Neurologopeda Alina Dąbrowska

13/03/2026

Kontynuacja posta poprzedniego.
Wysłuchałam z ogromną przyjemnością innych prelekcji w ramach konferencji NeuroPrzyjazna Szkoła NeuroPrzyjazne Przedszkole:

1.dr hab.n.med. Tomasz Tykocki (neurolog i neurochirurg) mówił o Wszystkich twarzach ADHD – neurobiologiczna opowieść o mózgu. Przedstawił charakterystykę funkcjonowania dzieci z ADHD o typie nieuwagowym, nadmiernie skupionym, typie limblicznym i nadaktywnym, lękowym. Dzieci z ADHD mają dużą trudność w przełączaniu się między stanami: zadanie – powrót do stanu spoczynkowego (spadek dopaminy w mózgu co może objawiać się niepokojem, drażliwością, impulsywnością). Pomocne będą w tej sytuacji rutyna, struktura, przewidywalność, ruch i nadanie sensu działaniom.

2. Marta Cieśla Cieśla-psychoterapia poznawczo-behawioralna wyjaśniła nam, że ADHD to nie lenistwo. Skąd bierze się to nieporozumienie ?
W bardzo obrazowy sposób przedstawiła jak funkcjonuje mózg dziecka z ADHD (porównanie do szybkiego królika, który podążą za dostrzeżonym bodźcem, za impulsem już teraz, natychmiast bo zobaczył coś NOWEGO, CIEKAWEGO, ATRAKCYJNEGO) i mózg neurotypowy (posłuszny pies: słucha poleceń, DZIAŁA WOLNIEJ, jest czas pomiędzy bodźcem, a reakcją).

3. Joanna Jakś Asia Jakś „Autyzm ale." mówiła w swoim wystąpieniu zatytułowanym Ale po niej/po nim tego nie widać! Czym jest maskowanie w spektrum autyzmu? o kosztach emocjonalnych jakie ponoszą na co dzień osoby ze spektrum, które ,,świetnie sobie radzą’’ w ocenie osób neurotypowych. Wkładają wiele wysiłku w obserwację otoczenia, zachowań innych osób, tłumienie swoich reakcji emocjonalnych ,,nieadekwatnych’’ do miejsca i sytuacji, ,,rozkminianie’’ tego co powiedział/ jak się ktoś zachował. To powoduje, że układ nerwowy jest w ciągłym trybie pracy, w dużym napięciu, jest narażony na przeciążenie. Emocjonalno-psychiczny koszt jest ogromny.
Pomocne będzie zaciekawienie się tym co robi dziecko, słuchanie, nie ocenianie, potraktowanie zachowania jako informacji o potrzebach. No i relacja, autentyczna, w której dziecko czuje się przyjęte takim jakie jest.

4. Patrycja Frania mówiła o Samouszkodzeniach i samookaleczeniach u dzieci, które są strategią na obniżenie poziomu napięcia. To co może wydawać się kontrowersyjne, to nie zaczynamy od zabrania dziecku tej strategii tylko powoli rozbudowujemy inne strategie regulacji emocji.
To co mocno wybrzmiało w wystąpieniu to rada dla rodziców i nauczycieli, którzy zetknęli się taką trudną sytuacją to: NAJPIERW ZAOPIEKUJ SIĘ SOBĄ. Najpierw umów wizytę ze specjalistą psychologiem/psychoterapeutą/psychiatrą dla siebie, zbuduj/wzmocnij swoje zasoby.

5. Aleksandra Charęzińska Wspieranie Rozwoju Dzieci z , temat prelekcji:Sensoryka u dzieci w spektrum i ADHD.
Poznanie potrzeb dzieci w obszarze zmysłów jest bazą do efektywnej regulacji ich układów nerwowych. A kombinacji może być sporo, mamy też szeroki zakres/stopień nasilenia objawów od podwrażliwości do nadwrażliwości. Dla przypomnienia mamy następujące zmysły: wzrok, słuch, węch, smak, dotyk, równowaga. No i mniej znane propriocepcja (czucie głębokie) i interocepcja (sygnały z wnętrza ciała: głód, sytość, potrzeby fizjologiczne).

6. Izabela Hnidziuk-Machnica, Psycholog, spektrum autyzmu z AleKlasa mówiła jak wygląda Neuroprzyjazna szkoła i przedszkole w praktyce - o błędach, które nieświadomie popełniamy wobec uczniów neuroróżnorodnych.
Dzieci neuroróżnorodne to bardzo zróżnicowana pod względem potrzeb grupa. Błędy, które popełniają dorośli często wynikają z braku aktualnej wiedzy, nie wszędzie dominuje perspektywa patrzenia na zachowanie dziecko jako komunikat o jego stanie pobudzenia. Często jeszcze zaktualizowana wiedza, otwartość na zmiany zderzają się z wyzwaniami tzw. systemowymi: zbyt liczne grupy, obszerna podstawa programowa, brak wsparcia i wspólnego działania wśród pozostałych nauczycieli/specjalistów w placówce . To wszystko wyczerpuje zasoby nauczycieli i prowadzi do przeciążenia, a wtedy już trudniej zaglądać pod podszewkę trudnego zachowania dziecka neuroróżnorodnego, a jeśli mamy ich w klasie kilkoro? Wszystkim robi się trudno.

