SELF

SELF Self - Centar za psiholosko sovetuvanje, licen razvoj i psihoterapija Strucen tim: Psiholog, psihoterapevt, logoped, defektolog, psihijatar

НЕМОЖЕШ ДА ПОБЕГНЕШ ОД СЕБЕ Постои една тивка заблуда што сите ја носиме барем еднаш во животот, дека ако смениме град, ...
25/01/2026

НЕМОЖЕШ ДА ПОБЕГНЕШ ОД СЕБЕ

Постои една тивка заблуда што сите ја носиме барем еднаш во животот, дека ако смениме град, луѓе, работа или љубов, ќе се спасиме од тежината што нè притиска одвнатре. Како да можеме да се одјавиме од сопствената душа, како од стар профил на социјалните мрежи. Но вистината е поедноставна и поболна: од себе не се бега.

Каде и да одиш, ти одиш со себе. Со истите стравови, истите рани, истите незавршени разговори што ги водиш во тишина. Можеш да ги замолчиш на кратко, со бучава, со луѓе, со обврски, но тие знаат да чекаат. Трпеливо. Како сенка што не исчезнува со менување на светлото.

Често мислиме дека проблемот е надвор, во другиот, во системот, во околностите. И да, светот знае да биде суров. Но она што најмногу нè боли обично е судирот со сопствената вистина. Со она што го одложуваме да го признаеме. Со улогите што ги играме за да бидеме прифатени, додека полека се оддалечуваме од тоа кои сме.

Бегањето од себе има многу форми. Постојана зафатеност. Иронија наместо искреност. Цинизам наместо ранливост. „Јас сум добро“ кажано со насмевка што не стигнува до очите. Но телото памети. Психата памети. И еден ден, кога ќе застанеш од умор или од храброст, сè што си избегнувал ќе побара да биде видено.

И тука е пресвртот што ретко го слушаме. Тоа не е казна. Тоа е покана. Покана за средба со себе без маски. За да го слушнеш она што долго тропало, не за да те уништи, туку за да те врати дома.

Самоспознавањето не е удобен процес. Понекогаш боли повеќе од бегството. Но само таму има вистинска слобода. Не слобода од проблеми, туку слобода да не се лажеш. Да не се делиш на јавно и тајно јас. Да бидеш цел.

Не, не можеш да побегнеш од себе. Но можеш да престанеш да бегаш. И во тој момент, кога ќе застанеш и ќе се свртиш кон она што те чека, ќе откриеш нешто неочекувано: дека најстрашното место на светот понекогаш е и единственото каде што можеш да се излечиш.

Затоа што патот не води надвор. Патот води навнатре.

СТРАВ ОД НАПУШТАЊЕСтравот од напуштање ретко вика. Почесто шепоти. Се крие зад "само сакам сигурност“, зад прекумерна гр...
23/01/2026

СТРАВ ОД НАПУШТАЊЕ

Стравот од напуштање ретко вика. Почесто шепоти. Се крие зад "само сакам сигурност“, зад прекумерна грижа, љубомора, или потреба постојано да бидеме потврдени. А понекогаш се маскира и како рамнодушност наречена „Не ми треба никој“.

Од јунговска перспектива, стравот од напуштање е дел од сенката, оној потиснат дел од психата што го носи нашето најрано искуство на губење, одбивање или емоционална празнина. Не мора да значи дека некој навистина нè напуштил.
Понекогаш доволно е чувството дека не сме биле навистина видени.

Овој страв најчесто се раѓа рано. Детето учи дека „Љубовта може да исчезне“. Подоцна, возрасниот не го памети настанот, но го носи телесното знаење. Затоа реагира несразмерно, порака без одговор станува доказ за отфрлање, мала дистанца се доживува како крај. Несвесното не живее во сегашноста, за него, старата болка сè уште трае.

Јунг би рекол дека проблемот не е во стравот, туку во идентификацијата со него. Кога веруваме дека сме нашиот страв, тогаш почнуваме да живееме од место на одбрана, контролираме, се прилепуваме, или бегаме пред да бидеме оставени. Така, парадоксално, го предизвикуваме токму она од кое најмногу се плашиме.

