Centrm

11/03/2026

Een vraag vraagt om een antwoord. Een probleem om een oplossing. Tenminste, dat denken we meestal. Maar wat als dat helemaal niet hoeft.

Er zijn van die vragen die zich niet zo gemakkelijk laten beantwoorden. Wat wil ik eigenlijk? Wie ben ik, los van mijn functie of rol? Is er een bedoeling met mijn leven?

Het zijn vragen die vaak opkomen in periodes van verandering, vermoeidheid of groei. Wanneer deze vaker terugkomen kun je daar best onrustig van worden. Je gaat op zoek naar een antwoord, duidelijkheid, richting en een nieuw plan. In de hoop dat dát rust zal brengen.

Die neiging is begrijpelijk. In werk en leven lijkt weten, sturen en oplossen belangrijk. Niet-weten voelt al snel als stilstand of verlies van controle. Dus wil je mind begrijpen, analyseren en afronden. Een verhaal maken over wie je bent en waar je naartoe gaat.
Maar die neiging kan juist zorgen voor onrust en vastlopen.

Want zodra een vraag wordt gesloten met een antwoord, zet je jezelf ongemerkt vast. In een beeld over jezelf en hoe je vind dat het zou moeten zijn. Dat geeft houvast, maar vernauwt ook. Er ontstaat druk om te voldoen aan het beeld dat is ontstaan. Je blik wordt nauwer, je mening een waarheid, je adem kleiner. Zo ontstaat de druk om te gaan voldoen aan het beeld is ontstaan. Wat begon als je zoektocht naar leven en naar zin, eindigt dan ongemerkt en ongewild in verkramping.

Misschien zijn sommige vragen helemaal niet bedoeld om beantwoord te worden. Sommige vragen doen hun werk juist wanneer ze open mogen blijven. Dan brengen ze geen antwoord, maar inzicht. Wanneer je een vraag niet meteen hoeft te beantwoorden, ontstaat er ruimte om het even niet te weten en zoekend te zijn. Er hoeft niet altijd een oplossing te zijn. Wanneer niet alles dichtgetimmerd wordt, kan de energie weer stromen.

Je hoeft niet precies te weten wie je bent om goed werk te doen. Je hoeft niet precies te weten waar je naartoe gaat om hier van betekenis te zijn.

Lang leve alles wat je niet weet!

Meer hierover: https://centrm.nl/zingeving/

13/02/2026

Spanning benaderen we vaak als iets verstorends. Als iets wat gerepareerd moet worden met ademhalingsoefeningen, betere planning of een andere mindset. Maar de bron van veel spanning is niet wat er ís, maar wat er niet mag zijn. Een plan loopt anders, het weer zit tegen of je bent moe, maar jouw systeem vindt dat je nog productief moet zijn. Dit hoor ik bijvoorbeeld regelmatig terug in een zin als ‘mijn lijf werkt niet mee’. Alsof je lichaam zich moet schikken naar de ideeën die jij over het leven hebt. Dat is verzet en krampachtig proberen het leven in jouw format te drukken; bron van heel veel onrust.

Spanning hoort bij een open en raakbaar bestaan. Het betekent dat je écht leeft dat je ergens om geeft. Verlangen, bezieling, onzekerheid en twijfel zijn allemaal vormen van een open en raakbaar leven. Liefde en bezieling zijn prettige gevolgen, twijfel en onzekerheid zijn misschien wat minder leuk. Maar wanneer jij je daartegen probeert te verzetten kom je vast te zitten. Voelbaar in je schouders, je kaken, je buik en in een gedachtestroom die in rondjes blijft draaien.

In het opgroeien leer je om de wereld te ordenen. Je leert vergelijken, benoemen en beoordelen. Op die manier ontstaat er duidelijkheid en houvast in al die ervaringen die over je heen komen. Zo ontstaat richting en ontwikkel je een ‘ik’. Dat is belangrijk want zonder begrippen zou alles diffuus blijven. Een mens heeft woorden en kaders nodig om zich te oriënteren en zijn plaats te vinden in de wereld.

