نۆرینگەی سێتوان

24/11/2025

ژیانی منداڵێک ڕزگار دەکرێت

نەخۆشخانەی گشتی شەهید ڕؤوف بەگ لەقەزای شارەزور بڵاویکردەوە
پێشنیوەڕۆی ئەمڕۆ دووشەممە (٢٠٢٥/١١/٢٤) پاش ئەوەی منداڵێکی تەمەن (١٤) ساڵ بەناوی (أ.ش.م) دانیشتووی قەزای شارەزوور کەبەر تەزووی کارەبا کەوتبوو گەیەنرایە هۆبەی فریاکەوتنی نەخۆشخانەی گشتی شەهید ڕٶوف بەگ کە بەپێی ووتەی پزیشکانی فریاکەوتن دڵی لەلێدان کەوتبوو

ڕاشیگەیاندوە ، پاش فریاگوزاری سەرەتایی و بوژانەوەی دڵ بۆ منداڵەکە بەهەوڵ و پزیشکان و کارمەندانی هۆبەی فریاکەوتنی نەخۆشخانەکەمان توانرا ژیانی ڕزگار بکرێت و دواتر ڕەوانەی فریاکەوتنی سلێمانی کرا .

18/11/2025

توێژینەوەیەک: شەکرەی جۆری دوو مەترسی لەدەستدانی هەستی بیستن زیاد دەکات

ئەنجامی توێژینەوەیەکی نوێ سەلماندویەتی توشبووان بە شەکرەی جۆری دوو مەترسی لاوازبوونی بیستن و لەدەستدانی ئەم هەستەیان زیاترە بەروارد بە کەسانی دیکە.

ئەم توێژینەوەیەی پسپۆڕان لە زانکۆی بەرشەلۆنە لەگۆڤاری "Otolaryngology–Head and Neck Surgery" بڵاوکراوەتەوە تیایدا ئاماژە بۆ ئەو پەیوەندیە بەهێزە کراوە لەنێوان شەکرەی جۆری دووەم و لەدەستدانی هەستت بیستن هەیە، بە جۆرێک چوار جار زیاترە بەراورد بە کەسانی تەندروست.

لەم توێژینەوەیەدا تێبینی ئەوە کراوە مەترسی لەدەستدانی هەستی بیستن 10 ساڵ زووتر لەناو توشبووانی شەکرە دەردەکەوێت بەراورد بە کەسانێک ئەم نەخۆشیەیان نییە، هاوکات بەرزبونەوەی ئاستی هیمۆگلۆبینی HbA1c پەیوەندی هەیە بە لاوازبوونی کۆنترۆڵکردنی شەکرەی خوێن و ئەوەش لەدەستدانی هەستی بیستن زیاد دەکات.

پسپۆڕان ئەم کاریگەریەی نەخۆشی شەکرە بە لەدەستدانی هەستی بیستن بەهۆی نەخۆشی شەکرە دەگەڕێننەوە بۆ کاریگەری نەخۆشی شەکرە لەسەر مولولە وردەکانی خوێن لە گوێچکەدا کە لاوازی دەکات و ئەوەش هۆکارە بۆ لەدەستدانی هەستی بیستن و ئەمەش سەرەتا بە لاوازبوونی هەستی بیستن دەست پێدەکات و بە لەدەستدانی ئەم هەستە کۆتای دێت.

پزیشکەکان لایان وایە لاوازبوونی هەستی بیستن ڕەنگە نیشانەیەکی پێشوەختەی توشبوون بە نەخۆشی شەکرە بێت بۆ ئەوەش باشترە لەکاتی هەبوونی ئەم نیشانەیە پشکنین بۆ شەکرەی خوێن بکرێت

22/09/2025

خۆپاراستن لە سەرمابوون و شێوازی چارەسەری کاریگەر

لەگەڵ نزیکبوونەوەی وەرزی زستان، ئەگەری تووشبوون بە هەڵامەت زیاد دەکات بەهۆی گۆڕانی کەشوهەوا و کەشوهەوای سارد، کە کاریگەری لەسەر سیستەمی بەرگری لەش هەیە. هەڵامەت لە باوترین نەخۆشیەکانە لەم وەرزەدا، بەڵام بەدوورگرتن نییە. لە ڕێگەی خۆپاراستنی دروست و پابەندبوون بە هەندێک ڕێنماییەوە، دەتوانرێت ئەگەری تووشبوون بە شێوەیەکی بەرچاو کەم بکرێتەوە، هەروەها بەڕێوەبردنی کاریگەری نیشانەکان ئەگەر ڕوو بدەن.

