02/02/2026
Vitamin D and Health
Vitamin D နှင့်ကျန်းမာရေး
🤔Vitamin D ဆိုတာဘာလဲ။
🧑⚕️Calciferol လို့ခေါ်တဲ့ဗီတာမင် D ဟာအဆီမှာ ပျော်ဝင်လွယ်သော ဗီတာမင်တစ်မျိုးဖြစ်ပြီး အစားအသောက်နှင့် ဖြည့်စွက်စာများတွင်တွေ့ရပါသည်။
👉နေရောင်ခြည်နှင့် အရေပြားထိတွေ့မှုမှလည်း ခန္ဓာကိုယ်မှ Vitamin D ကိုထုတ်လုပ်နိုင်ပါသည်။
💢နေရောင်ခြည်၊အစားအသောက်နှင့် ဖြည့်စွက်စာများမှရရှိသော ဗီတာမင်D သည်ခန္ဓာကိုယ်အတွင်းတွင်အသုံးဝင်သော ပုံစံ ( active form) သို့ရရှိစေရန် အသည်းတွင်တစ်ကြိမ်၊ ကျောက်ကပ်တွင်တစ်ကြိမ် ဓါတ်ပြုမှု ( Hydroxylation) ပြုလုပ်ရပါသည်။
🚨ဒီအချက်ကြောင့် အသည်းနှင့် ကျောက်ကပ်ရောဂါ ရှိတဲ့သူတွေမှာ ဗီတာမင်ဒီဖြည့်စွက်စာတွေအလွန်အကျွံသောက်ရင် အသုံးမဝင်တဲ့ ပုံစံများ(biologically inert forms) စုပုံလာပြီး ဗီတာမင်ဒီအဆိပ်သင့်ခြင်း (Vitamin D toxicosis) ဖြစ်လာနိုင်ပါသည်။
🚨ဒါကြောင့်"တန်ဆေးလွန်ဘေး"ဟုဆိုကြခြင်းဖြစ်ပါသည်။
🤔ဗီတာမင်ဒီရဲ့လုပ်ဆောင်ချက်တွေက ဘာတွေလဲ။
🧑⚕️Vitamin D သည်လူရဲ့ခန္ဓာကိုယ်မှာအစာလမ်းကြောင်းအူသိမ်မှကယ်ဆီယမ်လို့ခေါ်တဲ့သက်စောင့်ဓါတ်စုပ်ယူမှုကိုအားပေးပါသည်။
👉ထို့အပြင်ခန္ဓာကိုယ်မှာကယ်ဆီယမ်နှင့် ဖော့စဖိတ်ဓါတ်များသမမျှတစေရန်ဆောင်ရွက်ခြင်းဖြင့် ကြွက်တက်ခြင်း ၊အကြောဆွဲခြင်း၊ကြွက်သားများအားနည်းခြင်းမဖြစ်အောင်ကာကွယ်ပေးပါသည်။
👉အရိုးဆဲလ်များဖြစ်ပေါ်မှု၊ အရိုးတည်ဆောက်မှုမှာ ကယ်ဆီယမ်နှင့်ဗီတာမင်ဒီလိုအပ်ပါသည်။ ထိုဓါတ်များချို့တဲ့ပါက အရိုးပွခြင်း၊အရိုးများကျိုးလွယ်ခြင်း စသည်တို့ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
👉ဗီတာမင်ဒီသည်ရောင်ရမ်းမှုကိုလျော့ကျစေခြင်း၊ ဆဲလ်များတည်ဆောက်ခြင်း၊အာရုံကြောနှင့်ကိုယ်ခံအားစနစ်တွင်လည်းပါဝင်ပါသည်။
🧑⚕️အစားအစာများတွင်ပါဝင်သော ဗီတာမင်ဒီသည်အဓိကအားဖြင့်ပုံစံနှစ်ခု D2 (Ergocalciferol)နှင့် D3 (Cholecalciferol) စသည်ဖြင့် တည်ရှိပါသည်။
🤔လူတစ်ယောက်အတွက်တစ်ရက်တွင် Vitamin D ပမာဏဘယ်လောက်လိုအပ်သလဲ။
🧑⚕️လူတစ်ယောက်အတွက်တစ်ရက်လိုအပ်သောဗီတာမင်ဒီပမာဏမှာ အသက်အရွယ်အလိုက်ကွာခြားပါသည်။
မွေးကင်းစနဲ့ ကလေးငယ်များတွင် 400 IU မှ 600 IU (10 - 15 micrograms)
အရွယ်ရောက်ပြီးလူကြီးများတွင် 600 IU မှ 800 IU ( 15 - 20 micrograms) လိုအပ်ပါသည်။
သွေးတွင်းဗီတာမင်ဒီပမာဏ 25 nmol/L သို့မဟုတ် 10 ng/ml အောက်လျောနည်းပါက ဗီတာမင်ဒီချို့တဲ့သည်ဟုသတ်မှတ်ထားပါသည်။