7. Rafał Kwiatkowski z , projektant modułowych domków, placów zabaw opowiedział o Neuroprzyjaznej przestrzeni.
Czy wiedzieliście, że naturalne materiały (np.: drewno) wyciszają pomieszczenie ? Warto pamiętać, że mniej znaczy więcej. A zatem sale przedszkolne, place zabaw i dziecięce pokoje służące dobrostanowi i wyciszeniu to zdecydowanie te z mniejszą ilością zabawek, w stonowanych, naturalnych kolorach.
W przedszkolu/pokoju warto przestrzeń ,,podzielić’’ na strefy, może to być umowne, np.: dywan to miejsce do zabawy, domek/ namiot to miejsce wyciszenia, kącik w pokoju z poduchą to miejsce do czytania ect. To wprowadza porządek i uczy dzieci korzystania wg potrzeb (buduje świadomość, zwracam uwagę jak się mam, czego potrzebuję).

8. Ewa Russ Koncentracja to umiejętność – jak ją wspierać poprzez ruch i uważność.
Prelegentka podkreśliła, że koncentracja to nie jest wrodzona umiejętność ani cecha charakteru, można ją rozwijać i doskonalić. To ważna wiadomość dla rodziców i nauczycieli. Jaki ruch sprzyja koncentracji ? Np.; ruchy naprzemienne w czasie przerwy śródlekcyjnej, rysowanie obiema rękami.

9. Krzysztof Chojecki Pistacja Uczenie się z perspektywy nauczyciela w spektrum autyzmu
opowiedział o tym jak on postrzega rolę nauczyciela i co pomaga jego uczniom w nauce matematyki. Po raz kolejny wybrzmiewa to, żeby zachowania uczniów interpretować jako komunikat, nie jako celowe, intencjonalne działanie. Pomocna w czasie lekcji jest jasna struktura, przewidywalność, plan działania, krótkie i jednoznaczne polecenia, dzielenie zadania na etapy, wizualizacja, tempo pracy i stopień trudności zadania dostosowane do możliwości ucznia, narzędzia technologiczne (filmy i nagrania na platformie edukacyjnej autorstwa Pana Krzysztofa)
Jest współtwórcą darmowego projektu edukacyjnego Pi-Stacja.

Konferencję prowadziła Elżbieta Manthey z Juniorowo.
Zajrzyjcie na profil oraz na kanał YT koniecznie, mnóstwo wiedzy i wiele ciekawych rozmów.
https://www.youtube.com/channel/UCZ-vpsJMYclCHQCF74EfcZQ

Kto nie był, a chciałby zaczerpnąć wiedzy konferencyjnej to zachęcam do sięgnięcia do ostatniego numeru Magazynu -Wydanie Marzec 2026 (1/26), część artykułów napisali prelegenci.

https://odlaczsie-polaczsie.pl/wydanie-marzec-2026-01-26/?fbclid=IwY2xjawQg72RleHRuA2FlbQIxMABicmlkETBRVWhMdHhqRGpkc3JBdURUc3J0YwZhcHBfaWQQMjIyMDM5MTc4ODIwMDg5MgABHiVeMwvRfjkbAJ1Wer32bFYKbjqJ4vzZ41haboGnMFByTlqBFXf9u2C4nH0h_aem_WVNDhtAadiJk0x_dhOullA



Fot. Łukasz Giersz

10/03/2026

W piątek 06.03 uczestniczyłam w roli prelegentki wyjątkowej konferencji otwierającej program NeuroPrzyjazna Szkoła i Przedszkole” skierowanej do dyrektorów, nauczycieli, pedagogów, psychologów, logopedów i innych terapeutów z przedszkoli i szkół podstawowych.

Mówiłam o komunikacji w spektrum autyzmu. To temat bardzo szeroki, bo grupa dzieci w spektrum jest bardzo zróżnicowana, mamy dzieci w pełni werbalne i takie, które korzystają z różnych alternatywnych narzędzi: Mówik, system PECS, Makaton, PCS i wiele innych.

To na czym mi najbardziej zależało to zaznaczenie ważnych obszarów, na które należy zwrócić uwagę konstruując plany terapii logopedycznej.

Oto istotne wg mnie obszary:

1. POTRZEBY: identyfikuję, analizuję potrzeby dziecka, rodziny.
Jakich komunikatów dziecko potrzebuje teraz, aby lepiej funkcjonowało w szkole, przedszkolu, w rodzinie ?

2. RELACJA- podkreślałam rolę relacja jako czynnika zachęcającego, stymulującego komunikację. Bezpieczna relacja (czyli spokojny układ nerwowy, w stanie przywspółczulnym, inaczej w ,,zielonej strefie’’) jest gotowy do nauki róznych umiejętności, w tym mowy.

3. KOMUNIKACJA NIEWERBALNA (AAC) jest równie ważna i wartościowa jak mowa werbalna. Nie możemy zwlekać zbyt długo z jej włączeniem jeśli mowa werbalna nie rozwija się. System językowy jest nam niezbędny do rozwoju poznawczego.

4. NEUROCEPCJA, NEURONY LUSTRZANE – czyli spójny przekaz między tym co mówię, a informacjami które wysyła moje ciało, czyli rzecz o samoregulacji terapeuty. Dzieci się regulują, a w zasadzie koregulują swoje niedojrzałe mózgi w interakcji ze spokojnym dorosłym (patrz punkt 2 RELACJA).