خۆپاراستن لە سەرمابوون:
1. بەرزکردنەوەی سیستەمی بەرگری لەش
سیستەمی بەرگری لەش یەکەم هێڵی بەرگری جەستەیە لە دژی نەخۆشی. بۆیە بەهێزکردنی لە پێشینەی کارەکانە. ئەمەش دەتوانرێت بەم شێوەیە بەدەست بهێنرێت:
خواردنی خۆراکی هاوسەنگ کە ڤیتامین و کانزا پێویستەکانی تێدایە، وەک ڤیتامین سی کە لە پرتەقاڵ و لیمۆدا هەیە، هەروەها زینک کە لە گوێز و پەلەوەریدا هەیە.
خواردنەوەی بڕێکی پێویست لە ئاو بۆ پاراستنی شێداری و پشتگیریکردنی ئەرکە گرنگەکان.
خەوتنی پێویست، بەو پێیەی جەستە لە کاتی خەوتندا هێزی خۆی وەردەگرێتەوە، ئەمەش بەرگری لەش بەهێز دەکات.
2. گرنگیدان بە پاکوخاوێنی کەسی
ڤایرۆسی سەرمابوون بە ئاسانی لە کەسێکەوە بۆ کەسێکی تر لە ڕێگەی بەرکەوتن یان هەڵمژینی دڵۆپە پیسبووەکانەوە دەگوازرێتەوە. بۆیە پەیڕەوکردنی خووەکانی پاکوخاوێنی کەسی یەکێکە لە گرنگترین ئامرازەکانی خۆپاراستن:
دەستەکانت بە بەردەوامی بە ئاو و سابون بۆ ماوەی لانیکەم ٢٠ چرکە بشۆ.
دوور بکەوەرەوە لە دەست لێدانی دەموچاوت (بەتایبەت لووت و چاوت) بە دەستی ناپاک.
لە کاتی کۆکە یان پژمیندا شانەیەک بەکاربهێنە و دەستبەجێ فڕێی بدە.

3-دوورکەوتنەوە لەو کەسانەی کە نەخۆشن.
دوورکەوتنەوە لە بەرکەوتنی نزیک لەگەڵ ئەو کەسانەی نیشانەی سەرمابوونیان هەیە، بەتایبەتی لە شوێنە قەرەباڵغەکان، ئەگەری تووشبوون بە ڤایرۆسەکە کەمدەکاتەوە.

4. لەبەرکردنی جلوبەرگی گونجاو.
گەرم ڕاگرتنی جەستەت لە وەرزی زستاندا زۆر گرنگە. جل و بەرگ لەبەر بکە کە لە سەرما دەتپارێزێت و لەگەڵ کەش و هەوادا گونجاو بێت، لەگەڵ گرنگیدان بە گەرمکردنی کۆتاییەکان و سەرت.

5. وەرزشکردن.
وەرزشکردنی بەردەوام یارمەتی بەرزکردنەوەی بەرگری لەش دەدات و سوڕی خوێن هاندەدات، ئەمەش ئەگەری تووشبوون بە هەڵامەت کەمدەکاتەوە.

شێوازەکانی خۆپاراستن و چارەسەرکردنی سەرمای زستانە

شێوازە کاریگەرەکانی چارەسەرکردنی سەرما
سەرەڕای هەموو ڕێکارەکانی خۆپارێزی، هێشتا سەرمابوون ڕوودەدات. لەم حاڵەتەدا دەتوانرێت نیشانەکان بە شێوەیەکی کاریگەر بەڕێوەببرێت بۆ کەمکردنەوەی ئازارەکان و خێراکردنی چاکبوونەوە.

1. پشوودانی تەواو
جەستە پێویستی بە پشوو هەیە بۆ ئەوەی هێزی خۆی وەربگرێتەوە و بەرەنگاربوونەوەی ڤایرۆسەکە. خەوتنی باش و گەرم بوون یارمەتیدەر دەبێت بۆ باشترکردنی بارودۆخەکە.

2. شلەی گەرم
خواردنەوەی شلەی گەرم، وەک چای گیایی (وەک زەنجەفیل و بابۆنی) یان شۆربای مریشک، گیرانی لووت و قوڕگ ناهێڵێت و جەستە بە شێداری دەهێڵێتەوە.