Патот кон исцелување не оди преку уверување дека сè ќе биде во ред, туку преку средба со сенката. Да се прашаме, кој дел од мене се плаши дека не е доволно вреден за да останат? Кога му даваме глас на тој дел, тој престанува да управува од темнина.

Стравот од напуштање не е слабост. Тој е траг од врска што некогаш била прекината прерано. Кога ќе го препознаеме, можеме да престанеме да го бараме спасот надвор и да почнеме да го градиме внатре. А тогаш, односите не се место каде молиме да нè задржат, туку простор каде слободно избираме да останеме.

ОТПОРОТ КАКО САМОСАБОТАЖАКога клиентот ја тестира рамкатаВо терапијата, тестирањето на рамката не е банален прекршок на ...
17/01/2026

ОТПОРОТ КАКО САМОСАБОТАЖА
Кога клиентот ја тестира рамката

Во терапијата, тестирањето на рамката не е банален прекршок на правила, туку психичка порака. Кога клиентот доцни, бара исклучоци, пишува пораки надвор од договореното време или ја релативизира структурата, тој не го тестира терапевтот, тој ја тестира можноста за сопствена промена.

Од јунговска перспектива, рамката е симбол на контењерот на психата. Таа ја претставува границата меѓу свесното и несвесното, меѓу хаосот и редот. Кога рамката се напаѓа, тоа е знак дека несвесното се плаши од интеграција.

Клиентот кој ја нарушува рамката честопати носи длабока амбивалентност. Истовремено сака да биде виден и да избегне да биде навистина согледан. Тестирањето станува форма на отпор, не агресивен, туку заштитен. Психата вели, „Ако рамката падне, јас не морам да се соочам со она што боли.“

Но, тука се случува парадоксот. Обидот да се „надмудри“ рамката е всушност самосаботажа. Клиентот си го одзема токму она што му е најпотребно, стабилноста во која може да се појави вистината. Во јунговска смисла, ова е дејство на Сенката, делот кој не верува дека редот може да биде безбеден, затоа што во минатото редот бил поврзан со казна, студ или напуштање.

Важно е да се каже, терапевтот не е измамен. Намерата е прочитана. Не интелектуално, туку афективно. Телото на терапевтот, контратрансферот, полето, сите знаат кога рамката се тестира не од незнаење, туку од страв од трансформација.

Кога терапевтот ја држи рамката мирно и без морализирање, се случува клучниот јунговски момент. Клиентот првпат се среќава со граница која не го понижува и не се распаѓа. Тогаш отпорот постепено се разоткрива како болка, а не како „лошо однесување“.

И токму тука започнува индивидуацијата. Не кога рамката е скршена, туку кога е издржана. Клиентот учи дека не мора да ја уништи структурата за да постои. Дека може да биде виден без да тестира. Дека границата не е непријател, туку сад во кој психата конечно може да се собере.

Во терапијата, оној што ја напаѓа рамката не го напаѓа терапевтот. Тој се брани од сопствената вистина. А терапевтската работа започнува токму таму каде што рамката останува цврста, а човекот конечно може да се појави.

16/01/2026

Несвесното и потсвесното, јасно разграничување во психотерапијата Во секојдневниот говор, поимите несвесно и потсвесно често се користат како синоними. Во психот....

12/01/2026

Постои еден вид заробеност што изгледа како слобода. Заробеност што е општествено наградена, културно охрабрена и често погрешно наречена „зрелост“. Карл Густав ....

ЗБОРОВИТЕ што зборуваат за нас самиЗборовите никогаш не се само зборови. Особено кога зборуваме премногу, кога мислите с...
08/01/2026

ЗБОРОВИТЕ што зборуваат за нас сами

Зборовите никогаш не се само зборови. Особено кога зборуваме премногу, кога мислите се таложат како бранови што не се стишуваат. Јунг би рекол дека непрекинатото зборување е како прозорец кон нашата душа, но не прозорец за случајните минувачи. Тоа е прозорец што го чита оној кој знае да види под површината: терапевтот, психотерапевтот, или самиот човек кога ќе се обиде да се сослуша.