Nieuwe fases in je leven vragen om nieuwe antwoorden en dan kan die houvast verstarrend gaan werken. Vanuit die verstarring zie je niet meer wat er is, maar kijk je alleen nog door de ‘ik-bril’ van wat je denkt te weten of te voelen. Willem Hussem schrijft dit heel mooi ‘wanneer je kijkt, zie je nog niet, wanneer je ziet, grijpt het je aan’. Blijven kijken door je eigen raster is de onrust van het vastzitten in jezelf en in je ‘ik’.

Onzekerheid, twijfel en angst horen ook bij een levend bestaan. Wanneer jij je verzet los kunt laten en je weer kunt openen, gaan ook je ogen open en is er weer ruimte om te zien, in plaats van te kijken.

Maar ook loslaten brengt spanning met zich mee. Net zoals vasthouden. Misschien is spanning daarom ook niet iets wat opgelost zou moeten worden, maar is de kunst om te leren zien of deze voortkomt uit verzet of uit openheid.

Welkom, als je wilt leren loslaten, ruimte wilt maken voor spanning en daarin rust te vinden. https://centrm.nl/spanning-en-onrust/

27/01/2026

Het gaat bijna ongemerkt maar bijna alles wat je denkt, voelt en vindt, presenteert zichzelf alsof het heel belangrijk is. Alsof je overal een mening over moet hebben en die mening vervolgens waarheid wordt. Alsof vervelende gevoelens opgelost móeten worden; het liefst vandaag nog. Wanneer je die neiging volgt zit je, voor je het weet, opgesloten in je eigen verhaal. Merkbaar in een hoofd wat in rondjes blijft draaien en een lichaam wat zich vastzet.

Je denken, je voelen, je meningen komen gewoon als vanzelf naar boven. Dat is ook geen probleem, behalve dat dit de neiging heeft om zichzelf tot hoofdpersoon te maken. Zoals we vroeger dachten dat de aarde het middelpunt van het universum was, zo ervaren onze gedachten en gevoelens dat soms (stiekum) nog steeds. Misschien is dat niet zo erg, maar eigenlijk vooral best grappig. En bevrijdend wanneer je daar wat luchtiger mee om kunt gaan.

Wanneer jij je niet meer zo vast hoeft te bijten in jezelf, komt er ademruimte. Je hoeft dan namelijk niet meer alles te verwerken, niet meer alles op te lossen, niet overal een antwoord op te hebben en jezelf ook niet meer zo te verdedigen. Gevoelens, prettig of onprettig, hoeven niet direct weg of opgelost te worden. Ze veranderen dan langzaam van een probleem naar een uitnodiging. Niet in iets wat ‘gewoon voorbij’ gaat, maar in een levende beweging. Verdriet verlangt naar troost en wordt daarmee een opening naar een diepere verbinding. Een mening is dan niet meer iets wat verdedigd hoeft te worden, maar een uitnodiging voor een breder perspectief.

Zo word jij wat rustiger en het leven een beetje milder. Fijn toch?

https://centrm.nl/rustiger-en-milder/

13/01/2026

Iedereen wil gelukkig zijn; vanzelfsprekend. Maar voor je het weet heb je het idee dat er wat mis is als dat geluksgevoel er even niet is. Als je onrustig bent, je alleen voelt of het even niet meer weet. Je doorlopend gelukkig willen voelen als doel: daar begint onrust.

Wanneer geluk de norm wordt, verandert elk ongemak in een probleem. Elke vorm van spanning, elke onzekerheid, elke twijfel is iets wat dan opgelost moet worden. Zo kom je in je vicieuze cirkel. Omdat je gelukkig en ontspannen móet zijn, stelt het leven natuurlijk altijd teleur. En dus ga je nog harder je best doen, nog meer leuke dingen doen, nog meer zelfonderzoek, nog meer sporten, nog meer ontspannen.

Ik spreek een vrouw die me vertelt dat het 'écht niet goed met haar gaat'. Als we daar even bij stilstaan gaat het eigenlijk over vermoeidheid en verdriet. In de afgelopen periode heeft ze een aantal dingen mee moeten maken die pijnlijk en intens zijn. Daar word een mens gewoon moe en verdrietig van.

