Psycholog Artur Kowalewski

12/02/2026

Przy okazji😉

Tłusty Czwartek: rozszerzony katalog mechanizmów obronnych:

🍩 Racjonalizacja
„To element dziedzictwa kulturowego. W zasadzie spełniam obowiązek społeczny.”

🍩Zaprzeczenie
„To mały pączek.” (ma 12 cm średnicy).

🍩Wyparcie
„Nie pamiętam momentu, w którym sięgnąłem po czwartego.”

🍩Projekcja
„Ty to chyba masz problem z jedzeniem słodyczy.”

🍩 Rozszczepienie
Przed południem: „Pączki są cudowne.”
Wieczorem: „Pączki są złe. Ja jestem beznadziejny.”

🍩 Regresja
„Chcę z marmoladą jak w dzieciństwie!”

🍩 Intelektualizacja
„Cukier aktywuje układ nagrody poprzez dopaminergiczne ścieżki mezolimbiczne.”

🍩 Przemieszczenie
Złość na szefa → pączek z różą.

🍩Sublimacja
„Nie zjem ani jednego. Napiszę o tym post psychoedukacyjny.”

Smacznego!

24/01/2026

Trudne, jednak potrzebne.

23/01/2026

Ważna informacja. Proszę o udostępnianie.

Drodzy Państwo
Dziś chcemy zaznaczyć i poszerzyć wiedzę z obszaru ryzyka samobójczego wśród dzieci i młodzieży.
Ogromnie dużo pracy i pomocy robi Fundacja ŻYCIE WARTE JEST ROZMOWY.
( poniżej link do Fundacji)
https://www.facebook.com/share/1KWb2z7mKF/?mibextid=wwXIfr

Jest to strefa dla każdego, dorosłego i młodszego- jeżeli jakakolwiek sytuacja jest niepokojąca nie bójmy się się sięgać po pomoc.

Polecamy także odwiedzenie profilu na fb Pani Halszki Witkowskiej.

19/01/2026

Co myślicie ?.

„Pokój wewnętrzny nie jest efektem kontroli życia, lecz rezygnacji z potrzeby kontroli.”
David R. Hawkins – „Letting Go: The Pathway of Surrender”.
fot Nabil Naidu

17/01/2026

Melania Gregorczyk: Odnoszę wrażenie, że paradoksalnie psychoterapia potrafi jednocześnie wzmacniać i odbierać poczucie sprawstwa. Z jednej strony daje nam narzędzia do lepszego samopoznania, a z drugiej tworzy presję nieustannego poprawiania się. Bywa, że prowadzi do zerwania relacji lub używania diagnozy jako usprawiedliwienia swoich zachowań. Jak ją prowadzić, by nie skutkowała nadmierną koncentracją na sobie?

Cveta Dimitrova: Wielu terapeutów zaprotestowałoby przeciwko takiemu twierdzeniu. Naszym celem jest pogłębianie rozumienia siebie i innych, a nie utrwalanie destrukcyjnych skłonności. Być może w wyjątkowo trudnych sytuacjach zerwanie więzi rodzinnych jest dla kogoś najlepszym i wyzwalającym wyjściem, ale dojście do takiego wniosku wymaga rozumienia, w którym terapeuta towarzyszy, ale z pewnością do takich działań nie namawia. Gdy czujemy się bezradni, poczucie odpowiedzialności jest jeszcze bardziej przytłaczające, więc z pomocą przychodzą narracje pop-psychologiczne. A stamtąd płyną wskazówki i szybkie rozwiązania – skoro znajomy ma cechę x i y, to trzeba zerwać relację, bo „źle na nas wpływa”. Tak jakbyśmy nie mogli w ogóle z nim o tym rozmawiać, co więcej, uznać, że ludzie mają rozmaite strony i dobra relacja nie jest rezultatem tego, że druga osoba jest bezproblemowa. Mamy duży kłopot z tolerowaniem ambiwalencji zarówno w opisywaniu rzeczywistości, jak i w kontaktach międzyludzkich i chwytamy się różnych rozwiązań, żeby zracjonalizować własne postępowanie. A przecież kontakty z innymi to nie transakcje.
Odpowiedzialni psychoterapeuci nie utwierdzają pacjenta w przekonaniu, że wszystko, co myśli, jest najsłuszniejsze. Nawet uznając jego uczucia, uczą, że oprócz nich istnieje cały świat, który nie zawsze będzie się do nich dostosowywał. Chodzi również o rozumienie rzeczywistości z perspektywy innych. Nazywa się to mentalizacją, czyli rozpoznaniem, że inni mają swoje potrzeby, myśli, intencje, uczucia. To nie tylko myślenie przez analogię („tak jak ja mam umysł, tak inni mają swój”), ale też w kategoriach „trójwymiarowych”: mój umysł nie jest tożsamy z umysłami innych, choć procesy, które w nich zachodzą mają podobną strukturę. Rozumienie, jak to jest być w czyjejś skórze jest wyzwaniem. Czasem w wyniku różnych niepowodzeń, trudności, czasem traum, rozumienie innych wiąże się ze zbyt dużym wysiłkiem i żeby chronić swojego kruchego poczucia „ja”, sięgamy po uproszczenia.