Често, човекот што зборува премногу не е само зборник на случувања. Тој е човек кој се обидува да го прикрие стравот, несигурноста, срамот или болката. Јунг би рекол дека токму прекумерното зборување е фасада на сенките, делови од личноста што се чувствуваат отфрлени, неприфатени или „опасни“ за свесното јас.

Замислете жена на средни години што непрестајно зборува за секој детал од денот, за децата, за комшиите, за старите сеќавања. На прв поглед, тоа е само зборување. Но ако внимателно слушате, ќе забележите нешто повеќе: делови што се плаши да бидат видени, делови што лажат за да се заштитат, и делови што знаат, но се чувствуваат беспомошни. Јунговски, тоа се комплексите што бараат интеграција.
Непрекинатото зборување станува начин да се изразат, да се освестат, и на крајот да се трансформираат.

Непрекинатото зборување не е нарушување кое треба да се „искориени“. Таа е како река што не знае каде да се насочи. Терапевтот е како искусен водич што ја чита насоката на водата: каде се запира, каде се турка, каде е плитка, а каде е длабока. Преку внимателно поставени прашања, преку тишина и повторување на зборовите, таа непрестајна река може да се насочи кон себеспознавање.

Јунг го нарекува тоа процес на интеграција на сенките. Кога деловите што зборуваат премногу ќе бидат сослушани, препознаени и прифатени, тие се смируваат. Прекумерното зборување се трансформира од хаотичен поток на зборови во јасен пат кон внатрешна хармонија. И, како што често велиме во терапијата, тишината после прекумерното зборубање не е празнина, таа е простор за состанок со себе.

Секој што зборува премногу, всушност, има што да каже, само што понекогаш зборовите сами го водат, а не обратно. Јунговски, тоа е прилика да се сретнеме со сопствените анима и анимус, со сенките што не сме ги прифатиле, и со комплексите што ни ја одзеле енергијата. Прекумерното зборување е како огледало што не лаже, ако го гледате внимателно, ќе видите што лежи под површината.
И така, следниот пат кога некој ќе зборува без престан, нека не ви се чини тоа досадно или непотребно. Тоа е повик повик за внимателно слушање, за препознавање, за трансформација. Зборовите не се само звук. Тие се душата што сака да биде видена.

ЧОВЕКОТ ШТО МИСЛИ ДЕКА ЗНАЕ  и симболите што го демантираатВо „Човекот и неговите симболи“, Јунг тргнува од една неприја...
05/01/2026

ЧОВЕКОТ ШТО МИСЛИ ДЕКА ЗНАЕ и симболите што го демантираат

Во „Човекот и неговите симболи“, Јунг тргнува од една непријатна, но ослободувачка претпоставка, човекот не знае што навистина мисли. Свесниот ум оној што зборува, објаснува, се оправдува е само врвот на ледениот брег. Под него живее несвесното, а неговиот јазик не е логиката, туку симболот.

Современиот човек има проблем со симболите. Тој сака сè да биде јасно, измерливо, директно. Симболот му делува како нешто магловито, детско, ненаучно. Но токму тука Јунг прави пресврт симболот не е украс на мислата, туку нејзин извор. Тој не е шифра што треба да се дешифрира еднаш засекогаш, туку жив процес што го поврзува свесното со она што не може директно да се каже.

Сонот, митот, религиозната слика, уметничкиот мотив, сите тие се обиди на психата да зборува таму каде што разумот молчи. Кога човек сонува, тој не фантазира случајно. Несвесното не лаже, но ниту објаснува. Тоа покажува. А она што го покажува често е токму она од кое егото бега.

Јунг инсистира дека симболот не смее да се редуцира. Кога велиме „ова значи тоа“, ние го убиваме симболот. Симболот е жив токму затоа што значи повеќе отколку што можеме да изговориме. Тој е мост меѓу познатото и непознатото, меѓу она што сме и она што допрва треба да станеме.

