17/09/2025
ခေတ်ကာလတိုးတက်လာသည်နှင့်အမျှ နေထိုင်စားသောက်မှုပုံစံတွေ ပြောင်းလဲလာတာကြောင့် ကင်ဆာရောဂါဖြစ်ပွားနှုန်း သိသိသာသာများပြားလာပါတယ်။
WHO ကနေကင်ဆာရောဂါဖြစ်ပွားနှုန်း လျှော့ချပေးနိုင်မယ့် နည်းလမ်း (၁၀)ချက်ကို တရားဝင်ထုတ်ပြန်ထားတာကို ပြန်လည်မျှဝေပါရစေ။
၁။ Do not smoke, do not use any form of to***co 🚭
💁 ဆေးလိပ်အပါအဝင် မည်သည့်ဆေးရွက်ကြီးအမျိုးအစားကိုမဆို သုံးစွဲခြင်းမှ ရှောင်ကြဉ်ခြင်းဖြင့် အဆုတ်ကင်ဆာ အပါအဝင် ခံတွင်းကင်ဆာအမျိုးမျိုးဖြစ်တဲ့ သွားဖုံးကင်ဆာ၊ လျှာကင်ဆာစသည်တို့ကို ကာကွယ်ပေးနိုင်ပါတယ်
၂။ Make your home smoke-free 💨
💁 သင့်ပတ်ဝန်းကျင်မှာ မိသားစုအတွက် ဆေးလိပ်ကင်စင်နေရာအဖြစ် ကြိုးစားဆောင်ရွက်သင့်ပါတယ်။ သို့မှသာ နေ့စဉ်ဘဝမှ သန့်ရှင်းသော လေကောင်းလေသန့် ရရှိနိုင်ပြီး ဆေးလိပ်ငွေ့ကြောင့် ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ အဆုတ်ကင်ဆာ၊ လည်ချောင်းကင်ဆာအပြင် အခြားကင်ဆာရောဂါများကိုလဲ ကာကွယ်ပေးနိုင်မှာဖြစ်ပါတယ်။
၃။ Be physically active 🏃
💁 ကိုယ်လက်လှုပ်ရှား အားကစားလုပ်ပါ။ မိမိအသက်နဲ့ သင့်လျော်တဲ့ ကိုယ်လက်လှုပ်ရှား အားကစားတမျိုးမျိုးကို နေ့တိုင်းလုပ်ဆောင်ပါ။ ကျန်းမာရေးအတွက် နေ့စဉ်လမ်းလျှောက်၍ လေကောင်းလေသန့်ရှူရှိုက်ပါ။
၄။ Healthy diet 🥗
💁 ကျန်းမာရေးနှင့် ညီညွတ်မျှတစွာ စားသောက်ပါ။ ဆန်၊ ဂျုံ၊ ပြောင်းနှင့် အသီးအရွက်၊ အသီးအနှံ၊ ငါး စသည်တို့ကိုပိုမိုစားသုံးပြီး အသားများကို လျှော့စားပါ။ တိရစ္ဆာန်အဆီ၊ ပြည့်ဝဆီ၊ ပြန်ကြော်ထားသောဆီများကို ရှောင်ရှားပါ။ အချိုဓါတ်လျှော့စားပါ။
၅။ Limit your alcohol intake 🍻
💁 အရက်ကို အလွန်အကျွံ သောက်သုံးခြင်းဟာလဲ ခံတွင်း၊ အစာရေမျိုလမ်းကြောင်းနှင့် အစာအိမ်တို့ကို ထိခိုက်စေနိုင်ပြီး ကြာရှည်သောက်သုံးတဲ့သူတွေမှာ ကင်ဆာရောဂါ ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။ အရက်ကြောင့် အသည်းခြောက်ခြင်း၊ ကြာလာလျှင် အသည်းကင်ဆာထိ ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။
၆။ Avoid too much sun & use sun protection ☀️
💁 နေရောင်ခြည်ဟာ ခန္တာကိုယ်အတွက် ဗီတာမင် D ထုတ်လုပ်ဖို့ အကူအညီပေးသော်လဲ ပြင်းထန်သောနေရောင်ခြည်နှင့် အထိအတွေ့များလာလျှင် ခရမ်းလွန်ရောင်ခြည်ကြောင့် အရေပြားကင်ဆာ ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။ ဒါ့ကြောင့် ပြင်းထန်တဲ့ နေရောင်ခြည်အထိအတွေ့များသူတွေအနေနဲ့ ထီး၊ဦးထုပ်၊ နေရောင်ကာကွယ်သော cream များ လိမ်းပြီးမှသာ နေရောင်ထဲထွက်သင့်ပါတယ်။
၇။ Breastfeeding 🍼
💁 မိခင်နို့တိုက်ကျွေးခြင်းဟာ အမျိုးသမီးတွေမှာ ရင်သားကင်ဆာကို ကာကွယ်ပေးနိုင်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် မိခင်နို့တိုက်ကျွေးခြင်းဖြင့် မိခင်ရော ရင်သွေးပါ အကျိုးကျေးဇူး များစွာရရှိနိုင်ပါတယ်။
