ساخلەمیا زاروکی , صحة الطفل ، د گەل د.عبدالرحمن عبدالله

02/05/2025

پەشداری کرن د کونفرانسێ حەفتێ کومەلا نوشداریا زاروکا یا کوردستانێ ل هەولێرێ ٤/٣٠ -٥/٢ / ٢٠٢٥
المشاركة في الموتمر السابع لجمعية طب الاطفال الكوردستاني العراقي في اربيل ٤/٣٠ -٥/٢ / ٢٠٢٥.
Participitaion in 7th International Conference of iraqi Kurdistan Pediatric Society
Erbil, 30 April - 2 May, 2025

28/04/2025

كوردي
بەشداری د کونفرانسێ ئیماراتێ یێ حەفتێ یێ نەخوشیێن خوینێ لدەف زاروکان ل باژێرێ ئەبو ظبي و سەرەدانا باژيرى برجیل یێ نوژداری و سەنتەرێ چاندنا مەژی هەستی و نەخوشیێن خوینی یێن زاروکا. ٢٧- ٤/٢٨.

المشاركة في مؤتمر الإمارات السابع لأمراض الدم لدى الأطفال في أبوظبي، و زيارة مدينة برجيل الطبية، ومركز زرع نخاع العظم وامراض الدم للاطفال ٢٧-٤/٢٨

26/02/2025

ئەڤرو ل تلفزیونا کوردستان سەبارەت نە خوشیێن زاروکا ل زڤستانێ

--زاروک ل ڤێ وەرزی پتر توشی نەخوشیێن هەناسێ دبن وەک پەرسیڤ، انفلونزا ، هاودانێت گەریێ و هاودانێت بوریێت هەوایی و سیها
-- نەخوسمشیێن ربو و حەساسی پتر توشی نەوباتێت ربو دبن د ڤیڤوەرزی دە
-- هاودانێت گەدە و ریڤیکا .

سەرەدیکرن د گەل ڤان نەخوشیا ل مالێ
١.دانا دەرمانێت تایی و دروبا دفنێ ل مال.
٢. ڤەخارنا خارنێت شلەمەنی و ئاڤکێت فێقی دا بەرگێریا زاروکی زێدە بت
٣.جوداکرنا کەسێن نەخوش ژ زاروکێت ساڤا د مال دە .
٤.زاروکێت ژێر ٦ هەیڤی گەر تا یان کوخک هاتی دڤێت ببن نەخوشخانێ بکت .
٥.داکوکی کرن ل وەرگرتنا ڤاکسینێ انفلونزا بو زاروکا تایبەت ئیت ئاریشیت دلی و بەرگیری هەین
٦. دانا ڤاگسینێ پالیڤیزوماب بو زاروکێ بن ئێک سالی دە ئەڤێن ئاتیشێ دلی و بەرگری هەین یان ئەوێن ژ بەری وەختێ خو بوین

08/05/2024

ب هەلکەفتا روژا جیهانی یا ثالاسیمیا داخازا ساخ و سلامەتی بو هەمی نەخوشا دکن .
هندەک پێزانین .

ئەو چ نساخی یە ؟
نەخوشیەکا بوماوەزانی یە و ئاریشە دکەڤت د پيکهاتا خوینی دە کو دبێژنێ هیموکلوبین و کێم دبیت .

چەند جور هەنە ؟

سێ جورن یا سڤک و مام ناوەند و یا توند ؟

چیت بیت کەسەکێ ثالاسیمیا هەبیت و نەزانت ؟
بەلێ زور جارا نەخوش هەبی یە و پشتی چەند سالا هاتیە تشخیص کرن تایبەت جورێ سڤک و مام ناوەند .

کیش نەخوش د ڤێت گومانا ثالاسیمیا ژێ بێتە کرن ؟

١. زاروک د شەش هەیڤێت پێشی دە گەر خوینا وی هات خار و زەرک دگەل بیت .
٢. گەر د خێزانێ دە نەخوشيێن ثالاسیمیا هەبیت زاروکەک دی خوینا وی کێم ببت . د ڤێت بێتە پشکنین کرن .
٣. کەسەکێ خوینا وی کێم ببت و چارەسەریا ئاسنی وەرگریت و مفای ژێ نە وەرگریت .
٤. زاروکەک خالخالکا وی و مێلاکا وی مەزن ببت .