Во оваа смисла, „Човекот и неговите симболи“ не е само книга за соништа или психологија, туку критика на модерната ароганција. На уверувањето дека сме рационални, автономни и целосно свесни суштества. Јунг тивко, но упорно покажува дека токму таму каде што мислиме дека сме најбудни, често сме најслепи.

Симболите нè вознемируваат затоа што не нè прашуваат за дозвола. Тие се појавуваат во сонот, во повторливите животни ситуации, во ирационалните реакции, во колективните опсесии. Кога општеството се дави во површна среќа, во спектакли и масовни прослави, Јунг би рекол, симболите се потиснати, но не исчезнати. Тие се враќаат како симптоми.

Индивидуацијата, централниот процес кај Јунг, започнува токму тука, кога човек престанува да ги третира симболите како нешто што треба брзо да се објасни и почнува да ги слуша. Не за да ги разбере, туку за да дозволи да го променат.

Човекот и неговите симболи нè потсетува на една заборавена вистина, психата не сака да биде контролирана, туку признаена. А симболот е нејзиниот најискрен говор. Кој го игнорира, живее поплитко отколку што мисли. Кој се осмелува да го следи, ризикува, но добива длабочина.

А можеби токму тоа е најголемиот страв на модерниот човек. Не хаосот, туку длабочината.

ПОВРШИНСКИ ОБЛИЦИ НА СРЕЌА Во одредени периоди од годината, среќата станува задолжителна. Таа се слави, се прикажува, се...
04/01/2026

ПОВРШИНСКИ ОБЛИЦИ НА СРЕЌА

Во одредени периоди од годината, среќата станува задолжителна. Таа се слави, се прикажува, се објавува. Колективните прослави, празници, масовни веселби, национални или религиски ритуали, нудат готова форма на радост во која поединецот лесно се вклопува. Но, токму тука Јунг би застанал и би прашал, дали оваа среќа е доживеана или само усвоена?

Според Јунг, човекот живее помеѓу две сили, колективното несвесно и процесот на индивидуација. Колективното несвесно нè поврзува преку архетипови, мајката, херојот, празникот, обновата. Прославите се архетипски силни, тие симболизираат нов почеток, победа над хаосот, враќање на смислата. Но, проблемот не е во симболот, туку во неговата употреба.

Кога среќата се живее исклучиво преку колективниот ритуал, таа останува површинска. Таа не произлегува од внатрешна интеграција, туку од привремено растворање на индивидуалната болка во масата. Во толпата, поединецот не мора да се соочи со својата сенка. Таа се потиснува со музика, со алкохол, со смеа, со „треба да ми е убаво“.

Јунг јасно укажува дека потиснатото не исчезнува. Сенката, сите оние делови од нас што не се вклопуваат во општествено прифатливата слика, се враќа токму по завршувањето на прославата. Често, по најгласната веселба доаѓа тивка празнина. Не затоа што празникот бил лош, туку затоа што бил заменик.

Колективната среќа нуди идентификација „И јас сум дел од ова“. Но, индивидуацијата бара диференцијација „Кој сум јас, надвор од ова?“ Во јунговска смисла, вистинската среќа не е континуирана еуфорија, туку чувство на внатрешна согласност, дури и кога има болка, конфликт или тага.

Проблемот на современиот човек не е што слави, туку што верува дека славењето е доволно. Колективните прослави стануваат маска зад која се крие избегнувањето на личната одговорност за сопствениот внатрешен живот. Наместо прашањето „Што ми значи овој празник за мене?“, се поставува „Како изгледам додека го славам?“.

Јунг не би ги отфрлил ритуалите. Напротив, тој би рекол дека тие се неопходни. Но, само ако се доживеани свесно. Прославата како симбол може да биде врата кон внатрешна трансформација, ако поединецот не се изгуби во неа, туку се врати од неа со прашања, не само со фотографии.