၈။ Reduce indoor and outdoor air pollution 😷
💁 ကား၊ ဆိုင်ကယ်၊ စတဲ့ယာဉ်တွေကနေထွက်သော မီးခိုးငွေ့များ၊ အမှိုက်မီးရှို့ခြင်း၊ မီးသွေး၊ ထင်းတို့မှထွက်သော မီးခိုးငွေ့များသည် လေထုညစ်ညမ်းမှုကို ဖြစ်စေနိုင်ပြီး အသက်ရှူလမ်းကြောင်းတလျှောက် များစွာအန္တရာယ်ပေးနိင်ပါတယ်။ နေ့စဉ်ရှူရှိုက်နေသောလေမှာ အဆိပ်အတောက်ကင်းစင်၍ မီးခိုး၊ဖုန်မှုန့်မပါဝင်သော သန့်ရှင်းသောလေဖြစ်ရန် အရေးကြီးပါတယ်။
၉။ Vaccinate your child against Hepatitis B and HPV 💉
💁 ကလေးငယ်များကို အသည်းရောင်အသားဝါ ဘီးပိုးကာကွယ်ဆေးနှင့် မိန်းကလေးတွေဆိုလျှင် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ကာကွယ်ဆေးထိုးပေးပါ။ အသည်းရောင်အသားဝါ ဘီပိုးဟာ နာတာရှည်အသည်းရောင်ရောဂါ၊ အသည်းခြောက်ခြင်းတို့အပြင် အသည်းကင်ဆာရောဂါထိ ဖြစ်ပွားစေတတ်ပါတယ်။ ကာကွယ်ဆေးထိုးနှံခြင်းဖြင့် ရောဂါပိုးကူးစက်ခံရခြင်းမှလဲ ကာကွယ်နိုင်သလို ကင်ဆာရောဂါဖြစ်ပွားခြင်းမှလဲ ကာကွယ်နိုင်ပါတယ်။ HPV လို့ခေါ်တဲ့ Human Papilloma Virus သည်လဲ လူအများစုမှာတွေ့ရတတ်တဲ့ ကြွက်နို့ရောဂါ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးတမျိုးဖြစ်ပြီး လိင်ဆက်ဆံရာမှ အဓိကကူးစက်တတ်ပါတယ်။ ကူးစက်ခံသူ အမျိုးသမီးများမှာ သားအိမ်ခေါင်းရောင်ရမ်းမှုဖြစ်ပြီး ကြာလျှင် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာရောဂါထိ ဖြစ်ပွားစေတတ်ပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် ငယ်စဉ်ကထဲက မိန်းကလေးများကို HPV vaccine သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာကာကွယ်ဆေး ထိုးခြင်းဖြင့် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာရောဂါ ကာကွယ်ပေးနိုင်ပါတယ်။
၁၀။ Take part in cancer screening programs 🏥
💁 ကင်ဆာရောဂါစစ်ဆေးတဲ့ အစီအစဉ်များတွင် ပါဝင်ခြင်း၊ (သို့) Medical Checkup လုပ်ခြင်းဖြင့် ကင်ဆာရောဂါများကို စောလျင်စွာ သိရှိနိုင်ပြီး ပျောက်ကင်းမှု ရာခိုင်နှုန်းများပါတယ်။
ရင်သားကင်ဆာ ကြိုတင်စစ်ဆေးခြင်းအတွက် မိမိရင်သားကို မိမိကိုယ်တိုင် လစဉ်ဓမ္မတာလာပြီးချိန်တွင် စနစ်တကျ စမ်းသပ်စစ်ဆေးခြင်းနှင့် နှစ်စဉ် ရင်သားဓါတ်မှန်ရိုက်ခြင်း၊ သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ စစ်ဆေးခြင်းအတွက် နီးစပ်ရာဆေးခန်းတွင် သားအိမ်ခေါင်းအချွဲစစ်ဆေးခြင်း၊ အူမကြီးကင်ဆာအတွက် ဝမ်းတွင်းသွေးပါခြင်းရှိမရှိ တစ်နှစ်တစ်ကြိမ်စစ်ဆေးခြင်းနှင့် လိုအပ်ပါလျှင် မှန်ပြောင်းကြည့်ရှုစစ်ဆေးခြင်းတို့ကိုပါ အသက်အရွယ်အလိုက် ပုံမှန်လုပ်ဆောင်သင့်ပါတယ်။
ကင်ဆာရောဂါဘေးဆိုးမှ ကင်းဝေးနိုင်ကြပါစေ။
Dr.229
ဇွဲမာန်ဆေးခန်း
အမှတ်(၁၇)၊ ၁၁၁ လမ်း (လမ်းဆုံးထိဝင်လာပေးပါ)
မင်္ဂလာတောင်ညွန့်မြို့နယ်
09768515701
