Sally-xerxwazy

16/08/2022

Opioid analgesics

بریتین لە دەرمانە(opioid analgesics) ئازارشکێنە بەهێزەکان کە سەر بە گڕوپی (opioid) دەرمانە سڕکەرەکانن، بەشێوەیەکی سەرەکی بەکاردێن بۆ ئازاری زۆر بەهێز کە بە دەرمانە (NSAIDs)ە کان دانامرکێنەوە.

15/08/2022

Acetylsalisylic acid
Or
Aspirin
ئەسپیرین:
یەکێکیترە لە دەرمانە (NSAIDs) ئازارشکێنەکان کە لە دۆزی زۆر بەکاردێ بۆ کەم کردنەوەی ئازاری مامناوەند بۆ توند، لەرزوتا و إلتهاب (ئەستوربوون و سوربوونەوە و گەرمبوون)ی شوێنێکی جەستە بەهۆی زەبری دەرەکی لە ڕێگەی بلۆک کردنی هەردوو ئەنزیمی COX-1 و COX-2 کە ئەمەش وادەکات ڕژێنی پڕۆستاگلاندین (prostaglandin) کەمتر دروست ببێت.
لە دۆزی کەم وەک دەرمانە دژەخوێن مەیینەکان (anti-coagulation) بەکاردێت.

ناوە بازرگانیەکان:
🔸 Zorprin
🔸 Aspirin
🔸 Aspegic
🔸 Thrombo

ڕێگاکانی بەکارهێنان:
Routes of adminisrration:
🔸 Tablet75-81-100-162.5-300-
350-500-1000 mg
🔸 Powder 500-1000 mg

زیانە لاوەکیەکان:
Side effects:
🔸 ئازار و برینی گەدە
🔸 هێلنج
🔸 ڕشانەوە
🔸 دڵەکزە

ئەوکاتانەی کە نابێ بەکاربێت:
Contraindications:
🔸 هەستیاری بە ماددەکە
🔸 هەستیاری بە دەرمانە (NSAIDs)
🔸 سێ مانگی کۆتایی دووگیانی
🔸 برینی گەدە

ئەلفادروستی💉☣️💊

28/02/2022

Tinoxicam:
تینۆکسیکام:
یەکێکیترە لە دەرمانە (NSAIDs) ئازارشکێنەکان کە بەکاردێ بۆ کەم کردنەوەی ئازاری مامناوەند بۆ توند، لەرزوتا و إلتهاب (ئەستوربوون و سوربوونەوە و گەرمبوون)ی شوێنێکی جەستە بەهۆی زەبری دەرەکی لە ڕێگەی بلۆک کردنی هەردوو ئەنزیمی COX-1 و COX-2 کە ئەمەش وادەکات ڕژێنی پڕۆستاگلاندین (prostaglandin) کەمتر دروست ببێت.

بەگشتی بەکاردێ بۆ:
Indications:
🔸 ئازاری مامناوەند بۆ توند
🔸 لەرز و تا
🔸 إلتهاب (ئەستوربوون، سوربوونەوە و گەرمبوون)
🔸 ڕۆماتیزم
🔸 نەخۆشی دەردە پاشا (داء الملوك)
🔸 إلتهابی جومگەکان
🔸 إلتهابی ئێسک
🔸 ئازاری إنزلاق

ناوە بازرگانیەکان:
🔸 Tilcotil

ڕێگاکانی بەکارهێنان:
Routes of adminisrration:
🔸 Tablet 20mg

زیانە لاوەکیەکان:
Side effects:
🔸 ئازار و برینی گەدە
🔸 ژانەسەر
🔸 خوران و سوربوونەوەی پێست
🔸 گێژبوون
🔸 لەش داهێزران
🔸 بەرزبوونەوەی ئەنزیمی جگەر

ئەوکاتانەی کە نابێ بەکاربێت:
Contraindications:
🔸 هەستیاری بە ماددەکە
🔸 سێ مانگی کۆتایی دووگیانی
🔸 برینی گەدە
🔸 لەکاتی بوونی نەخۆشیەکانی Crohn's disease و ulcerative colitis
🔸 لە کاتی شکستی جگەر و گورچیلەکان

ئەلفادروستی💉☣️💊

25/02/2022

Naproxen:
ناپرۆکسین:
یەکێکە لە سەلامەتترین دەرمانە( NSAIDs) ئازارشکێنەکان کە بەکاردێت بۆ ئازاری مامناوەند بۆ توند، لەرزوتا و إلتهاب (سوربوونەوە و ئەستوربوون و گەرمبوون) بەهۆی زەبری دەرەکی.