fragment rozmowy dla czasopisma "Kontakt" 28 października 2025

09/01/2026

Psychoterapia to również proces który może być elementem rozwoju osobistego. To kiedy zaczynasz czuć, widzieć, rozumieć więcej nie zawsze jest łatwe. Dobrze mieć wówczas kogoś zaufanego obok siebie, aby nie przechodzić przez to samotnie.

09/01/2026

Niezwykłość ludzkiej psychiki.

Opór to podstawowe pojęcie w terapii psychodynamicznej. Termin ten zaczął być nadużywany przez wielu profesjonalistów w odniesieniu do wszelkich form braku współpracy z terapeutą. Jednak w oryginalnym, freudowskim rozumieniu opór jest zjawiskiem w większości nieświadomym, bardziej podobnym raczej do oporu opisywanego przez fizyków niż do oporu wynikającego z uporu. Za pomocą tego terminu Freud opisywał proces intrapsychiczny, a nie interpersonalny – chociaż, rzecz jasna, opór może być odczuwany interpersonalnie przez każdego, kto usiłuje wpłynąć na drugą osobę. Za tym pojęciem kryje się fakt, że nasze struktury psychiczne niełatwo asymilują nowe doświadczenia i raczej redefiniują je jako doświadczenia stare. Opór w terapii niekiedy obejmuje świadome elementy, ale nie zawsze jest to akt negacji. Nie można świadomie postanowić, że nie będzie się stawiać oporu, podobnie jak nie można postanowić, że nie będzie się pocić, kiedy jest gorąco. Warto zauważyć, że opór nie jest li tylko zjawiskiem skierowanym przeciwko psychoterapeucie, ale odgrywa także ważną rolę obronną. Jeśli ludzie nie posiadaliby wrodzonego oporu wobec rozmaitych różnokierunkowych wpływów, byliby nieskończenie bardziej podatni na działania w rodzaju prania mózgu czy demagogii. Niemniej z oczywistych powodów, zgodnie ze starą kliniczną zasadą, terapeuta musi się zająć oporem jak najszybciej, tak by nie przeszkodził on klientowi w poddaniu się terapii.

Nancy McWilliams „Psychoterapia psychoanalityczna”, przekład: Anna Sawicka-Chrapkowicz
fot Nadine

07/11/2025

Polecam z całego serca.

30/10/2025

Psychoterapia jako proces żałoby

Pacjenci przychodzą na psychoterapię z nadzieją na ulgę, z pragnieniem naprawienia siebie lub życia, które wydaje się nieudane. Dopiero w toku pracy okazuje się, że nie chodzi o „naprawienie” czegokolwiek, ale o uznanie tego, co zostało utracone, niedane, zniszczone. Jak zauważa Martha Stark, terapeuta towarzyszy pacjentowi w stawaniu twarzą w twarz z realnością, która wcześniej była zbyt bolesna, by ją przyjąć. To właśnie w tej konfrontacji zaczyna się żałoba: nie tylko po osobach czy wydarzeniach, lecz po wyobrażeniach o sobie, o świecie i o innych, które już nie mogą się utrzymać.