3. بەکارهێنانی دەرمانی گونجاو
ئازارشکێن و کەمکەرەوەی تا: وەکو پاراسیتامۆڵ یان ئیبوپڕۆفین بۆ نەهێشتنی سەرئێشە و ئازاری جەستە.
پاککەرەوەی لووت: ئەمانە بۆ نەهێشتنی گیرانی لووت بەکاردێن، بەڵام نابێت بۆ ماوەیەکی درێژ بەکاربهێنرێن.
شەربەتی کۆکە: ئەمانە یارمەتی هێورکردنەوەی کۆکە دەدەن، بەتایبەتی ئەگەر وشک بێت.

4. غەرغەرەکردن بە ئاوی خوێ
غەرغەرەکردن بە ئاوی خوێی گەرم یارمەتی کەمکردنەوەی ئازاری قورگ و نەهێشتنی بەکتریا دەدات.

5. بەکارهێنانی Steam
هەڵمژینی هەڵم لە قاپێکی گەرمی ئاو لەگەڵ چەند دڵۆپێک زەیتی نەعنا یان یوکالیپتوس یارمەتی نەهێشتنی گیرانی لووت و کردنەوەی بۆری هەوا دەدات.

چارەسەری سروشتی ماڵەوە
چارەسەری ماڵەوە دەتوانێت شانبەشانی دەرمانەکان کاریگەر بێت، لەوانە:
هەنگوین: کۆکە سەرکوتکەرێکی سروشتییە و بەرگری لەش بەرز دەکاتەوە.
سیر: پێکهاتەیەکی تێدایە کە بەرگری لەش بەرامبەر ڤایرۆسەکان بەرز دەکاتەوە.
لیمۆ لەگەڵ هەنگوین: تێکەڵەیەکی دەوڵەمەندە بە ڤیتامین سی کە قوڕگ ئارام دەکاتەوە.

کەی پێویستە سەردانی پزیشک بکەیت؟
هەرچەندە بەزۆری سەرمابوون سووکن و لە ماوەی چەند ڕۆژێکدا ڕوون دەبنەوە، بەڵام ڕەنگە هەندێک حاڵەت پێویستیان بە دەستێوەردانی پزیشکی هەبێت:
ئەگەر نیشانەکان بۆ زیاتر لە ١٠ ڕۆژ بەردەوام بوون بەبێ ئەوەی باشتر بوون.
ئەگەر تایەکی توند و بەردەوامت هەبوو.
ئەگەر هەستت بە نیشانەکانی وەک سەختی هەناسەدان یان ئازارێکی توندی سنگ کرد

28/02/2025

ڕەمەزانتان پیرۆز

16/01/2025

حەوت کردار مێشکت وێران دەکات

08/01/2025

ڤایرۆسە نوێیەکەی چین
Human Metapneumovirus (HMPV) ‏

‎د.سەرخێڵ ئاراز
‎پسپۆڕی تەندروستی گشتی /نەخۆشیە درماکان

*ڤایرۆسێکە کە دەبێتە هۆی هەوکردنی سوکی بەشی سەرەوەی کۆئەندامی هەناسەدان کە هەمان نیشانەی ئەنفلۆنزای وەرزی هەیە.
ئەم ڤایرۆسە بۆ یەکەمجار لە ساڵی ٢٠٠١ لە هۆڵەندا دەستنیشانکرا لە ڕێگەی بەرکەوتنی ڕاستەوخۆی نێوان مرۆڤەکانەوە بڵاودەبێتەوە.

نیشانەکانی HMPV بریتین لە ئازاری جەستە کۆکە و تا و گیرانی لووت.
هەناسە توندی .
نەخۆشییەکە لەزۆربەی تەمەنەکان دەردەکەوێت بەتایبەت ئەوکەسانەی ئاستی بەرگری جەستەیان لاوازە.
ئەم ڤایرۆسە کەدەگاتە سیەکان نەخۆش توشی هەناسە تەنگی دەکات، بەشێک لەو نەخۆشانە بۆ چارەسەر پێویستیان بە نەخۆشخانەدەبێت، تائێستا ڕێژەی مردن بەم ڤایرۆسە لاوازە.