5. KOMUNIKACJA FUNKCJONALNA – jeśli uczę dziecko dźwięków, sylab, a potem słów lub jeśli wprowadzam znaki, gesty z zakresu AAC to dziecko powinno móc je zastosować w życiu codziennym (patrz punkt 1: POTRZEBY).

6. TRUDNE ZACHOWANIA dziecka to jest KOMUNIKAT . Nie zawsze czytelny od początku, jednoznaczny, ale niezwykle istotny i należy go rozszyfrować. Co będzie pomocne ? Relacja, czyli punkt 2, a w zasadzie powinien być na pierwszym miejscu, bo od relacji wszystko się zaczyna, komunikacja na pewno.

Nie zapominajmy o tym, że za trudnymi zachowaniami mogą stać przyczyny czysto biomedyczne (ból ucha, brzucha, alergie ect), wszak mamy komunikację JELITA-MÓZG.

Wystąpienie w roli prelegentki to dla mnie ogromna lekcja w obszarze samorozwoju, pokonywania strachów i lęków, bo one są wciąż aktywne, już coraz cichsze, ale są.
Bój się i rób – to moje hasło.
Oczywiście poprawiłabym parę rzeczy w swoim wystąpieniu. Uczę się tej sztuki, to był drugi raz, następnym będzie jeszcze lepiej……

A w kolejnym poście napisze Wam ciekawostki z wystąpień innych prelegentów.
Chcecie ?

03/03/2026

Post jest kontynuacją poprzedniego wpisu, w którym opowiadałam jak w gabinecie pacynki/maskotki pomagają mi wdrożyć różne ćwiczenia (nie tylko miofunkcjonalne).

Obiecałam, że podzielę się z Wami moim domowym doświadczeniem jak oto zwykłe, manualne szczoteczki do zębów pomogły nam w regularnych ćwiczeniach przygotowawczych do zabiegu korekty wędzidła języka u jednego (wówczas sześcioletniego) mojego dziecka.

Przygotowanie do zabiegu (u nas była to miofrenuloplastyka) trwa zazwyczaj ok. 6-8 tyg. w zależności od potrzeb, obejmuje masaże i ćwiczenia, które wykonuje codziennie dziecko.

No i wszystko szło gładko przez jakieś 2-3 tyg. potem w połowie nastąpił kryzys.

Koniec ćwiczeń i basta, nudy z budy, nie zrobię więcej ect.

A było to już nasze trzecie podejście do rehabilitacji przedzabiegowej.

I wtedy jakoś w akcie desperacji w łazience przed myciem dzieciom zębów zaczęłam, (trzymając w dłoniach dwie szczoteczki dziecięce) prowadzić między nimi spontaniczny dialog.

Jedna z nich (zwana Ciocią Klocią) wymyślała jakieś śmieszne rymy i próbowała naśladować nieudolnie ćwiczenia języka, druga szczoteczka zaciekawiona zaglądała do buzi, żeby podejrzeć jak je naśladować.

Ta scenka, wymyślona pod wpływem chwili, okazała się na tyle zabawna i interesująca, że udało się ją kontynuować w kolejnych dniach.

Tyle i aż tyle.

Odtąd codziennie w czasie ćwiczeń wieczornych rozgrywały się śmieszne sceny z udziałem szczoteczek, czasami odwiedzały nas inne szczoteczki mniejsze, dziecięce (których w Rossmanie kupiłam parę sztuk na tę okoliczność).

Szczoteczki czasami śpiewały, czasami rymowały, czasami były znudzone, a czasami nie miały w ogóle ochoty na ćwiczenia, ale to właśnie one je wymyślały.

Sama byłam zaskoczona, że taki z pozoru drobiazg tak bardzo odmienił trudne i nudne (bo powtarzalne wielokrotnie) ćwiczenia.

Udało się solidnie przygotować mięśniówkę, zabieg przebiegł sprawnie, a gojenie bez powikłań.

Mogłam obserwować przebieg zabiegu (cenne doświadczenia).
A po zabiegu od pierwszych dni oczywiście rehabilitacja pozabiegowa i praca nad funkcjami w obrębie jamy ustnej.

Dajcie znać jakie u Was działają sposoby. Chętnie skorzystam z inspiracji.

24/02/2026

PUK PUK !
Kto tutaj tak puka?
To chyba tukan tutaj tak puka.
Taki mały łamaniec językowy na początek :) .

Bardzo lubię pacynki, wykorzystuję je w gabinecie, dzieci też je uwielbiają.

Zazwyczaj korzystam z mniejszych pacynek (zwierzątek) nakładanych na palec lub zapraszam na zajęcia Kaczorka (to pomarańczowa silikonowa rękawica kuchenna typu łapka – robi furorę).
Kto z obecnych na zajęciach rodziców ją pamięta?