Среќата што не го допира несвесното е краткотрајна. Среќата што не ја вклучува сенката е кревка. А колективната среќа, ако не е поврзана со лична работа врз себе, останува само површински облик.
Во крајна линија, прашањето не е дали славиме, туку дали знаеме зошто. И уште поважно, што останува со нас кога музиката ќе замолкне.

🌲ДОБРОДОЈДОВТЕ ВО НОВАТА ГОДИНА🌲Поновогодишната еуфорија е колективно прифатена форма на самоизмама. Таа ветува нов поче...
01/01/2026

🌲ДОБРОДОЈДОВТЕ ВО НОВАТА ГОДИНА🌲

Поновогодишната еуфорија е колективно прифатена форма на самоизмама. Таа ветува нов почеток без внатрешна цена. Во јунговска смисла, тоа е момент кога колективното несвесно го активира архетипот на преродба, но егото го користи како алиби, „времето ќе смени сè“, наместо „јас ќе се соочам со себе“.

Истата динамика се појавува и во психотерапијата, само во посуптилна форма. Манипулацијата ретко е свесна. Таа најчесто е одбрана на егото од средбата со сенката. Клиентот не доаѓа за да се промени, доаѓа за да ја зачува својата внатрешна структура, а терапијата ја користи како доказ дека „работи на себе“.

Во јунговската анализа, терапевтот многу рано знае дали клиентот навистина ќе работи. Не по зборовите, туку по отпорите. По доцнењата. По повторувањето на истите приказни без афект.
По интелектуализацијата, по шармот, по улогата на „добар клиент“. Сето тоа се облици на манипулација, обиди несвесното да се држи на дистанца, а терапијата да остане ритуал, не процес.

Поновогодишната еуфорија е колективна верзија на истото, многу емоција, малку одговорност. Се зборува за нови цели, но не и за цената што тие цели ја бараат. Во терапијата, клиентот сака промена без загуба, без распад на старите идентитети, без тага, без вина, без страв. Кога терапевтот не ја „испорачува“ таа илузија, тогаш се јавува разочараност, или напуштање.

Јунг јасно укажува, несвесното не се интегрира со договор, туку со искрен судир. Отпорот е точката каде што почнува работата. Кога клиентот манипулира, тој всушност сведочи дека е блиску до нешто опасно за егото, нешто што може да го смени. Прашањето не е дали има манипулација, туку дали таа ќе биде разоткриена.

По празниците, како и по првите неколку сеанси, еуфоријата спласнува. Тогаш останува само едно прашање, дали човекот ќе продолжи без магијата? Дали ќе ја преземе личната одговорност за сопствените повторувања, или ќе побара нов ритуал, нов датум, нов терапевт?

Поновогодишната еуфорија и манипулацијата во терапијата имаат иста функција, да ја одложат средбата со сенката. А токму таму, каде што егото сака да избега, почнува вистинската промена

🌲НОВОГОДИШНА ЕУФОРИЈА🌲Колективното несвесно и илузијата на новиот почетокНоќта меѓу старата и новата година секогаш носи...
31/12/2025

🌲НОВОГОДИШНА ЕУФОРИЈА🌲
Колективното несвесно и илузијата на новиот почеток

Ноќта меѓу старата и новата година секогаш носи посебна возбуда. Улиците светат, часовникот се брои наназад, луѓето се гушкаат со чувство дека „нешто“ мора да се смени. Таа еуфорија не е случајна ниту индивидуална, таа е архетипска. Во јунговска смисла, Новата година е активирање на длабок слој од колективното несвесно: митот за обновата, за повторното раѓање, за „чистиот почеток“.

Во колективното несвесно живее архетипот на смртта и повторното раѓање. Старата година симболички умира, новата се раѓа. Тоа е истата шема што ја гледаме во античките митови, религиозните ритуали и сезонските празници. Човекот не ја слави календарската промена, тој ја слави можноста да избега од товарот на сопствената психичка историја, макар и за една ноќ.

