊ शकतात.

हिट रॅश / घामोळे (Miliaria / Prickly Heat):
उन्हाळ्यात किंवा दमट हवामानात, त्वचा जास्त घामण्याने उष्णतेची पुरळ (घामोळे) प्रायव्हेट भागात येऊ शकतात.

फंगल इन्फेक्शन (Fungal Infection):
प्रायव्हेट भाग सतत ओलसर राहिल्यास फंगल इन्फेक्शन होण्याची शक्यता असते. यामध्ये पुरळ लालसर आणि कधीकधी पांढऱ्या झाकीची होऊ शकते.

त्वचेची अॅलर्जी (Allergic Reaction):
साबण, वंगण (oil/cream), कपडे किंवा डायपरमध्ये असणाऱ्या रसायनांमुळे बाळाच्या त्वचेला अॅलर्जी होऊन पुरळ येऊ शकतात.

🔍 ओळखण्याची लक्षणे:
लालसर पुरळसदृश उठाव

काहीवेळा पाणी भरलेली गाठ/फोड

त्वचा कोरडी किंवा खवखवलेली

बाळ डायपर बदलताना अस्वस्थ होणे

कधीकधी थोडं पूसदृश (pus-like) स्राव

✅ घ्यायची काळजी:
डायपर वेळेवर बदला: दर २–३ तासांनी किंवा ओलसर होताच डायपर बदला.

साफसफाई: कोमट पाण्याने हलक्या हाताने प्रायव्हेट भाग धुवा. उगाच घासू नका.

कोरडे ठेवणे: भाग कोरडा ठेवण्यासाठी सॉफ्ट कॉटन टॉवेलने टॅप करून वारा लागू द्या.

डायपर फ्री वेळ: दररोज काही वेळ बाळाला डायपरशिवाय ठेवावे, त्वचेला मोकळा श्वास घेऊ द्या.

पॅराफिन किंवा झिंक ऑक्साईड क्रीम: डॉक्टरांच्या सल्ल्याने डायपर रॅशसाठी योग्य क्रीम वापरा.

अॅलर्जिक वस्तू टाळा: नवीन साबण, लोशन, सुगंधी वंगण वापरणं टाळा.

⚠️ डॉक्टरांचा सल्ला आवश्यक केव्हा?
पुरळ वाढत आहेत किंवा फोडांमध्ये पू दिसत आहे.

बाळ रडत आहे, स्पर्श केल्यास त्रास होतोय.

ताप, चिडचिड, दूध पिण्याचा त्रास दिसतोय.

४-५ दिवसांतही रॅश कमी होत नाही.

ह्या प्रकारच्या त्वचारोगांमध्ये अति काळजी करण्याची गरज नसते, पण योग्य काळजी घेणं आवश्यक आहे. तुम्हाला वाटत असेल तर बाळाची त्वचा डॉक्टरांना दाखवणे अधिक योग्य राहील. तुम्ही इच्छित असल्यास मी औषधांबद्दल डॉक्टरांच्या सल्ल्यानुसार सल्ला देऊ शकतो.

कृपया बाळावर कोणतेही औषध लावण्यापूर्वी बालरोगतज्ज्ञांचा सल्ला अवश्य घ्या.

डॉ यश
MBBS
DCH
MD(PEDIATRIC)


#डॉयश
#बाळाचेआरोग्य
#नवजातबाळ
#पेडियाट्रिकसल्ला
#पालकांचीकाळजी
#डायपररॅश
#बाळाच्या_त्वचेची_काळजी



#नवीनपालक
#बालरोगतज्ज्ञ
#बाळांचे_स्वास्थ्य
#पालकत्वमार्गदर्शन
#बाळाच्यारोगांचेसमाधान

31/05/2025

https://www.facebook.com/share/p/1CbZLQrpTi/

मी डॉ. यश, Pediatric Consultant आहे. आज माझ्या OPD मध्ये ११ महिन्यांचा अभिषेक हा बालक आला होता. त्याला गेल्या १० दिवसांपासून खोकला आणि ताप आहे. तपासणीअंती त्याला छातीत घरघर, दम लागणे व श्वास घेताना छातीत खेच जाणवत होते. छातीवर स्टेथोस्कोप लावताना दोन्ही बाजूंनी क्रेपिटेशन्स (खरखरीचा आवाज) ऐकू आला. या लक्षणांवरून रुग्णास ब्रॉन्कोप्न्युमोनिया (Bronchopneumonia) झाला असावा असा संशय आहे. पुढील तपासणीसाठी छातीचा एक्स-रे व रक्ततपासण्या (CBC, CRP) सुचवण्यात आल्या आहेत. रुग्णास योग्य अँटीबायोटिक व सपोर्टिव्ह उपचार सुरू करण्यात आले आहेत.