25 မှ 50nmol/L ကြား(10 မှ20ng/mL ကြား)ကိုမူ ဗီတာမင်ဒီလုံလောက်စွာမရှိသူများဟုသတ်မှတ်ထားပြီးလူဦးရေ၏ 50 ရာခိုင်နှုန်းခန့်ရှိသည်ဟု မှတ်တမ်းများအရသိရပါသည်။
🤔ဗီတာမင်ဒီကိုသဘာဝအတိုင်းဘယ်လိုရနိုင်သလဲ။
🧑⚕️လူ၏ ခန္ဓာကိုယ်အတွင်းရှိဗီတာမင်ဒီ ပမာဏစုစုပေါင်း၏ (30)ရာခိုင်နှုန်းကို အစားအသောက်များမှလည်းကောင်း၊ (70) ရာခိုင်နှုန်းကို နေရောင်ခြည် နှင့်ထိတွေ့သောအရေပြားထုတ်လုပ်မှုမှ လည်းကောင်းရရှိပါသည်။
ဗီတာမင်ဒီကြွယ်ဝသောအစားအစာများမှာ
🔷ကြက်ဥအကာ
🔷ငါးကြီးဆီ၊ အဆီများသောငါးများဖြစ်သည့်ဆယ်လမွန်၊ငါးသေတ္တာငါးစသောငါးများ
🔷နို့နှင့်နို့ထွက်ပစ္စည်းများ
🔷အသားနှင့်အသည်းများ
စသည်တို့ဖြစ်သည်။
💢လုံလောက်သောနေရောင်ခြည်ထိတွေ့မှုမှလည်း ဗီတာမင်ဒီရရှိနိုင်သည်။
🤔ဗီတာမင်ဒီချို့တဲ့ရင် ဘာရောဂါတွေဖြစ်တတ်သလဲ။
💢အရိုးပျော့ရောဂါ (Ricket and Osteomalacia)
💢ကိုယ်ခံအားစနစ်ဖေါက်ပြန်ခြင်းကြောင့်နောက်ဆက်တွဲ Autoimmuneနှင့်ဆိုင်သောရောဂါများ
💢ကယ်ဆီယမ်ဓါတ်လျော့နည်းခြင်း
💢အရိုးပွခြင်း
💢အရိုးအဆစ်များနာခြင်း
💢ကြွက်သားအားနည်းခြင်း၊ကြွက်တက်ခြင်း
💢ပင်ပန်းလွယ်ခြင်း၊စိတ်ကျရောဂါ များ
စသည်တို့ဖြစ်နိုင်သည်။
သို့သော် တခါတရံတွင် မည်သည့်ရောဂါလက္ခဏာမျှ မရှိပဲ သွေးစစ်ကြည့်မှသာတွေ့ရသည်လည်းရှိသည်။
🤔ဗီတာမင်ဒီဖြည့်စွက်စာတွေ၊ဆေးတွေကိုလိုအပ်တာထက်ပိုသောက်ရင် ဘာရောဂါတွေဖြစ်တတ်သလဲ။
🚨သွေးတွင်းကယ်လ်ဆီယမ်ဓါတ်များခြင်း
🚨ဆီးထဲတွင်ကယ်လ်ဆီယမ်ဓါတ်များခြင်း၊ဆီးကျောက်တည်ခြင်း
🚨ကျောက်ကပ်ပျက်စီးခြင်း
🚨နှလုံးစည်းချက်မမှန်ခြင်း
🚨ဗိုက်အောင့်ခြင်း၊အန်ခြင်း
🚨လိုအပ်သည်ထက်ပို၍ဓါတ်ပြုရသဖြင့်အသည်းထိခိုက်ပျက်စီးခြင်း
🚨အစားအသောက်ပျက်ခြင်း၊ရေဓါတ်ခန်းခြောက်ခြင်း
🚨ဝမ်းချုပ်ခြင်း
🚨ကယောင်ချောက်ခြားဖြစ်ခြင်း (confusion)
🚨လမ်းလျောက်ပုံမမှန်ခြင်း (gait ataxia)
စသည်တို့ဖြစ်နိုင်သည်။
🧑⚕️မည်သည့်အရာမဆို 'တန်ဆေးလွန်ဘေး'ဖြစ်သည့်အတိုင်းလူ၏ ခန္ဓာကိုယ်ကျန်းမာရေးအတွက်ဗီတာမင်ဒီသည်နည်းလွန်းလျင်လည်းမကောင်း၊များလွန်းလျင်လည်းမကောင်းဖြစ်သောကြောင့် သင့်တင့်မျှတသောပမာဏဖြင့်သာ စားသောက်နေထိုင်သင့်ပြီးဖြည့်စွက်စာဆေးများကိုလည်းလိုအပ်မှသာသောက်သင့်ပါသည်။
လူတိုင်းကျန်းမာရေးကို လက်လှမ်း မှီ စေရန်
ရည် သန်လျက်
Yangon Medical Network
References
Davidson's Principles and Practices of Medicine
https://ods.od.nih.gov/factsheets/VitaminD-HealthProfessional/
https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/15050-vitamin-d-vitamin-d-deficiency
https://my.clevel