W gabinecie pacynki najczęściej pomagają mi:

☘️ nawiązać z dzieckiem kontakt kiedy przychodzi na diagnozę, jest nieco wycofane i onieśmielone. Łatwiej odpowiedzieć na pytanie Kaczorka/ Tukana/Myszki niż nieznanej Pani

☘️ wprowadzić element nowości, zaskoczenia kiedy dziecko ma słabszy dzień, wszystko jest na NIE lub nie ma ochoty na ćwiczenia, bo jest już dość długo w terapii (co zdarza się w przypadku dzieci z różnymi wyzwaniami neurorozwojowymi)

☘️ pokazać dzieciom, które nie lubią podejmować wyzwań (trudniejsze, nowe ćwiczenia) z lęku przed porażką, że mylić się może każdy, nawet sympatyczny Tukan/Kaczorek i nic się nie dzieje

☘️ powtórzyć po raz kolejny i kolejny głoskę/sylabę/wyraz lub wzorzec ruchowy (np: języka, warg, połykania)

☘️ ćwiczyć dialog (a w związku z tym możemy pracować nad umiejętnością zadawanie pytań, naprzemiennością wypowiedzi, tworzeniem różnych konstrukcji zdaniowych)

☘️ trenować słuch fonematyczny (pacynka wypowiada różne słowa, sylaby lub głoski w zależności od potrzeb konkretnego dziecka, a dziecko reaguje w umówiony sposób kiedy usłyszy trenowany słowo/sylabę/głoskę).

Tukan został pożyczony od koleżanek terapeutek SI.
Regularnie zaglądam do schowków w sali SI, skrywają ciekawe dla logopedy skarby.

Fajnie jest pracować w zespole :).

A Wy rodzice, terapeuci korzystacie z maskotek lub pacynek ?
W czym Wam pomagają ?

Napiszcie w komentarzu, chętnie zainspiruję się Waszymi
pomysłami.

W następnym poście podzielę się z Wami naszą historią domową o tym jak zwykłe szczoteczki do mycia zębów (zamiast pacynek) uratowały nam codzienne wykonywanie ćwiczeń przed zabiegiem korekty wędzidła języka u jednego z moich dzieci.

17/02/2026

To już 6 marca.

Przyjrzymy się komunikacji, która jest dość złożonym procesem, nad którym zazwyczaj nie zastanawiamy w codziennym biegu.

Dlaczego stanowi wyzwanie dla dzieci w spektrum?
Przyjrzymy się razem temu obszarowi.

Zapraszam :)
Tu link do zapisów (na listę rezerwową):
https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfAKMUtTFSa-RSphyfyj3uGg3gQi-f99MmwnjCU7Kg1_t-EtQ/viewform

Z kim widzę się na konferencji ?

#

Z ogromną przyjemnością przedstawiamy Alinę Dąbrowską, która podczas naszej konferencji 6 marca podejmie niezwykle ważny temat:
„Komunikacja a dzieci w spektrum autyzmu”

Alina Dąbrowska to neurologopeda, terapeuta miofunkcjonalny, terapeuta karmienia, pedagog specjalny. Pracuje z dziećmi z zaburzeniami rozwoju mowy i komunikacji o różnej etiologii. Intensywnie działa w obszarze terapii miofunkcjonalnej (praca manualna z pacjentem w obszarze ustno-twarzowym, z pacjentem ortodontycznym, z noworodkami i niemowlętami z trudnościami w karmieniu, rozszerzaniu diety, wybiórczością pokarmową). Wykorzystuje w gabinecie aromaterapię jako wsparcie pracy układu nerwowego

Zapisy: https://forms.gle/nBf8jLAnvKfc311Y8

10/02/2026

Dziś ćwiczyliśmy w bazie/szałasie.

To był pomysł K., żeby z materaca i koca zbudować bazę.
Miałam inny pomysł na nasze dzisiejsze spotkanie, ale poszłam za sugestią dziecka.

Małe sprostowanie: moja zgoda na określoną zabawę nie oznacza rezygnacji z założonych celów terapeutycznych na konkretne zajęcia, tzn. zanim powiem dziecku TAK, zastanawiam się czy proponowana przez dziecko zabawa pozwoli nam na włączenie do niej zaplanowanych ćwiczeń i zazwyczaj to się udaje.

Pamiętam mój stres, kiedy zaczynałam te kilkanaście lat temu na piątym roku studiów pracę w przedszkolu (prowadziłam już wtedy indywidualną terapię logopedyczną) i miałam małą elastyczność i otwartość na dziecięce propozycje. Stresowały mnie bardzo sytuacje kiedy dziecku nie podobała się moja propozycja zabawy, w którą wplotłam terapeutyczne zadania i kiedy dziecko odmawiało miałam sporą trudność, żeby ,,reagować na gorąco’’ i znaleźć jakąś sensowną alternatywną propozycję zabawy albo do propozycji dziecka sprawnie zaadaptować zaplanowane zadania.

Cóż, doświadczenie jest przywilejem wieku, choć ja czuję się bardzo młodo :).

Wracając do naszej bazy, co tu się działo?

☘️ Wstawiliśmy do niej lustro, ćwiczyliśmy aparat artykulacyjny pod kątem przygotowania do głoski r.

☘️ Utrwalaliśmy też trudne słowa zawierające jednocześnie głoski s z c dz sz ż cz dż. A zatem zastanawialiśmy się czy w bazie przydałaby się: suszarka, brzoskwinia, krzesło, saszetka, smoczek, słonecznik, łańcuszek, szczoteczka, ciasteczka, dżdżownica ect.

☘️ Zastanawialiśmy się czy te wymienione przedmioty mogą przydać się w bazie/szałasie?