खाली ११ महिन्यांच्या अभिषेकला १० दिवसांपासून खोकला व ताप असून त्याला ब्रॉन्कोप्न्युमोनिया (Bronchopneumonia) झाल्याची शक्यता आहे. यासंदर्भात सविस्तर माहिती मुद्देसूद स्वरूपात दिली आहे:

🔍 ब्रॉन्कोप्न्युमोनिया म्हणजे काय?
फुफ्फुसातील लहान लहान भागांमध्ये (Bronchioles आणि Alveoli) होणारी सूज आणि संसर्ग.

हे एक प्रकारचे pneumonia (न्युमोनिया) आहे.

लहान मुलांमध्ये, विशेषतः १ वर्षाखालील बाळांमध्ये सामान्यपणे दिसून येते.

📌 कारणे (Causes):
बॅक्टेरिया – Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae

व्हायरस – RSV (Respiratory Syncytial Virus), Influenza

फंगल इंफेक्शन (दुर्मिळ)

इतर संसर्गजन्य आजारांमुळे (जसे की सर्दी, खोकला इत्यादी) दुय्यम संक्रमण

🔍 लक्षणे (Symptoms):
१० दिवसांपासून खोकला व ताप

दम लागणे / श्वास घेण्यात त्रास

श्वास घेताना छाती आवळली जाणे (Chest retraction)

छातीत घरघर किंवा घशात आवाज (Wheezing or Crackles)

भूक मंदावणे / दूध पिणे कमी होणे

चिडचिड, अशक्तपणा

हात-पाय गार वाटणे (in severe cases)

ऑक्सिजनची पातळी कमी होणे (Hypoxia)

🏥 तपासण्या (Investigations):
छातीचा एक्स-रे (Chest X-ray): ब्रॉन्कोप्न्युमोनियाचे निदान करण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचे.

CBC (Complete Blood Count): संसर्ग किती गंभीर आहे हे पाहण्यासाठी.

CRP / Procalcitonin: दाह आणि बॅक्टेरियल संक्रमण मोजण्यासाठी.

Pulse oximetry: ऑक्सिजनची पातळी तपासण्यासाठी.

Sputum / Nasal Swab टेस्ट: संसर्ग करणारे जीवाणू/व्हायरस ओळखण्यासाठी (कधी गरजेप्रमाणे)

💊 उपचार (Treatment):
अँटीबायोटिक्स: जर बॅक्टेरियल इन्फेक्शन असेल तर. (डॉक्टरांच्या सल्ल्याने)

व्हायरल असल्यास supportive treatment.

ऑक्सिजन थेरपी: जर बाळाला दम लागत असेल किंवा SpO₂ कमी असेल.

Nebulization: ब्रॉन्कियल पॅसेज खुले ठेवण्यासाठी.

Antipyretics (तापासाठी): पॅरासिटामॉल इ.

Intravenous fluids: जर बाळ खाणे/पिणे बंद करत असेल तर.

Hospitalization (रुग्णालयात दाखल): मध्यम ते गंभीर केसेसमध्ये.

🛑 कधी तातडीने डॉक्टरांकडे न्यावे?
बाळाच्या छातीत खूप आवळट जाणवणे

श्वास घ्यायला त्रास

दूध पिणं थांबणं

झोपेच्या स्थितीतही श्वसन समस्या

बाळ नीट प्रतिसाद देत नाही

🛡️ प्रतिबंधक उपाय (Prevention):
बाळाला RSV, Influenza वगैरे लसी वेळेवर द्या.

आजारी व्यक्तींपासून बाळाला दूर ठेवा.

बाळाच्या आसपास स्वच्छता पाळा.

छातीत खोकला किंवा घरघर जाणवल्यास वेळेत उपचार घ्या.

बाळाला धूम्रपानाच्या धुरापासून वाचवा.

📌 निष्कर्ष:
ब्रॉन्कोप्न्युमोनिया हा लहान मुलांमध्ये सामान्यपणे होणारा फुफ्फुसांचा संसर्ग आहे. वेळेवर निदान आणि योग्य उपचार घेतल्यास बाळ पूर्णपणे बरा होतो. योग्य काळजी घेणे आणि डॉक्टरांचा सल्ला घेणे अत्यंत गरजेचे आहे.



#पावसाळ्यातीलआजार #बाळांचेआरोग्य #बालरोगतज्ज्ञ

#बाळाचीकाळजी
#बाळाचा_श्वास
#मराठीहेल्थपोस्ट
#बाळाचीसावधगिरी

06/09/2021

23/07/2021

Happy Gurupornima

21/07/2021

Just call..... 9028056384

21/07/2021

Eid Mubarak

21/07/2021

Influenza vaccine is must in COVID 19
More information just call..... 9028056384
on Call...