بەشێوەیەکی سەرەکی بەکاردێت بۆ:
Indications:
🔸 ئازاری مامناوەند بۆ توند
🔸 لەرزوتا
🔸 التیهاب (سوربوونەوە، ئەستوربوون و گەرمبوون) ی شوێنێکی جەستە بەهۆی زەبری دەرەکی
🔸 ڕۆماتێزم
🔸 ئازاری جومگەکان
🔸 ئازار و خاوکردنەوەی ماسولکەکان
🔸 ئازاری ددان

ناوە بازرگانیەکان:
🔸 Aleve
🔸 No pain DS

ڕێگاکانی بەکارهێنان:
Routes of administration:
🔸 Tablet: 250-500-750mg
🔸 Oral suspension: 25mg

زیانە لاوەکیەکان:
Side effects:
🔸 هێڵنج
🔸 ڕشانەوە
🔸 ئازار و برینی گەدە
🔸 ئازاری سک

ئەوکاتانەی کە نابێ بەکاربێت:
Contraindications:
🔸 هەستیاری بە ماددەکە
🔸 هەستیاری بە ئەسپرین و دەرمانە (NSAIDs) کان
🔸 ڕەبۆ
🔸 برینی گەدە

ئەلفادروستی💉☣️💊

22/02/2022

Paracetamol
Or
Acetaminophen
پاڕاسیتامۆڵ:
یەکێکە لە دەرمانە ئازارشکێنەکان کە هەردوو کاریگەری (analgesic) و (antipyretic) ی هەیە وەک دەرمانە (NSAIDs) ی تر کاریگەری (anti inflammation) إلتهابی نیە.

بەشێوەیەکی سەرەکی بەکاردێت بۆ:
Indications:
🔸کەم کردنەوەی ئازاری کەم بۆ مامناوەند
🔸لەرز و تا

ناوە بازرگانیەکان:
🔸Doliprane
🔸Panadol
🔸Adol
🔸Paraconica

ڕێگاکانی بەکارهێنان:
Routes of administeation:
🔸 Tablet 250-500-650-1000 mg
🔸 Ampule 500-600 mg
🔸 Bottle 1000 mg
🔸 Effervescent 500-1000 mg
🔸 Syrup 120-250 mg
🔸 Suppository 125-250 mg
🔸 Oral drop 100 mg

زیانە لاوەکیەکان :
Side effects:
🔸 بەرزبوونەوەی هەردوو ئەنزیمی (Gpt) و (Got)ی جگەر
🔸 شۆک بوون
🔸 ئازار و برینی گەدە
🔸 کەم بوونەوەی ژمارەی (Platelets) پەڕەکانی خوێن

ئەو کاتانەی کە نابێ بەکاربێت:
Contraindication:
🔸 هەستیاری بە ماددەکە
🔸 ئازار و برینی گەدە
🔸 لەکاتی بەرزبوونەوەی هەردوو ئەنزیمی (Gpt) و (Got)ی جگەر
🔸 لەکاتی نەخۆشی Gilbert's syndrome

ئەلفادروستی💉☣️💊

10/01/2022

Ketoprofin:
کیتۆپڕۆفین:
یەکێکیترە لە دەرمانە( NSAIDs) ئازارشکێنەکان کە بەکاردێت بۆ ئازاری مامناوەند، لەرزوتا و إلتهاب (سوربوونەوە و ئەستوربوون و گەرمبوون) بەهۆی زەبری دەرەکی.