☘️ Jeśli nie przydaszą się to dlaczego ?

☘️ Na przykład suszarka? Czego potrzebuje, żeby działała?

☘️ Tym samym ćwiczymy dłuższe wypowiedzi zdaniowe i automatyzację w spontanicznych wypowiedziach sz ż cz dż, o których już coraz rzadziej K, zapomina w mowie spontanicznej.

A największej elastyczności nauczyły mnie różnorodne wyzwania z moimi dziećmi. To one wciąż dostarczają mi bogatego materiału do treningu :).

03/02/2026

Jak poprawić funkcjonowanie dziecka w obszarze biologicznym i zwiększyć efektywność innych terapii ? Cz. 2

Rozmawiałam z Aleksandra Dziadek Instytut Nutrigenomiki na temat wsparcia biomedycznego dzieci z różnymi wyzwaniami rozwojowymi.

Tu link do całej rozmowy na moim kanale YT:
https://www.youtube.com/watch?v=JfLMeOtqVwQ

A tutaj nasza poprzednia rozmowa - cz. 1:
https://www.youtube.com/watch?v=GpA0Z7GcRVE

W dzisiejszej rozmowie poruszyłyśmy następujące kwestie:

- kogo warto skierować na badania diagnostykę biomedyczną ? jakie są czerwone flagi w rozwoju dziecka (np.: brak postępów w terapii, regresy w różnych obszarach, zmiany powiązane np.: z infekcją/chorobą lub innym wydarzeniem) ?

- jaki specjalista pomoże w diagnostyce biomedycznej a może zespół specjalistów? kto powinien być w takim zespole interdyscyplinarnym?

- jakie badania lub testy należy wykonać aby kompleksowo ocenić stan zdrowia dziecka? jaka diagnostyka genetyczna i metaboliczna ? niezapominany o podstawowej diagnostyce: badania słuchu, wzroku, przetwarzanie słuchowe

- jak wesprzeć dzieci z Zespołem Downa, z niskim napięciem mięśniowym i z brakiem energii do działania ?

- jaki związek mają mitochondria z napięciem mięśniowym?

- jaka suplementacja będzie pomocna, wspierająca mitochondria i przełoży się na stan napięcia mięśniowego u dzieci ?

- testy funkcjonalne nieinwazyjne (panel metylacyjny MTHFR Genetics - badanie ze śliny), badanie kwasów organicznych z moczu i badanie mikroflory jelitowej (ocena parametrów stanu zapalnego)

– pozwolą nam ocenić kompleksowo aktualny stan zdrowia: jakie ma predyspozycje i jak działa w tej chwili, jak sprawnie przebiegają różne procesy w organizmie i jak funkcjonują jelita.

Tu nagranie Oli na temat testów funkcjonalnych:
https://www.youtube.com/watch?v=-lHcGPHMoMU

- dlaczego powinniśmy unikać sztucznego kwasu foliowego? jakie są konsekwencje niesie stosowania sztucznego kwasu foliowego ?

- na co zwrócić uwagę przy wyborze mleka modyfikowanego dla dziecka ? jaki kwas foliowy w mleku modyfikowanym jest dla dziecka bezpieczny?

- dlaczego istotna jest bariera krew – mózg, zwłaszcza w kontekście dzieci z wyzwaniami neurorozwojowymi?

Zapisy na webinar Oli ,,Jelita w centrum dowodzenia’’, który odbędzie się 12.02.2026 r.

https://subscribepage.io/JelitaCentrumDowodzenia?utm_source=ig&utm_medium=social&utm_content=link_in_bio&fbclid=PAZXh0bgNhZW0CMTEAc3J0YwZhcHBfaWQMMjU2MjgxMDQwNTU4AAGnMg64YOF0em7_3b_wnfWkbxBWHeHUQk4pwoswKLLgEBoJpc-gb0JUoZm74w8_aem_v0qaBxLEaE2SdlxIR2S3lA

Zapisy na konferencję, która jest częścią programu edukacyjnego NeuroPrzyjazna Szkoła i Przedszkole (z moim udziałem) w dniu 6.03.2026 r.

https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfAKMUtTFSa-RSphyfyj3uGg3gQi-f99MmwnjCU7Kg1_t-EtQ/viewform?pli=1

Tematyka i prelegenci:
https://odlaczsie-polaczsie.pl/konferencja-dla-nauczycieli-dyrektorow-psychologow-i-pedagogow/

Dajcie znać w komentarzach czy nasza rozmowa dała Wam jakieś światełko w tunelu, nową drogę do poprawy funkcjonowania Waszych dzieci ?

Ja czerpię z niej bardzo dużo informacji, zarówno jako mama jak i neurologopeda.

.Downa

27/01/2026

To była świetna zabawa.
A. po zajęciach nie chciała wyjść z gabinetu.

Figurki wspinały się po drabinie, było wysoko, więc wejście trudne, wydawały przy tym różne dźwięki samogłoskowe: A, O, E, U, I, Y.

Dlaczego akurat takie dźwięki ?

Z dziećmi niemówiącymi/mówiącymi bardzo mało zaczynam od dźwięków najłatwiejszych artykulacyjnie i takimi właśnie są samogłoski.

Zabawa musi być dla dziecka ciekawa.