Еуфоријата доаѓа од фантазијата дека времето само по себе има трансформативна моќ. „Од утре ќе бидам друг човек“, „од Јануари сè почнувам одново“. Во јунговска перспектива, ова е проекција, несвесната желба за промена се проектира врз датумот, наместо да се преземе како внатрешна работа. Колективот го држи поединецот во илузија дека промената може да се случи без соочување со сенката.

Сенката, како што вели Јунг, не исчезнува со шампањ и огномет. Напротив, таа се повлекува за момент, замолчена од колективниот ритуал. Но веднаш по празниците, таа се враќа со уште поголема сила, истите навики, истите односи, истите внатрешни конфликти. Тогаш еуфоријата се претвора во тивка празнина или во цинизам, „ништо не се менува“.

Новогодишната еуфорија има и друга, подлабока функција. Таа покажува дека човекот сè уште копнее по смисла, по ред, по трансценденција. Колективното несвесно нè потсетува дека животот не е само низа на денови, туку приказна со циклуси. Проблемот не е во еуфоријата, туку во тоа што ја користиме како замена за индивидуација.

Во јунговска смисла, вистинскиот „нов почеток“ не доаѓа на 1 Јануари, туку во моментот кога човекот ќе се осмели да го погледне сопствениот внатрешен хаос. Кога ќе ја признае сопствената одговорност за повторувањата во животот. Кога ќе престане да чека колективен ритуал за да започне лична промена.

Новата година не е магичен праг. Таа е огледало. Во неа гледаме колку силно сакаме да се преродиме, но и колку се плашиме од вистинската работа што таа преродба ја бара. Колективното несвесно нè повикува, но индивидуацијата останува личен, често болен, пат.
Еуфоријата поминува. Прашањето е, што правиме кога ќе стивне музиката?

СРЕЌНА НОВА💖

МАНИПУЛАЦИЈА ВО ПСИХОТЕРАПИЈАИскусниот терапевт рано ја препознава оваа динамика. Не затоа што ја осудува, туку затоа шт...
30/12/2025

МАНИПУЛАЦИЈА ВО ПСИХОТЕРАПИЈА

Искусниот терапевт рано ја препознава оваа динамика. Не затоа што ја осудува, туку затоа што ја чита како дел од психичката структура на клиентот, уште во писмено обраќање, телефонски разговор... Манипулацијата не е препрека за работа, таа е информација. Таа покажува каде личноста се плаши да застане, каде избегнува да се појави целосно и каде одговорноста е доживеана како опасност.

Манипулацијата во психотерапијата ретко изгледа како отворена намера да се измами или да се контролира другиот. Таа најчесто е суптилна, несвесна и облечена во јазик на беспомошност, сомнеж или „не можам“.

Токму затоа е важно да се зборува за неа не како за лоша особина, туку како за психички механизам што се активира кога личната одговорност е доживеана како закана.

Многу клиенти доаѓаат на терапија со искрена желба да им биде подобро, но истовремено и со длабок страв од тоа што промената ќе го побара од нив. Кога се појавува потребата да се преземе одговорност за времето, за договорот, за присуството, за сопствените избори, психата може да реагира со отпор. Тогаш манипулацијата станува начин да се избегне тој товар.

Во терапевтски контекст, манипулацијата може да се појави како доцнење, заборавање, постојани оправдувања, барање исклучоци, соматски симптоми или префрлање на одговорноста врз терапевтот.

На пример, прашањето „Кажете ми, дали ќе ми помогне?“ Кажете ми дали да дојдам друг пат"? често крие очекување некој друг да ја преземе работата и одговорноста. Во таков момент, терапијата се доживува како нешто што треба да се прими, а не како процес во кој треба да се учествува.

Тука личната одговорност станува клучна. Таа не значи вина, ниту пак значи дека клиентот „прави нешто погрешно“. Одговорноста значи признавање на сопственото учество во процесот. Значи да се каже: „Јас сум дел од ова што се случува и од проблемот, и од можната промена.“

Рамката во психотерапијата, договореното време, плаќањето, континуитетот, не постои за да контролира, туку за да создаде безбеден простор во кој манипулацијата не мора да се користи. Кога рамката е јасна и стабилна, клиентот постепено учи дека не мора да избегнува, да тестира или да префрла. Наместо тоа, може да биде присутен.