بەشێوەیەکی سەرەکی بەکاردێت بۆ:
Indications:
🔸 ئازاری مامناوەند
🔸 لەرزوتا
🔸 التیهاب (سوربوونەوە، ئەستوربوون و گەرمبوون) ی شوێنێکی جەستە بەهۆی زەبری دەرەکی
🔸 ڕۆماتێزم
🔸 ئازاری جومگەکان
🔸 ئازاری ددان

ناوە بازرگانیەکان:
🔸 Profenid
🔸 Vigafen
🔸 Fastum gel

ڕێگاکانی بەکارهێنان:
Routes of administration:
🔸 Tablet: 50-100-150mg
🔸 Effervescent: 80mg
🔸 Topical gel: 2.5%

زیانە لاوەکیەکان:
Side effects:
🔸 هێڵنج
🔸 ڕشانەوە
🔸 ئازار و برینی گەدە
🔸 ئازاری سک

ئەوکاتانەی کە نابێ بەکاربێت:
Contraindications:
🔸 هەستیاری بە ماددەکە
🔸 هەستیاری بە ئەسپرین و دەرمانە (NSAIDs) کان
🔸 ڕەبۆ
🔸 برینی گەدە
🔸 نەخۆشیەکانی Crohn's disease و Ulcerative colities

ئەلفادروستی💉☣️💊

23/12/2021

جۆرەکانی فلوود( موغەزی )

١- نۆڕماڵ سەڵاین Normal saline :- پێکدێت لە کلۆریدی سۆدیۆم و ئاو.

٢- گلوکۆز وەتەر Glucose water (Dextrose) :- پێکدێت لە شەکر و ئاو.

٣- گلوکۆز سەڵاین Glucose saline :- پێکدێت لە شەکر و کلۆریدی سۆدیۆم و ئاو.

٤- ڕینگەرسۆڵیوشن Ringer solution(Ringer lactate) :- پێکدێت لە کلۆریدی سۆدیۆم و پۆتاسیۆم و کالسیۆم و ئاو.

ئەم Fluid ( موغەزی )انە بۆ ئەم هۆکارانە بەکار دێ :-

أ- ( Rehydration ) :- بۆ گەڕانەوەی شلە بۆ لەش، کە بەهۆی ئەم هۆکارانە شلە لە لەش کەم دەکات :-
• سکچوون
• رشانەوە
• خوێن بەربوون
• کەمی خواردنی شلە ( وەك ئاو ....)
• ڕێژەی میزکردن

ب- Electrolyte balance :- بۆ ڕاگرتنی هاوسەنگی ( سۆدیۆم، کلۆرید، پۆتاسیۆم، کالسیۆم، یانیش شەکر )

ج- بۆ چارەسەری ئەم حاڵەتانە :- بۆ نمونە :

• دابەزینی پەستانی خوێن : دەتوانین نۆڕماڵ سەڵاین ( Normal saline ) و گلوکۆز سەڵاین ( Glucose saline ) و یاخود ڕینگەر ( Ringer ) بەکاربێنین چونکە ئەوانە کلۆریدی سۆدیۆمیان تێدایە، دەبێتە هۆی ئاسایی بوونەوەی پەستانی خوێن.

• بەرزی پەستانی خوێن : دەتوانین گلوکۆز وەتەر ( Glucose Water ) بەکاربێنین چونکە کلۆریدی سۆدیۆمی تێدا نییە، و کلۆریدی سۆدیۆم وا دەکات پەستانی خوێن زیاتر بەرزببێتەوە.

• دابەزینی ڕێژەی شەکر لە خوێن : دەتوانین گلوکۆز وەتەر ( Glucose Water ) یان گلوکۆز سەڵاین ( Glucose saline ) بەکاربێنین، چونکە گلوکۆزی تێدایە.

• بەرزی ڕێژەی شەکر لە خوێن : دەتوانین نۆڕماڵ سەڵاین ( Normal saline ) یان ڕینگەر لاکتەیت ( Ringer lactate ) بەکاربێنین، چونکە ئەوانە هیچ ڕێژەیەکی شەکریان تێدا نییە.

• هەروەها نۆڕماڵ سەڵاین ( Normal saline ) دەتوانین بۆ شوشتنی برین بەکاری بێنین چونکە هیچ ڕێژەیەکی شەکری تێدانییە.

09/12/2021