Dźwięki te powtarzamy w zabawie wiele razy, są one osadzone w fabule zabawy, nigdy nie ćwiczę z dzieckiem niemówiącym/mało mówiącym powtarzania głosek na zasadzie: powtórz po mnie/powiedz.

To byłoby dla dziecka nudne i niezrozumiałe po co ma je powtarzać.

W tej zabawie ćwiczony dźwięk ma konkretną informację - tutaj każda figurka wydaje inny dźwięk samogłoskowy w czasie wchodzenia po drabinie tzn. mówi coś innego.

Te samogłoski są jakby przypisane do tej figurki.

W drugiej wersji zabawy figurki wchodziły na drzewo i też wydawały te same, przypisane do każdej z nich samogłoski.

Zobaczcie, w takiej konstrukcji zabaw ja nie muszę ciągnąć dziecko za język i zachęcać: powiedz A, powiedz O....

Buduję kontekst zabawowy, w którym dziecko bierze do ręki misia.
Miś wspina się na drzewo/drabinę ect i to miś mówi: U.

W kolejnych zabawach może mówić je:

- UUUUUUUUUUUUUUUUUU przeciągając jeden dźwięk i mamy piękne ćwiczenie fonacyjne, wydłużenie fazy wydechowej i doskonały trening mięśni okolicy warg

- U U U U U w sposób przerywany, mocno lub delikatnie

- cicho lub głośno (ćwiczenia słuchowe)

- albo stopniowo zwiększając lub zmniejszając głośność (ćwiczymy gradacje dźwięku, to dla dzieci bardzo trudne zadanie).

Zobaczcie, niepozorne samogłoski, a tyle funkcji.

13/01/2026

JAKOŚĆ KAMIENI MILOWYCH

Podzielę się z Wami zapiskami z webinaru z Magdaleną Czajkowską (fizjo-osteo-neurologopeda) w ramach Akademii Osteopatii, który oglądam po raz kolejny i kolejny (zwykle przy kuchennym blacie w czasie gotowania).

Bardzo dużo uczę się od fizjoterapeutów, osteopatów, terapeutów manulanych, taka komplementarna wiedza jest niezbędna do kompleksowej diagnozy dziecka.

W gabinecie często pojawiają się noworodki, niemowlaki z trudnościami w pobieraniu pokarmu z piersi lub butelki, w rozszerzaniu diety, z nieprawidłowym (ustnym) torem oddechowym. Skuteczna i efektywna pomoc jest niemożliwa bez analizy globalnych wzorców motorycznych, bo to często od ich jakości zależy jakość ruchu (warg, języka, żuchwy, podniebienia miękkiego). Dlatego bardzo często proszę o konsultację z fizjoterpeutą dziecięcym i/lub osteopatą (coraz częściej są to specjalizacje łączone).

Kilka ciekawostek i cytatów z webinaru:

1.,,WZORZEC ODDECHOWY determinuje w pierwszych tygodniach życia noworodka WZORZEC POSTAWY ‘’.
Szczególną uwagę kierujemy na wcześniaki, dzieci korzystające z respiratora lub z częstymi infekcjami górnych dróg oddechowych w pierwszych tygodniach i miesiącach życia, alergicy.

Obserwujemy także zależność w drugą stronę, a zatem jakość postawy dziecka będzie miała wpływ na sposób oddychania.
A zatem zaokrąglone plecy, pochylona głowa, szyja i barki wysunięte do przodu będą ograniczały pracę przepony, która oprócz funkcji oddechowej pełni mnóstwo innych ważnych ról, w tym stabilizacyjną dla prawidłowej postawy.
Zainteresowanych tematem oddychania zapraszam do lektury książki P.McKeown Terapeutyczny oddech i do śledzenia kanału na YT Anny Ryczek (kanał Butejko_pl, poświęcony metodzie oddechowej Butejki).

2. U noworodka i niemowlaka rozwój motoryczny jest ściśle połączony z rozwojem funkcji wzrokowych.

Dziecko przechodzi przez etapy rozwoju widzenia:

👀 fiksacji jednoocznej (noworodek)
👀 fiksacji obuocznej (1. mc życia)

👀 fuzji (czyli łączenia 2 obrazów w całość, 2. mc życia) - tu pojawia się UŚMIECH SPOŁECZNY (powinien pojawić się do 12 tyg.), jeśli go nie ma to jest to czerwona flaga !

👀 konwergencji i dywergencji (ruch zbieżny i rozbieżny gałek ocznych) - 3. mc życia

👀 akomodacja (daleko/blisko) – 4. mc życia

👀 stereoskopia (widzenie głębi, ocena odległości) – 5/6. mc życia

3. Kamienie milowe w rozwoju motorycznym (podnoszenie główki, obroty z pleców na brzuszek, z brzuszka na plecy, piwoty, pełzanie, czworakowanie, chodzenie) - tu bardzo ważna jest JAKOŚĆ WZORCÓW MOTORYCZNYCH.

Nie tylko czy dziecko mieści się w okienkach czasowych dla danej umiejętności, ale jak wykonuje dany ruch ?

Które grupy mięśniowe są zaangażowane?

Czy jest równowaga między zginaczami i prostownikami?

Jeśli nie to dlaczego dominuje np.: wzorzec wyprostny?

