28/01/2026
လက်ရှိ အိန္ဒိယနိုင်ငံ အနောက်ဘင်္ဂလားပြည်နယ်မှာ တစ်ကျော့ပြန် ဖြစ်ပွားလာတဲ့ နီပါးဗိုင်းရပ်စ် ဟာ အာရှတစ်လွှားကို ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်စေရုံတင်မကဘဲ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ ကပါ ကပ်ရောဂါအသွင် ပြန့်ပွားနိုင်ခြေရှိတဲ့ ဦးစားပေးရောဂါ အဖြစ် သတ်မှတ်ထားရပါတယ် ဒီဗိုင်းရပ်စ်ဟာ ကုသဆေးနဲ့ ကာကွယ်ဆေး လုံးဝမရှိသေးတဲ့အပြင် ကူးစက်ခံရရင် လူ ၁၀၀ မှာ ၇၅ ယောက်အထိ သေဆုံးနိုင်တဲ့ အလွန်ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ ရောဂါပိုးဖြစ်ပါတယ်
နီပါးဗိုင်းရပ်စ်ရဲ့ ရောဂါလက္ခဏာများ
နီပါးဗိုင်းရပ်စ်ရဲ့ အန္တရာယ်အရှိဆုံးအချက်ကတော့ ကူးစက်ခံရစမှာ သာမန်တုပ်ကွေးလိုလို ရောဂါလက္ခဏာတွေနဲ့ ရောထွေးနေတာပါပဲ ရောဂါပျိုးချိန်ဟာ ပုံမှန်အားဖြင့် ၄ ရက်ကနေ ၁၄ ရက်အတွင်း ကြာမြင့်တတ်ပေမဲ့ အချို့ဖြစ်ရပ်တွေမှာ ၄၅ ရက်အထိ ကြာမြင့်နိုင်ပါတယ်
၁။ အစောပိုင်း အဆင့်
အပြင်းအထန် ဖျားခြင်းနှင့် ခေါင်းကိုက်ခြင်း
ကြွက်သားများ နာကျင်ကိုက်ခဲခြင်းနှင့် အလွန်အမင်း နွမ်းနယ်ခြင်း
အော့အန်ခြင်းနှင့် လည်ချောင်းနာခြင်း
ချောင်းဆိုးခြင်းနှင့် အသက်ရှူရခက်ခဲခြင်း
၂။ ပြင်းထန်သော အဆင့်
ရောဂါပိုးဟာ ဦးနှောက်ထဲကို ထိုးဖောက်ဝင်ရောက်သွားတဲ့အခါ အောက်ပါ ကြောက်မက်ဖွယ်လက္ခဏာတွေ ပြလာပါတယ်
စိတ်ရှုပ်ထွေးခြင်းနှင့် ဂယောင်ဂတမ်းဖြစ်ခြင်း
ခန္ဓာကိုယ် တုန်ရီခြင်းနှင့် တက်ခြင်း
ဦးနှောက်ရောင်ရမ်းခြင်းကြောင့် သတိမေ့မြောသွားခြင်း
အလွန်ပြင်းထန်ပါက ၂၄ နာရီမှ ၄၈ နာရီအတွင်း သတိလစ်မေ့မြောသွားပြီးနောက် အသက်ဆုံးရှုံးနိုင်ပါတယ်
ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ပျံ့နှံ့ပုံ
နီပါးဗိုင်းရပ်စ်ဟာ တိရစ္ဆာန်မှ လူသို့ ကူးစက်တဲ့ ဗိုင်းရပ်စ် အမျိုးအစားဖြစ်ပါတယ်
လင်းနို့မှတစ်ဆင့် - သစ်သီးစားလင်းနို့တွေဟာ ဒီဗိုင်းရပ်စ်ရဲ့ ပင်မသိုလှောင်ရာ အရင်းအမြစ်ဖြစ်ပါတယ် လင်းနို့ကိုက်ထားတဲ့ သစ်သီးတွေ ဥပမာ - စောင်းလျားသီး၊ သရက်သီး၊ ထန်းရည် ကို လူတွေက စားမိရာကနေ ကူးစက်တာဖြစ်ပါတယ်