چ خارن بو نەخوشێت ثالاسیمیا نە د باشن ؟

ژ بەرکو ئەڤ نەخوشە توشی زێدەبونا ئاسنی دبن ژ بەر خوین وەرگرتنێ رەنگە ئاسنێ زێدە کارتێکرنێ ل مێلاکێ و دلی بکت ، ژ بەر هندێ ڤان خارنا بلا نەخون .

١.گوشتێ صور یان بلا نەخوت یان ژی کێم بخوت یان ژێ پێشڤە بلا گوشتێ سپی بخوت کو ئاسنی وێ کێمترە .
٢.ڤەخارنا چایێ یان شیری یان بەرهەمێت شیری د گەل خارنێت تێر ئاسن دا مژینا ئاسنی کێم ببت .
٣.خارنێن ڤیتامین سی ناڤ دە وەک حمضیات نە ڤەخو تایبەت د گەل خارنێت تێر ئاسن . ژ بەر کو ڤیتامین سی مژینا ئاسنی زێدە دکت .

کیش خارن زور ئاسن د ناڤ دەیە ، باشترە یان کێم بێتە خارن یان ژی نەخون؟

١.خارنێت گەنمی .
٢.پروتینات وەک مێلاک ، گوشت ، فاصولیا ، فول سودانی ، زەرکا هێکێ .
٣.فێقی و زەرزەوات : خوخ ، گندور ، کەسکاتی ، باقلک ،سپیناغ ، بروکلی ، مێویژ ، بزالیا.

‎د.عبدالرحمن عبدالله محسن
‎تایبەتمەندێ زاروکا و نەخوشیێن خوینا زاروک

05/05/2024

كلينيكا من ياتايبه ت هاته ڤەگوهاستن بو نه خوشخانا کوردستان یا تایبەت
دهوک کێڤلا / نێزیکی جاکسازیا زرکا
انتقلت عيادتي الخاصة إلى مستشفى کوردستان الاهلي.

16/04/2024

ئەو کینە نەشێن ڤاکسینێ سوورکا ورگرن؟

**هەلبەت دڤێت هەمی زاروک ڤی ڤاکسینی وەرگرن دا بێن پاراستن ژ ڤێ نەخوشیا مەترسیدار، بەس هندەک کەس هەنە نابت وەرگرن یان ژی بێنە تاجیلکرن بو ماوەکێ دی.

1- گەر زاروکی پێشتر هەستیاری (حساسی) ژ ڤی ڤاکسینی هەبت، بلا نە وەرگریت.

2- زاروکێن هەر جورەکێ پەنجەشێرێ هەی و بەردەوامە سەر علاجی بلا نە وەرگریت. بەس زاروکێ علاجێ خو داوی ئینای و ئەو شەش هەیڤە بێ علاجە دشێت وەرگریت.

3- پشتی چاندنا مەژیێ هەستی د ماوێ سالەکێ دە نەشێت وەرگریت.

4- نەخوشێت کێمبون یان لاوازیا بەرگریێ هەی وەک ژ کارکەتنا مەژی هەستی یان هەر جورەکێ دی نابیت وەرگریت.

5- نەخوشین دەرمانێت دژی بەرگیری وەردگرن بو هندەک نەخوشیا وەک کێمبونا پەروکێن خوینێ یان روماتیزێ یان تناظر الكليتين ، كو دەرمانێت دکسون و پریدنیزولون و کیماوی وەردگرن بلا ڤاکسینی نە وەرگرن.

6- نەخوشێن تالاسیمیا یان ئێن پێتڤی خوینێ و پەروکێن خوینێ و پلازما دبن باشترە د سێ هەیڤا دە نەوەرگرن ، ژ بەرکو ئەو کەرستێن د خوینێ دە ناهێلت ڤاکسین شول بکت ب درستی. بەس گەر نوشداری دیت نەخوش زور پێتڤی ڤاکسینی یە بلا هەیڤەک د ناڤ بەینا خوینێ و ڤاکسینی دەبت.