بۆچی لە چین حاڵەتەکان بەرز دەبنەوە؟

هاوشێوەی زۆرێک لە هەوکردنی کۆئەندامی هەناسەدان، لە کۆتایی زستان و بەهاردا زۆرترین چالاکی هەیە، لەبەر ئەوەیە کە ڤایرۆسەکان لە سەرمادا باشتر دەژین و بە ئاسانی لە کەسێکەوە بۆ کەسێکی تر دەگوازرێنەوە چونکە خەڵک زیاتر لە ژوورەوە دەمێننەوە.
لە باکووری چین، بەرزبوونەوەی ئێستای HMPV هاوکاتە لەگەڵ نزمبوونەوەی پلەکانی گەرما کە پێشبینی دەکرێت تا مانگی ئازار بەردەوام بێت.

لە ئێستادا زۆرێک لە وڵاتانی نیوەگۆی باکوور، لەنێویاندا ڤایرۆسەکە بڵاوە بەڵام سنووردار نەکراوە بە چین
بەڵام پێدەچێت زیادبوونی بڵاوبوونەوەکە زیادبوونی ئاسایی وەرزی بێت کە لە زستاندا دەبینرێت.

زانیارییەکانی دەسەڵاتدارانی تەندروستی لە ئەمریکا و بەریتانیا دەریدەخەن کە ئەم وڵاتانەش لە مانگی ئۆکتۆبەری ساڵی ڕابردووەوە تووشی بەرزبوونەوەی حاڵەتەکانی HMPV بوون.

خۆپارێزی گشتی ستاندارد
وەک بەستنی دەمامک لە شوێنە قەرەباڵغەکان، دوورکەوتنەوە لە قەرەباڵغی لەو شوێنانەی کە دەکرێت ئەگەر مرۆڤ مەترسی زیاتری هەبێت بۆ تووشبوون بە نەخۆشی توندتر بەهۆی هەوکردنی ڤایرۆسی هەناسەدانەوە، پاکوخاوێنی باشی دەستەکان
و وەرگرتنی ڤاکسینی ئەنفلۆنزا.

ڕاگەیاندنی خۆپاراستنی تەندروستی سلێمانی

27/12/2024

کۆمەڵێک هەنگاو بۆ زیادکردنی سوتانی چەوری

لە دوای تەمەنی چل ساڵی ڕێژەی سوتانی چەوری ناو جەستە کەم دەبێتەوە کە ئەمەش دەبێتە هۆی زۆری کێش و قەڵەوی؛ لە هەمان کاتدا هۆکارێکە بۆ دانەبەزینی کێش لە کاتی ڕێجیمدا؛ بێگومان هۆکاری تریش هەیە بۆ کەمبونەوەی ڕێژەی سوتانی چەوری جەستە و پێشتر بڵاوکراوەتەوە.

کۆمەڵێک گۆڕانکاری و هەنگاوی گرنگ هەیە کە دەبنە هۆی زیادبونی ڕێژەی سوتانی چەوری، دكتۆر کامەران ڕەسوڵ ژاژڵەیی، پزیشکی پسپۆڕی زانستی خۆراک ئەو هەنگاوانەی خستوەتەڕو.

1. وەرزش بە تایبەت وەرزشی (strenghts exercise) وەک بەرزکردنەوەی ئاسن، پاسکیل سواری، شاخەوانی، زومبا، سەرکەوتن بەسەر قادرمەدا، هەفتەی دوجار بۆ سێ جار، گەر توانای ئەوەت نەبو ئەوە ڕاکردن و ڕۆیشتن بەپێ بەخێرایی ڕۆژانە بۆ ماوەی كاتژمێر و نیوێک یان زیاتر بژاردەیەکی تەندروستە.

2. خواردنەوەی چای سەوز یان قاوەی سەوز بێ شەکر ڕۆژانە دو بۆ سێ کوپ، بەڵام بە ڕۆژ، چونکە شەوانە دەبێتە هۆی تێکچونی خەو.

3. زیادکردنی بەهارات لەناو خواردندا وەک بیبەری تون، زەنجەبیل، زیرە، زەردەچەوە، کەم کردنەوەی بڕی خوێی چێشت.

4. هێشتنەوە جەستە بە شێداری لە ڕێگای خواردنەوەی بڕی پێویست لە ئاو لە نێوان ژەمەکان و خواردنی سەوزە و مێوەی کەم کالۆری کە دەوڵەمەندن بە ئاو.

5. خەوی تەندروست: نوستن بە قوڵی شەوانە بۆ ماوەی حەوت بۆ هەشت كاتژمێر، دورکەوتنەوە لە شەونخونی و خەوی ڕۆژ.