Verdrietig kunnen zijn om verdrietige dingen, is misschien niet leuk maar wel gezond. Het brengt rust wanneer je (weer) leert om weer gewoon mens te zijn. Soms gelukkig en soms niet. Soms onzeker en soms juist niet. Soms zoekend, soms onbegrepen en soms een beetje angstig. Het brengt je hele systeem tot rust wanneer je beseft dat geraakt worden geen probleem is.

Kwetsbaarheid is niet eng en hoeft niet opgelost. Het hoort gewoon bij leven. Wanneer jij je kunt openen voor alles wat het leven brengt zonder daardoor overspoeld te raken, komt er rust. Die openheid brengt verbinding. Het leven wordt minder een individuele opgave en meer iets wat je samen doet. Geluk is dan nog steeds heel fijn, maar wordt dan geen norm meer. Gewoon mens mogen zijn, en in alle openheid in het volle leven staan; als je dat weer wil leren, ben je van harte welkom.

https://centrm.nl/zingeving/

07/01/2026

"Het lawaai van de informatie en communicatie, dat de ziel aantast, is veel destructiever dan het lawaai van moderne machines. De geest heeft stilte nodig om iets heel anders voort te brengen of te ontvangen." Byung-Chul Han

We moeten steeds harder schreeuwen om onze stem te laten horen, ziet Byung-Chul Han. Met Simone Weil gaat hij op zoek naar innerlijke stilte.

16/12/2025

We zeggen het vaak: “Ik kom gewoon tijd tekort.”
Maar wat als tijd niet het probleem is?

Wat als we niet te weinig tijd hebben,
maar te veel verwachtingen?
Verwachtingen over wat we moeten bereiken.
Wat we moeten voelen, doen, oplossen en waarmaken
Verwachtingen die vaak niet voortkomen uit ons hart, maar uit onze mind; ons ego.
Dat deel in ons dat grip zoekt, overzicht wil en resultaat nastreeft.
Dat zoekend is naar wegen om het Leven te beheersen.

Maar de ziel leeft niet van verwachtingen. Ze leeft van verlangen.
En verlangen laat zich niet afdwingen.
Het vraagt geen controle, maar ruimte.
Geen actie, maar luisteren.

Minder verwachten betekent niet dat je minder doet.
Het betekent dat je anders kijkt. Zachter, dieper en helderder.
Het betekend dat je niet langer leeft vanuit wat je denkt nodig te hebben, maar vanuit wat je werkelijk raakt.
Je richt je niet meer op je behoefte aan grip, maar op je verlangen essentie, mildheid en vertrouwen. Naar Leven.

Misschien heb je geen to-dolijst nodig, maar een plek waar je niets hoeft.
Waar je mag zakken. Luisteren. Voelen.

Bij CENTRM ben je welkom. Om minder te moeten en méér van betekenis te zijn.

10/12/2025

Stilte; tegelijk fijn en ongemakkelijk.
Wanneer je rust en stilte zoekt, zoek je die vaak allereerst buiten jezelf. Een wandeling, meditatie, geen telefoon. Dat is altijd goed, maar uiterlijke stilte is niet hetzelfde als innerlijke stilte. Je kunt je terugtrekken en alles om je heen dempen, maar dan blijf je rondlopen in je eigen gedachten, patronen en overtuigingen.

Echte stilte gaat niet (alleen) over naar binnen keren. Stilte is niet jezelf afschermen van de wereld, maar je openen. Niet in de vorm van het delen van je verhalen en meningen, maar in de vorm van open stáán. Voor wat zich van binnenuit aandient én voor perspectieven die groter zijn dan je denken kan bevatten.

Maar zodra je stilvalt gebeurt er vaak eerst iets anders. Eerst wordt het drukker. Gedachten die langs blijven komen, gevoelens die zich aanmelden. De neiging is dan om hiernaar te luisteren. Je mind wil dat allemaal verwerken, oplossen en begrijpen. Die houd niet van open eindjes. Die denkt dat helderheid ontstaat door harder te denken en harder te werken. Maar dat maakt het alleen maar voller in jezelf.

Wanneer het je lukt om die eerste impuls tot controleren, begrijpen en oplossen even te laten liggen, ontstaat er langzaam ruimte. Dan ontvouwt zich iets diepers. Je impuls transformeert tot intuïtie. Het besef dat je niet alles zelf hoeft te bedenken of te beheersen, maar dat stilvallen je verder brengt.