Манипулацијата најчесто исчезнува кога личноста ќе почувствува дека може да ја издржи сопствената одговорност. Тогаш терапијата престанува да биде место каде се бара некој да „поправи“, и станува простор каде се создава свесност, смисла и избор.

Психотерапијата не е борба меѓу клиент и терапевт. Таа е средба. Но таа средба може да се случи само кога клиентот ќе се појави, не совршен, не без отпор, туку присутен и подготвен да учествува.

Кога ќе престанеме да манипулираме со процесот, започнуваме да преземаме одговорност за себе. А таму започнува вистинската промена.

ИДЕНТИФИКАЦИЈА СО СИМПТОМОТВо аналитичката работа често не нè спречува симптомот, туку нашата идентификација со него. Не...
29/12/2025

ИДЕНТИФИКАЦИЈА СО СИМПТОМОТ

Во аналитичката работа често не нè спречува симптомот, туку нашата идентификација со него. Не болката сама по себе, туку убедувањето дека јас сум мојата болка. Тогаш симптомот престанува да биде порака и станува идентитет.

Кога човек ќе каже: „Јас сум анксиозен“, „Јас сум депресивна“, „Јас сум проблематичен“, тогаш веќе не зборува за нешто што му се случува, туку за нешто што е. Тука симптомот ја зазема централната позиција во психата, како узурпатор на личноста. Наместо јас да имам симптом, симптомот ме има мене.

Во јунговска смисла, ова е опасна форма на идентификација. Егото се лепи за еден комплекс и му ја предава својата автономија. Симптомот станува маска, но и алиби, ако сум „таква“, тогаш ништо не мора да се менува. Не мора да се ризикува, не мора да се излезе од познатото страдање. Симптомот нуди сигурност, макар и болна.

Јунг нè предупредува дека сè што не е освестено, се појавува како судбина. Кога не ја препознаваме симболичката функција на симптомот, тој се повторува, се зацврстува и се драматизира. Но кога ќе почнеме да го слушаме, нешто суштинско се менува, симптомот престанува да биде непријател и станува гласник.

Секој симптом носи прашање, што во мене не може да живее поинаку? Анксиозноста често зборува за задржан животен импулс. Депресијата за изгубен смисол или потисната тага. Телесниот симптом за психичка вистина која нема зборови. Но ако јас се идентификувам со симптомот, никогаш нема да го слушнам прашањето. Ќе останам заглавен во одговорот.

Аналитичкиот процес не бара елиминација на симптомот по секоја цена. Тој бара дистанца. Простор помеѓу „јас“ и „она што ми се случува“. Во таа дистанца се раѓа можноста за трансформација. Симптомот почнува да се движи, да се менува, да ја губи својата крута форма.

Парадоксално, токму кога престануваме да се бориме против симптомот како против непријател, тој ја губи потребата да вика. Затоа што е слушнат. Идентификацијата со симптомот е застој. Одвојувањето од него почеток на иницијација. Пат од страдање кон значење. Од „јас сум ова“ кон „ова сака нешто од мене“.

А таму, каде што симптомот престанува да биде идентитет, започнува личноста.

Address

Ulica Valandovska 13A/30
Skopje
1000

Opening Hours

Monday 09:00 - 21:00
Tuesday 09:00 - 21:00
Wednesday 09:00 - 21:00
Thursday 09:00 - 21:00
Friday 09:00 - 21:00
Saturday 08:00 - 21:00
Sunday 08:00 - 21:00

Telephone

+38975336113

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when SELF posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Practice

Send a message to SELF:

Share

Share on Facebook Share on Twitter Share on LinkedIn
Share on Pinterest Share on Reddit Share via Email
Share on WhatsApp Share on Instagram Share on Telegram