Należy to ocenić i wesprzeć dziecko w odzyskaniu balansu, bo to każdy dysbalans przekłada się na inne funkcje i umiejętności. Należy znaleźć przyczynę skąd ten dysbalans (tu niezbędny jest szczegółowy wywiad dotyczący min. przebiegu ciąży, porodu, sposobu pielęgnacji malucha).

Ten dysbalans mięśniowy może objawiać się trudnościami w przystawieniu do piersi, karmienia mogą być niespokojne, dzieci często mają trudności ze snem, dziecko nie lubi leżenia na brzuszku, a jest to bardzo ważna umiejętność dla dalszego rozwoju motorycznego i poznawczego dziecka.

A zatem:
- trudno będzie przystawić dziecko prężące się prawidłowo do piersi (tu dominuje pozycja zgięciowa, która pozwala na zbudowanie podciśnienia i efektywny pobór pokarmu)

- trudno będzie dziecku poznawać różne, grudkowate pokarmy kiedy język nie pracuje w izolacji od ruchów żuchwy lub są słabe ruchy lateralne (boczne języka). Te z kolei są bardzo mocno powiązane z jakością obrotów z pleców na brzuch i odwrotnie (praca mięśni skośnych brzucha, m. poprzeczny i m. prosty brzucha).

No koniec:
,,30 % dzieci nie osiąga najwyższej jakości kamieni milowych. Często są to dzieci z alergiami, chorobami metabolicznymi, problemami brzuszkowymi, które wpływają na jakość motoryki i nie uda nam się osiągnąć 100 %”. I to jest szczególna grupa wymagająca wsparcia często neurologopedy i oczywiście fizjoterapeuty/osteopaty.



Fot. Screen z webinaru

05/12/2025

Zapraszam do lektury już kolejnego artykułu mojego autorstwa pod tytułem ZABAWY SŁUCHOWE ROZWIJAJĄCE MOWĘ (str.15) zamieszczonego w listopadowym wydaniu Magazynu ODŁĄCZ SIĘ POŁĄCZ Nr 4/2025 (8) wydawanego programu profilaktycznego Re@lnie Odpowiedzialni.

Jest to bezpłatny program będący częścią Ogólnopolskiej Kampanii ODŁĄCZ SIĘ – POŁĄCZ SIĘ dla żłobków, przedszkoli i szkół, skierowany do nauczycieli, pedagogów, psychologów prowadzony przez Stowarzyszenie Strefa Wsparcia mający ma celu ochronę dzieci przed e-uzależnieniami.

Link do listopadowego wydania:
https://odlaczsie-polaczsie.pl/wydanie-listopad-2025-04-25/?fbclid=IwY2xjawOfnX9leHRuA2FlbQIxMABicmlkETF2bnZwNjZoSmpnTTdHQWxQc3J0YwZhcHBfaWQQMjIyMDM5MTc4ODIwMDg5MgABHp3De0j-BAo8oNso0xeMyN5CjHFTaj6CTk_2_XTnoAN5wENjTjfByLmNjCsn_aem_HasLdSQZ55lec2m0lPg2aQ

W tym wydaniu przeczytacie artykuły poświęcone między innymi:

- teorii umysłu, także u dzieci neuroróżnorodnych
- trudnych zachowaniach, o czym one świadczą i jakim są komunikatem
- sztuce jako sposobie na wyrażanie emocji
- o szkole i przedszkolu przyjaznym sensorycznie
- jak wspierać nasze dzieci w radzeniu sobie z różnymi, powiedziałabym współczesnymi wyzwaniami, jak stres szkolny, emocje, relacje rówieśnicze ect.

Niezmiennie zachęcam do sięgnięcia po moje poprzednie artykuły:

1. Oddychanie ustami – 5 newralgicznych obszarów, str. 27, Wydanie wrzesień 2024 (02/24)
znajdziecie na stronie WWW.odlaczsie-polaczsie.pl lub pod tym linkiem:
https://odlaczsie-polaczsie.pl/wydanie-wrzesien-2024/

2. Węch, niedoceniony zmysł, str.14, Wydanie marzec 2025 (01/25)

https://odlaczsie-polaczsie.pl/wydanie-marzec-2025/?fbclid=IwY2xjawI87ZFleHRuA2FlbQIxMAABHQmv4rS9d7CxiPPWLS05sdghnjfS5ED6iDCcGH3M5dmbDW_58PE0QAKm3A_aem_seOCUxhlQMNiOhiH-6ruhg -df_17431/15/

3. Różne oblicza wybiórczości pokarmowej, str. 16, Wydanie maj 2025 (02/25)
https://odlaczsie-polaczsie.pl/wydanie-maj-2025-05-03/

4. Ekrany a mowa, str. 29,Wydanie wrzesień 2025 (03/25)
https://odlaczsie-polaczsie.pl/wydanie-wrzesien-2025/?fbclid=IwY2xjawM_1htleHRuA2FlbQIxMABicmlkETF2bnZwNjZoSmpnTTdHQWxQAR6Nh026piRmtP_tveCp6TmX7hn1DtFkg15Sr6AHF2CJlJbmI8T-Z6FSwtciBw_aem_RizTonbeFvAW2_cyQ38PbQ

Dobrej lektury !

27/11/2025

Zapraszam serdecznie na Świąteczny Warsztat Aromaterapeutyczny, który poprowadzę w sobotę 6 grudnia w bardzo kameralnej i przytulnej Jasna Asana Joga Studio na warszawskich Włochach.