Misschien sta je op zo’n punt waar je er met je denken even niet uitkomt. Dat is een uitnodiging om ruimte te maken; het begin van iets nieuws.

Je bent welkom bij CENTRM. Om stil te vallen, te openen en opnieuw te luisteren.
https://centrm.nl/

18/11/2025

We zijn zo gewend om ergens aan te werken. Om te verbeteren, te verdiepen of te groeien. Altijd nog nét iets meer, nét wat bewuster, nét wat ontspannener en nóg meer jezelf.

Maar wat als juist dát je niet verder brengt?

Wat als de rust die je zoekt niet komt van meer inzicht of meer bewustzijn, maar van minder druk? Van toestaan dat het jou niet (altijd) lukt en ook niet hoeft te lukken.
Niet lukken is het probleem niet. Spanning ontstaat wanneer jij jezelf dat niet toestaat.

Wanneer je jouw beeld van hoe jij vind dat het leven zou moeten zijn loslaat, ontstaat er een opening. Je opent je voor nieuwe perspectieven. Het loslaten van je beelden, je overtuigingen en verhalen is niet gemakkelijker, maar verdiept je leven en brengt rust.

Want diezelfde opening maakt ook dat je anderen beter kunt ontvangen. Je staat open voor andere perspectieven, voor steun, voor het niet alleen hoeven doen. Dan veranderd krampachtig streven naar rustig doorgaan. Je blik wordt milder en je handen warmer.

Bij CENTRM werk je niet aan jezelf. Je leert openen. En rust wordt dan geen doel meer, maar een natuurlijk gevolg.



https://centrm.nl/

04/11/2025

Spanning is nodig.
Net zoals je een ‘ik’ nodig hebt om jezelf te worden, heb je spanning nodig om je lichaam bij elkaar te houden. Spanning is de drager van je bestaan: het geeft structuur, houdt je gewrichten bij elkaar, laat je bewegen en reageren. Het is de manier waarop jouw eigenheid in de wereld gestalte krijgt. Die spanning geeft de vorm aan jou, waardoor je betekenis kunt geven aan het leven.

De neiging om spanning kwijt te raken en om stress te ontlopen is een bron van onrust. De kunst is niet om spanning kwijt te raken, maar om te leren voelen wanneer die spanning omslaat in kramp. Dat is het moment dat de spanning niet meer draagt, maar blokkeert. Dat kun je al merken in kleine dingen: een taak wordt een obsessie, een gesprek wordt een strijd om je gelijk, een plezierige ambitie verandert in druk om te presteren. Het zijn die subtiele signalen die laten zien dat de spanning niet meer soepel stroomt, merkbaar in je adem en voelbaar in je lichaam.

Innerlijke rust is niet de afwezigheid van stress of spanning. Het is wel het loslaten van kramp. Niet spanningsloos , maar kramploos. Het is niet het einde van een beweging, maar het ritme waarin bewegen en stilstaan elkaar ontmoeten.

Innerlijke rust ademt mee met het leven. Het is de beweging van doen én zijn. Stress en spanning zijn geen problemen, alleen maar een bewijs dat je leeft. Het zijn de twee krachten die samenleven: rust én beweging, die je uitnodigen om allebei te voelen en te laten stromen.

https://centrm.nl/spanning-die-draagt/

30/10/2025

Systemisch lichaamswerk

Loslaten: gemakkelijker gezegd dan gedaan. Of misschien gaat het eigenlijk niet om loslaten, maar om openen. Openen voor datgene wat zich heeft vastgezet.
Je openen voor wat nog onbewust is. Het openen van de patronen die ooit bescherming boden en nu zo vertrouwd voelen dat je ze bijna niet meer opmerkt.

Echt loslaten begint niet met dóen, maar met luisteren. Luisteren naar het verhaal van je lichaam. Want vaak draagt je lichaam meer dan je weet, zich uitend als spanning en onrust. Het zijn vaak oude patronen, spanning die geen naam heeft. Patronen die nu in de weg zit tussen jou en de ander. Tussen jou en jezelf.