တိရစ္ဆာန်မှတစ်ဆင့် - ရောဂါပိုးရှိတဲ့ လင်းနို့ရဲ့ အညစ်အကြေး ဒါမှမဟုတ် တံတွေးနဲ့ ထိတွေ့ထားတဲ့ ဝက်၊ မြင်း၊ ဆိတ် စတဲ့ တိရစ္ဆာန်တွေနဲ့ နီးနီးကပ်ကပ် ထိတွေ့မိရာကနေလည်း ကူးစက်နိုင်ပါတယ်
လူအချင်းချင်း - ကူးစက်ခံထားရသူရဲ့ တံတွေး၊ ဆီး၊ သွေး စတဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ထွက်အရည်တွေကို တိုက်ရိုက်ထိတွေ့မိရင် ကူးစက်နိုင်ပါတယ် အထူးသဖြင့် လူနာကို ပြုစုရတဲ့ မိသားစုဝင်တွေနဲ့ ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းတွေမှာ ကူးစက်မှု အများဆုံးဖြစ်ပါတယ်
နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများ
နီပါးဗိုင်းရပ်စ်ဟာ သေဆုံးနိုင်ခြေ ၄၀ ရာခိုင်နှုန်းကနေ ၇၅ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ရှိပါတယ် ဒါဟာ ကိုဗစ်-၁၉ ထက် အဆပေါင်းများစွာ ပိုမိုမြင့်မားတာဖြစ်ပါတယ် ရောဂါကနေ ပြန်လည်သက်သာလာသူတွေမှာတောင်မှ ရေရှည်နောက်ဆက်တွဲဆိုးကျိုးတွေ ခံစားရနိုင်ပါတယ်
ရောဂါကာကွယ်ရေး နည်းလမ်းများ
လက်ရှိအချိန်ထိ ထိရောက်တဲ့ ကုသဆေး မရှိသေးတာကြောင့် ကာကွယ်ရေးဟာ တစ်ခုတည်းသော နည်းလမ်းဖြစ်ပါတယ်
၁။ လင်းနို့ကိုက်ထားတဲ့ လက္ခဏာရှိတဲ့ သစ်သီးတွေကို လုံးဝမစားပါနဲ့
၂။ သစ်သီးတွေကို မစားခင်မှာ အခွံခွာတာ ဒါမှမဟုတ် သေချာစွာ ဆေးကြောတာမျိုး ပြုလုပ်ပါ
၃။ လင်းနို့တွေ နားတတ်တဲ့နေရာက ထွက်တဲ့ လတ်လတ်ဆတ်ဆတ် ထန်းရည်တွေကို သောက်သုံးခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ပါ
၄။ ဖျားနာနေတဲ့ တိရစ္ဆာန်တွေနဲ့ ထိတွေ့ခြင်းကို ရှောင်ပါ
၅။ လူနာကို ပြုစုရတဲ့အခါ Mask၊ လက်အိတ်နဲ့ အကာအကွယ်ပစ္စည်းတွေကို စနစ်တကျ ဝတ်ဆင်ပါ
၆။ လက်ကို ဆပ်ပြာနဲ့ မကြာခဏ စင်ကြယ်အောင် ဆေးကြောပါ
နီပါးဗိုင်းရပ်စ်ဟာ ၁၉၉၈ ခုနှစ်က မလေးရှားမှာ စတင်တွေ့ရှိခဲ့တာဖြစ်ပြီး လက်ရှိမှာ အိမ်နီးချင်း အိန္ဒိယနိုင်ငံမှာ ကူးစက်မှုတွေ ပြန်လည်တွေ့ရှိနေရတာကြောင့် ပြည်သူတွေအနေနဲ့ ကျန်းမာရေး အသိသတိ မြင့်မားစွာနဲ့ နေထိုင်ကြဖို့ လိုအပ်နေပါပြီ