Szczegóły i zapisy:
https://www.jasnaasana.pl/event-details/warsztaty-aromaterapii

Będzie pachnąco, relaksująco i energetycznie :).
Do zobaczenia :)

31/10/2025

Poprzedni post zakończyłam ważną informacją zaczerpniętą z prelekcji Moniki Gackowskiej-Lisińkiej (dietetyk kliniczny) wygłoszonej w ramach 3. edycji Certyfikowanej Konferencji Nucleocare 2025, która odbyła się 4 X 2025 r. on line pod hasłem Nukleotydy dietetyczne - podstawowy element procesów regeneracji organizmu.

OBNIŻONE NAPIĘCIE MIĘŚNIOWE MA BEZPOŚREDNI ZWIĄZEK Z ZABURZENIAMI MITOCHONDRIALNYMI.

ZASTANAWIAMY SIĘ CO ZAKŁÓCA PRACĘ I KOMUNIKACJĘ NA LINII: UKŁAD NERWOWY – MIĘSIEŃ I ZNACZĄCO OBCIĄŻA PRACĘ MITOCHONDRIÓW ?

ZAZWYCZAJ SĄ TO RÓŻNE PATOGENY:

1. Wirusy, np.: CMV (cytomegalia), EBV (z jego reaktywacją boryka się mnóstwo osób z niedoczynnością tarczycy, w tym z Hashimoto). Wirusy uszkadzają nasze błony komórkowe, a stan błon komórkowych w mitochondriach ma ogromne znaczenie (płynność, elastyczność błon) dla ich prawidłowego funkcjonowania.

2. Bakterie (chroniczne infekcje bakteryjne w tym choroby odkleszczowe). Po infekcjach (bakteryjnych czy wirusowych) warto rozważyć wsparcie suplementacyjne po to aby organizm zregenerował się i odbudował zasoby do codziennego funkcjonowania.

3. Zaburzenia mikrobiomu jelitowego (nawet jednorazowa antybiotykoterapia obniża pracę mitochondriów).

W/w patogeny mogą powodować stan zapalny, a ten nawet o małym natężeniu może rozszczelniać BARIERĘ KREW - MÓZG , która u dzieci po narodzinach nie jest jeszcze w pełni szczelna. Rozszczelniona bariera krew mózg to uchylone wrota, przez które przenikają do mózgu cząsteczki które nie powinny się tam znaleźć. Co może mieć przełożenie na obszar behawioralny, gorsza pamięć, mgła mózgowa, mowę ect.

Mitochondriopatie - jedną z form jest KPU (kryptopyloruria) to defekt genetyczno- enzymatyczny polegający na utracie minerałów, głównie cynku i B6 biotyny wraz z moczem.
My neurologopedzi mamy takie dzieci w gabinetach, bo KPU towarzyszy często hipermobilność stawowa, niska sprawność mięśniowa, nadwrażliwość słuchowa (ma związek bezpośredni z jakością pracy mięśni usznych).

Dysfunkcje mitochondrialne odgrywają ogromną rolę w rozwoju chorób neurodegeneracyjnych: ch. Parkinsona, ch. Alzhaimera, stwardnienie zanikowe boczne.

Nukleotydy dietetyczne są wsparciem dla lepszej pracy mitochondriów co ma przełożenie na poprawę w wielu obszarach.

Autorka wspominała, że nukleotydy są cennym wsparciem dla dzieci z moczeniem nocnym, jąkaniem, zaburzeniami napięcia mięśniowego, koordynacji ruchowej, motoryki dużej i małej i z obszaru Integracji Sensorycznej, zaburzeniami neurorozwojowymi.

Celowane i spersonalizowane protokoły terapeutyczne opracowane indywidualnie przez np.: dietetyka klinicznego na podstawie wyników badań laboratoryjnych mogą wspomóc pracę mitochondriów, uzupełnić niedobory mineralne co przełoży się na lepsze efekty prowadzonych terapii np. mowy, SI, fizjoterapii i wielu innych.

A zatem dietetyk kliniczny staje się kolejnym specjalistą w zespole, z którym my logopedzi/neurologopedzi współpracujemy.

Widzę w gabinecie jak dzieci, które są pod opieką dietetyków, terapeutów żywieniowych robią postępy w terapiach.

Planuję live z gościem poświęconego mitochondriom i napięciu mięśniowemu.

Chcecie? Dajcie znać w komentarzach.

A tymczasem wrzucam link do mojej rozmowy z Olą Dziadek z profilu Tonieautyzm.pl o podejściu biologicznym do wielu wyzwań neurorozwojowych.

https://www.youtube.com/watch?v=GpA0Z7GcRVE&t=1986s

Gorąco polecam profile Oli, to kopalnia wiedzy, zwłaszcza jej webinary.
A teraz Ola przygotowuje dla rodziców dzieci z wyzwaniami i specjalistów ciekawy program mentoringowy on line, który wystartuje w listopadzie poświęcony biomedycznemu wsparciu dzieci z wyzwaniami. To będzie sztos !

Linki do Oli:
https://www.facebook.com/tonieautyzmpl/?ref=_xav_ig_profile_page_web

https://www.youtube.com/watch?v=-lHcGPHMoMU

#