Systemisch lichaamswerk helpt je om dit verhaal in je lichaam te ontmoeten. Het is een diepe uitnodiging om los te laten. Warme handen die, zonder iets te forceren, je systeem openen en versoepelen. Zo kan je hart zich openen en leer je kijken met milde ogen.

Wanneer je met mildheid kijkt en met warmte handelt, vind je zelf meer rust. En misschien nog wel mooier: zo word jij een plek van rust en ruimte. Zo worden verbindingen dieper en het leven rijker aan betekenis.

https://centrm.nl/lichaamsgerichte-therapie/

21/10/2025

De mens wil begrijpen. We willen begrijpen waarom we voelen wat we voelen, waar het vandaan komt, wat we verkeerd doen. We hebben de neiging te denken dat inzicht ons rust brengt en weten ons veilig maakt.

Maar soms is het juist die drang om te begrijpen de bron van onrust. Houdt het ons weg van wat werkelijk gezien wil worden. Want onder al dat denken ligt iets anders: het verlangen om niet verklaard, maar begrepen te worden.

Begrijpen is een deel van ons mens-zijn, maar begrip gaat veel en veel verder. Begrip nodigt uit tot aanwezigheid, gemeenschap, samen 'zijn' zonder haast. Je hoeft iets niet te begrijpen om het te mogen voelen. Je hoeft jezelf niet te verklaren om er te mogen zijn.

Wanneer je het begrijpen loslaat, ontstaat ruimte. Ruimte waar rust kan landen. In die rust wordt iets wakker. Dat is geen stilstand, maar stroming.

Begrip is geen eindpunt. Het is een begin. Van een wereld die wat opener is, milder en menselijker. Ogen die zachter worden, handen die warmer worden.

Want een mens die zichzelf niet hoeft te verklaren, maar wél mag bestaan, die maakt ruimte. Voor zichzelf én voor anderen.

Welkom bij CENTRM, als je wilt oefenen in het loslaten van begrijpen en wilt leren rusten in begrip.

https://centrm.nl/coaching/

14/10/2025

Standpunten, overtuigingen en meningen; ik word daar soms zo moe van. Iedereen vindt iets, roept iets, deelt iets. En voor je het weet, denk je dat jij er óók iets van moet vinden.
Maar hoe meer meningen er zijn, hoe minder lucht er over lijkt te blijven.

Een overtuiging geeft houvast. Het geeft duidelijkheid over wat je vind en waar je voor staat. Maar voor je het weet schept het ook afstand.
Een mening is een vorm van begrenzen. Je zet jezelf vast binnen de contouren van je eigen overtuiging. Dat is soms nodig en helpend, maar daarmee verdwijnt ook heel gemakkelijk, iets essentieels. De openheid waardoor het leven, en de ander, écht binnen kan komen.
Onze neiging tot menen komt vaak voort uit de behoefte om grip te krijgen. Het (overleef)patroon wil graag orde, duidelijkheid en controle. Maar juist die behoefte vernauwt de blik en blokkeert de stroom.

Echte ruimte ontstaat wanneer je bereid bent je te openen voor de ander. De andere blik die door je vertrouwde aannames heenbreekt. Dat is zelfden comfortabel, maar altijd bevrijdend.
In plaats van te verharden en je op te sluiten in je gelijk, opent er iets: nieuwsgierigheid, mildheid en een breder perspectief. Openheid is niet hetzelfde als geen mening hebben; het is de bereidheid om je mening niet als muur te gebruiken. De bereidheid om je overleefpatroon los te laten en je hart te laten spreken. In die houding ontstaat rust. Niet omdat alles opgelost is, maar omdat er weer beweging komt tussen jou en de ander, tussen jou en de wereld.

Jonas Slaats schrijft het heel mooi:
“Wie zich niet openstelt voor wat van buiten komt, groeit dicht en roest.
Water kan je doen verroesten wanneer je je sluit;
maar het kan ook je dorst lessen als je bereid bent om te drinken.”

Misschien brengt niet je mening, maar het maken van ruimte, je wel veel meer rust. Wanneer je openvalt, wordt er iets voelbaar van wat geen standpunt nodig heeft: rust, helderheid en verbinding.

Tenminste: dat is mijn mening 😊.

https://centrm.nl/