09/02/2026
1. Badanie naukowców z Uniwersytetu w Liverpoolu (opisane w BMJ Open Ophthalmology) sugeruje, że metformina – tani i powszechnie stosowany lek na cukrzycę – może działać ochronnie na wzrok, spowalniając rozwój zwyrodnienia plamki żółtej (AMD). Analizując zdjęcia dna oka ok. 2000 osób badanych przesiewowo, porównano pacjentów po 55. roku życia przyjmujących metforminę z tymi, którzy jej nie brali – i w grupie z metforminą ryzyko rozwoju AMD w ciągu 5 lat było o ok. 37% niższe. To obiecująca obserwacja, ale nie oznacza jeszcze gotowego leczenia AMD: autorzy podkreślają potrzebę badań klinicznych, by sprawdzić, czy metformina rzeczywiście może być terapią dla osób zagrożonych AMD.
https://www.rynekzdrowia.pl/Badania-i-rozwoj/Miliony-osob-biora-ten-tani-lek-Teraz-odkryto-zaskakujacy-efekt-dla-wzroku,280673,11.html
2. Nowe badanie z Brigham and Women’s Hospital sugeruje, że psylocybina i M**A mogą wpływać nie tylko na psychikę, ale też na „neuroimmunologiczne” połączenia między mózgiem a układem odpornościowym. Przewlekły stres ma uruchamiać stan zapalny w mózgu (m.in. przez aktywację mikrogleju), co może wzmacniać reakcje lękowe i napędzać błędne koło: lęk → zapalenie → lęk. Naukowcy zaobserwowali, że nawet pojedyncza dawka psylocybiny może obniżać aktywność prozapalnych komórek i zmniejszać reaktywność ciała migdałowatego na stres. To wspiera tezę, że część objawów depresji i lęku może mieć źródła także w układzie odpornościowym, a nie wyłącznie w „chemii mózgu”. Jednocześnie nie jest to dowód, że psychodeliki są gotowym lekarstwem — raczej wskazówka do tworzenia bezpieczniejszych terapii, które celują w mechanizmy immunologiczne w leczeniu depresji, lęku czy PTSD.
https://www.nature.com/articles/s41586-025-08880-9
3. Projekt VirHoX to międzynarodowa inicjatywa, w której europejscy naukowcy opracowują uniwersalne narzędzie do mapowania powiązań wirus–gospodarz, kluczowe m.in. dla badań nad nowo pojawiającymi się patogenami. Do zespołu dołączyli dr Ewelina Małecka i dr Stefan Bresson z IIMCB w Warszawie, którzy będą rozwijać technologię opartą na fakcie, że wirusy podczas infekcji korzystają z rybosomów gospodarza. Metoda ma polegać na fizycznym łączeniu komórkowego rRNA z RNA wirusów, co – poprzez „ślad” translacji – pozwoli przypisać wirusa do jego rzeczywistego gospodarza i lepiej zrozumieć relacje w różnych parach wirus–gospodarz. Projekt koordynuje Uniwersytet w Padwie, realizuje go konsorcjum wielu instytucji naukowych i partner przemysłowy, a finansowanie z EIC wynosi 3,5 mln euro.
https://naukawpolsce.pl/aktualnosci/news%2C111527%2Cnieznane-powiazania-miedzy-wirusami-ich-gospodarzami-zbadaja-naukowcy-iimcb