6. خواردنی بڕی پێویست لە ماددە ڕیشاڵیەکان ڕۆژانە؛ گرنگی دان بە خواردنی ماددە پڕۆتینەکان و چەورییە بە سودەکان و دور کەوتنەوە لە خواردنی کاربۆهێدارتی سادەی بەرهەمێنراو بە بڕی زۆر یان نەخواردنیان گەر توانرا.

7. کەمکردنەوەی دڵەڕاوکێ و سترێس گەر بتوانرێت.

8. دورکەوتنەوە لە نەخواردنی ژەمە سەرەکییەکان دروستوایە کە سێ ژەمی تەندروست بخورێت، بەڵام لە قاپی بچوک و بە بڕی کەم: تەنانەت ڕۆژوی زانستیش یەکێک لە کێشەکانی ئەوەیە ڕێژەی سوتانی چەوری و زیندەچالاکی کەم دەبێتەوە گەر بێتو بە بەرەوامی هەمو ڕۆژێک پەیڕەو بکرێت بۆ ماوەیەکی دور و درێژ.

13/12/2024

نۆرینگەی سێتوان،،، سلێمانی - گەڕەکی سێتوان.

27/08/2024

نەخۆشی کۆلێراو هۆکارەکانی بڵاوبوونەوەی

- خواردن و خواردنەوەیەك، کە پیسبووبێت بە میکرۆب یان بەکتریای (viblro cholera)
- پیسبوونى ئاوى خواردنەوە بە پاشەڕۆى مرۆڤ، کە لە میكرۆبی جۆراوجۆر پێکهاتووە.
- چوونە ژوورەوەى بەکتریاکە راستەوخۆ لە رێگەى بەکارهێنانى شتى پیس بۆ ناودەم.
- گواستنەوەی لە رێگەی مێشوولەوە، لە شوێنێکی پیسبووەوە بۆ کەلوپەل و خۆراك.

رێگەکانی خۆپارێزی لە تووشبوون بەم نەخۆشییە :

- پاک و خاوێنی لە ئاوی خواردنەوە و پاککردنەوەی تانکی ئاوی خواردنەوەی ماڵ.
- دەستشۆردنی بەردەوام بەتایبەت پێش نانخواردن، یان ئامادەکردنی خۆراک .
- پاک ڕاگرتنی کەل و پەل و بەکار نەهێنانی کەل و پەلی کەسی توشبوو.
- کوڵاندنی گۆشت و بەروبوومە ئاژەڵییەکان.
- شۆردنەوەی سەوزە و میوە بە خوێ و ئاوی پاک.
- دوورکەوتنەوە لە خۆراکی دەرەوە و خۆراکی سەردانەپۆشراو.

25/08/2024

کۆیە.. ئافرەتێک بەیەک سک حەوت منداڵی بوو.

لەشاری كۆیە ئافرەتێك بە یەك سك حەوت منداڵی بوو، هەر هەموویان سەلامەتن.

بەپێی هەواڵی میدیاكان لە نەخۆشخانەی فێركاری شەهید دكتۆر خالید ژنێك بە یەك سك حەوت منداڵی بوو.

باس لەوەش دەكرێت لەو حەوت منداڵە پێنجیان كوڕن و دووانیان كچن و تەندروستی هەموویان باشە.

22/08/2024

بۆچى لەکاتى خەودا توشى راچڵەکین و لەرزین دەبین...

پزیشکێکى پسپۆڕ لە بوارى زانستى ئازار و بێهۆشکارى باس لە چەند هۆکارێک دەکات دەبنە هۆى راچڵەکین و لەزرین لە خەودا و کۆمەڵە رێنماییەکیشى خستوەتەڕو تا لەم حاڵەتانە بەدوربین.

دکتۆر، هەڤین کەمال، پسپۆڕ لە زانستى ئازار و بێهۆشکارى بڵاویکردوەتەوە؛ لە 70%ـی خەڵک توشی راچڵەکین و لەرزین دەبن لەکاتی خەودا، راچڵەکین و لەرزین لەکاتی خەودا لە ئەنجامی گرژبونی ماسولکەکانەوە رودەدەن بەشێوەیەکی لا ئیرادی کاتێک کەسەکە بێ ئاگایە.

ئەو پزیشکە دەڵێت: ئەم حاڵەتانە لە هەمو جەستەدا رودەدات، بەڵام هەندێک جار تەنها قۆڵەکان و قاچ دەگرێتەوە ھەندێک جاریش کەسەکە لەوانەیە دەنگێکی لێوە بێت یان بقیژێنێت، لە هەندێک حاڵەتیشدا کەسەکە لەخەو ھەڵدەستێنێت و ھەستی کەوتنەخوارەوەى لا دروست دەکات.