7- زاروکێن تا و هاودانێن تووند و مامناوەند هەبن بلا ڤاکسین بێتە دواخستن تاکو ساخدبت. بەس پەرسیڤ و تایێن سڤک د شین وەرگرن بێ تاجیلکرن.

‎د. عەبدولڕەحمان عەبدوڵڵا
‎پسپۆڕێ تایبەتمەندێ زاروکا و نەخوشیێن خوینا زاروکا

22/03/2024

هژمارا من یا تیکتوکی

271 Followers, 40 Following, 156 Likes - Watch awesome short videos created by abdulrahmanabdu668

14/03/2023

بەربەلاڤترین نەخوشیێن زاروکا د وەرزێ بهارێ دە و رێکێن پاراستنێ .

١. هەستیاری (هەی فیڤیر) : نیشان تا و بیهنژین، هاتنا ئاڤێ ژ دفنێ و خوریانا گەوریێ و چاڤا .

٢. نەخوشيێن ربو هرین پتر نەخوش دکەڤن و د خەربتن و توشی بێهن تەنگیێ دبن .

٣.پەرسیڤو و سەرما . ژ بەر کو وەرزەکێ ده ربازبونێ یە ژ سەرمایێ بو گەرمێ .

٤.هاودان و کول بونا چاڤا ژ بەر هەستیاری و ڤایروسا .

٥. نەخوشيێن ڤایروسی وەک میرخچک ، و ڤایروسێن دی .

٦. ڤەخارنا گازێ د روژێن گەشتا دەبو چولی.

چەوا زاروکی دێ پارێزی ژ ڤان نەخوشیا.

١.فێری باقژی بکە : دەست و چاڤ شیشتن ژبەری خارنی و پشتی ژ دەرڤە د ئێن .

٢.زاروکی دیر بێخە ژ سەرچاوێن کەرستێن هەستتاری وەک توز ، حشرات هتد.

٣.پاقژکرنا خانی و ژورا و هەمی کەرستا ژ توزێ و بەرمایێت حشراتا دا کەرستێن هەستیاری نە مینن .

٤.پێگیری ب ڤاگسینا دا زاروکی پارێزی ژ ڤایروسێن مەترسی .

٥.زاروکێ هەسیتتاری هەی بلا ماسکا ب کاربینت دەما دچت جهەکێ توز و دیکێل و چول بت .

٦. زاروکێ خو دیر بێخە ژ کەسێن نەخوش ل ژدەرڤە و ل مال ژی .

٧.خارنەکا باش و ساخلەم د گەل ئاڤێ و وەرزشەک سڤک و خەوەکا باش زاروکی ژ هەمی نەخوشیا د پارێزت .

د.عبدالرحمن عبدالله محسن
تایبەتمەندێ زاروکا و نەخوشیێن خوینا زاروکا

01/03/2023

کەنگی دێ زانی زاروکێ تە هەستیاریا ( حساسی) یان نە قەبیلکرنا خارنێ هەیە .

بێگومان پتریا جارا هەستیاری دەم ل دەست پشتی خارنێ دیار دبت و نیشانێت بەرچاڤ دیار دبن بو هەر کەسێ، بەلێ هندەک جارا دبیت نێشان نە ئێنە دیتن ب چاڤا .

ژ وان نیشانا

١. کارڤەدانێت پیستی : وەک خلت ، لیر ، ئیکزیما ، وەرمتینا سەر و چاڤا و لێڤا و ئەزمانی .

٢.نیشانێت هەناسێ : وەک کوخک ، تەنگ نەفەسی .

٣.نیشانێت ریڤیکا : دلرابین ، سکچون ، سک ئێشان .

٤. حالتێت دژوار : بێهوشبون ، نزمبونا فشارا خوینێ .

٥. گوهورینێن رەفتارێ : لڤینێن زێدە ، نه رەحتی، کێم نڤستن.

٦.سەرئێشان ، ئێشانا گەها ، ماندیبون .

ژ بەر هندێ هەبونا ڤان نیشانا بێ ئەگەر دڤێت هزر ل هەستیاریا خارنێ بێتە کرن .

د.عبدالرحمن عبدالله محسن
تایبەتمەندێ زاروکا و نەخوشیێن خوینا زاروکا

06/07/2022

چەند پێزانین گرێدایی ب کێشا ( وزنێ ) زاروکی ڤە ب ژمارە !!!

— زاروکی شنی بوی سەر ٢.٥ کێلو دە نورمالە ، بەس ناڤنجی ٣.٥ کیلو نە .

— زاروک د حەفتیا ئێکی دە ٥-١٠ ژ سەدێ کێشا خو دەست ددت ئانکو کێشا وان د ئێتە خار .

—- پشتی حەفتیەکێ بو هەیڤا ئێکی روژانە ٢٠ - ٣٠ گرام د چن سەر کێشا وی.

—٤ هەیڤێن ئێکی هەیڤانە٧٥٠ گرام زێدە دبن ئانکو دوماهیکا ٤ هەیڤی ٣ کێلو لێ زێدە دبن .

— ٤ هەیڤێن دووێ هەیڤانە ٥٠٠ غرام لێ زێدە دبن .

— ٤ هەیڤێن دوماهیکێ هەیڤانە ٢٥٠ غرام لێ زێدە دبن .

— ئێک سالی دبت ١٠ تا ١١ کیلو .

— ژ ئێک سالی تا ٦ سالی سالانە ٢ کیلو لێ زیدە دبت ئانکو ل ٦ سالی دبت ٢١ کیلو .

— ژ ٧ تا ١٢ سالی سالانە ئێک کیلوەک تا کێلو نیڤ لێ زێدە دبت .

د.عبدالرحمن عبدالله محسن
تایبەتمەندێ زاروکا و نەخوشیێن خوینا زاروکا

19/06/2022

وەکی دیار هندەک حالەتێن کولێرا ل سلێمانیێ هاتینە دیتن ، خوپاراستن د نوکە زور یا فەرە ژ کولێرا و هەر وەسا ژ زک چونێ د ڤی وەرزی دە ، بو تە و زاروکێ تە .

١. ئاڤا ڤەخارنێ د ڤێت یا پاقژ بیت ، یان یا بطلا بیت ، یان ئاڤێ کەلینە یان ئاڤێ تافیل بکە ب حبکێت کلورێ ، ئاڤا لێمونی ژی باشە بکە ناڤ ئاڤێ دە .

٢. دەست شیشتن ب ئاڤ و سابونێ ب باشی ژ بەری خارنێ و پشتی دەست ئاڤێ ، هەر وەسا بو زاروکی ژی .

٣. خارنێن خاڤ دڤێت نە ئێنە خارن و خارنێ باش ب کەلینە و فێقی و سەوزەوات د ڤێت بێنە تافیل کرن ب ئاڤ و تایتێ و فێقی ب تیڤل باش تیڤل بکە و پاشی بخو .

٤. خو دیرکرن ژ عصیر و ایس کرێم و بەفرا ژ دەرڤە چنکە ئەو ژێدەرێن میکروبا نە .

٥. هندی د شیان دەبیت خارنێن ژ دەرڤە ل خارنگەها نە ئێنە خارن تایبەت سەوزەوات .

٦. خارنێن دەریایی ئێن خاڤ نە خون .

٧. خارنا کەلاندی دەم ل دەست بخو و بلا خارنا کەڤن و راکری خو ژێ دیر بێخە .

٨ . کەسێن نەخوش و سک چون هەین بلا خو دیر بێن ژ چێکرنا خارنێ ل مال و ل خارنگەها .

٩. ڤاگسینێ کولێرا ژی ژی هەیە بو پاراستنێ .

١٠ . بلا جهێ دەست ئاڤێ باش بێتە تافیل کرن ب ئاڤێ و فاسێ یان تافیلکەرا .

١١. کەسێن نیشانێن کولێرا هەین فڤێت زیکا بێنە دەست نیشانکرن و چارەسەرکرن .

د.عبدالرحمن عبدالله محسن
تایبەتمەندێ زاروکا و نەخوشیێن خوینا زاروکا