رونیکردوەتەوە کە زۆرێک لە توێژینەوەکان دەڵێن: ئەم جوڵە و لەرزینە لەئەنجامی خاڵیبونەوەی بارگەی کارەبایە لە دەمارەکاندا، کە بەشێوەی سیگناڵ بۆ مێشک دەڕوات و مێشکیش بە شێوەی جوڵەیەک دەریدەبڕێت .

ھەتا ئێستا ھۆکاری تەواوی ئەم کێشەیە نەزانراوە ، بەڵام ھەندێک تیۆری ھەیە کە دەڵێت: لەوانەیە بەھۆی ئەم ھۆکارانە بێت:

- دودڵی و سترێس :
ئەو شێوازی ژیانەی ئەمڕۆکە پیایدا تێپەڕدەبین و پڕە لە سترێس و دڵەڕاوکێی و دوودڵی و ماندویی زۆر، کاریگەریەکی زۆری ھەیە لەسەر کاتی پشودان و خەوتنمان، لەبەرئەوەی سترێس و شڵەژانی باری دەرونی مێشکمان بە ئاگایی دەھێڵێتەوە، کە ئەمەش وا دەکات مێشک سیگناڵی کارەبایی بنێرێت بۆ دەمار و ماسولکەکان، ئەمەش دەبێتە ھۆی راچڵەکین و گرژبون .
- بەکارھێنانی زۆری وریاکەرەوەکان :

کافایین و نیکۆتین کاریگەرییان ھەیە لەسەر توانای لەش بۆ خەوتن بە شێوەیەکی سروشتی، یاخود توانای مانەوە لەخەودا بۆ کاتی پێویست ئەم وریاکەرەوانە وادەکەن کە مێشکی مرۆڤ پشوی تەواو نەدات و نەچێتە قۆناغی خەوی قوڵەوە .

- ئەنجامدانی وەرزش :
رونە وەرزش کاریگەرییەکی باشی لە چالاککردنی لەش و جەستە هەیە، بەڵام ئەنجامدانی لەکاتێکی دڕەنگی ئێواراندا و نزیک کاتی خەو، وادەکات جەستە نەتوانێت پشو بدات لە کاتی خەودا، ئەمەش دەبێتە ھۆی راچڵەکین و لەرزین .

-ھەندێک خوی خراپی خەوتن :
ھەندێک خوی خراپ پێش خەوتن یاخود لەکاتی خەوتندا ، بۆ نمونە ؛ خەوی ناڕێک و پچڕ پچڕ، دڕەنگ خەوتن، بەکارھێنانی ئامێری زیرەک پێش خەوتن ئەمانە ھەموی ھۆکارن بۆ راچڵەکین لە کاتی خەودا .

چۆن خۆمان بپارێزین ؟
بونى ئەم حاڵەتە مانای ئەوە نییە ئەو کەسە نەخۆشە، بە ھەندێک گۆران لە شێوازی ژیانیدا، دەتوانرێت راچڵەکین و گرژی کەمبکرێتەوە ئەمەش ھەندێک ئامۆژگارییە بۆ کەمکردنەوەی لەرزین و راچڵەکینی کاتی خەو:

- دوربکەوە لە کافایین :
بەتایبەت لە کاتی پێش خەودا، کە تەحفیزی مێشک دەکات و وادەکات مرۆڤ بە ئاگا بێت، ھەر بۆیە دەبێت کەمبکرێتەوە بە رێژەیەکی بەرچاو. باشترە ئاو و چا روەکیەکان بخورێت لەو کاتەدا.

- دوربکەوە لەئەنجامدانی وەرزش بەشەو :
وەرزشکردن کارێکی بەسودە، بەڵام ئەنجامدانی لە کاتی شەودا و نزیک کاتی خەو، ئەگەری گرژبونی ماسولکەکان زیاد دەکات و ئەمەش راچڵەکین زیاد دەکات لە کاتی خەودا، باشترە وەرزش لە بەیانیان زودا ئەنجامبدرێت و لەژێر تیشکی خۆردا، کە ئەمە وادەکات خاوبونەوەی ماسولکەکان زیاتر بێت لە کاتی پێش خەوداو خەویش قوڵتر بێت

sarchawa knn

03/08/2024