Nancy McWilliams mówi z kolei, że w psychoterapii pacjent stopniowo godzi się z faktem, iż jego cierpienie nie jest jego winą, a zarazem nikt inny nie może go z niego „uratować”. Utrata tej iluzji wszechmocnego obiektu – rodzica, partnera, terapeuty – bywa jednym z najbardziej bolesnych etapów terapii. To moment, w którym pacjent przestaje szukać wybawienia i zaczyna podejmować odpowiedzialność za swoje życie. Ta przemiana nie jest aktem jednorazowym, lecz procesem, który - jak każda żałoba – wymaga czasu, bólu i cierpliwości wobec własnych granic.

Żałoba w terapii nie jest więc końcem nadziei, lecz jej przekształceniem. Uczy, że można żyć w świecie nieidealnym, bez konieczności idealizowania innych i bez ciągłego karania siebie. Z tej akceptacji rodzi się coś nowego: nie tyle szczęście rozumiane jako brak bólu, ile dojrzałość i zdolność do jego pomieszczenia. Terapeutyczna żałoba jest więc paradoksalnie początkiem życia bardziej realnego, opartego nie na fantazji naprawy, lecz na gotowości, by być w prawdzie o sobie.

Fot. Sabine van Erp / Pixabay

17/10/2025

Mariusz Szczygieł o psychoterapii:

"Bo może się wydawać, że po psychoterapii umiem lepiej rozmawiać z ludźmi albo zadaję celniejsze pytania. Że dostałem jakieś dodatkowe narzędzia. Tu jednak chodzi o co innego. Zrozumiałam siebie, zrozumiałam swoje ograniczenia i deficyty. Wreszcie dotarło do mnie, to co ukrywałem przed samym sobą. I dzięki temu jestem już innym człowiekiem, a więc innym reporterem. (...) Psychoterapia sprawiła, że postrzegam ludzi w bardziej złożony sposób, widzę jak są niejednoznaczni".
Mariusz Szczygieł wywiad dla Miesięcznik ZNAK, rozmowa z Mileną Rachid Chehab

25/09/2025

- Grupa pomaga w twórczym życiu?
- Zdecydowanie.

- Jak?
- Głównie służy temu, żeby sprawdzić, jak się wpływa na innych i jak inni wpływają na mnie. Co się dzieje między mną a innymi.

- W jaki sposób to się sprawdza?
- Otrzymuje się dużo informacji zwrotnych w związku z tym, co się robi i co inni na ten temat myślą, jak to postrzegają. Grupa ma dwie warstwy. Pierwsza to ta, kiedy każdy opowiada o sobie – kim jest, dlaczego tu się znalazł, co mu się w życiu przydarza. W trakcie trwania grupy te rozmowy coraz bardziej się pogłębiają. Ludzie mówią o coraz ważniejszych sprawach, często takich, o których nigdy nikomu nie mówili, czasem bolesnych. To nie jest celem grupy, ale tak się dzieje – w atmosferze zaufania i bliskości pojawia się potrzeba zwierzeń. Tylko, że w takiej rozmowie nie dowiadujemy się za dużo nowego o sobie, bo przecież mówimy to, co już wiemy. Nowa może być perspektywa innych osób, ich reakcja na to, co mówimy, doświadczenia innych osób w podobnych obszarach albo sposoby radzenia sobie innych osób w podobnych obszarach. Ta warstwa służy temu, że poznajemy się i nabieramy do siebie nawzajem jakiegoś stosunku. A ta druga warstwa to badanie i poznawanie tych stosunków. Tego, co tu i teraz dzieje się między nami. I to jest takie doświadczenie, którego nie da żadna inna grupa, bo w sytuacjach społecznych jesteśmy umówieni, że nie mówimy ludziom co o nich myślimy i co do nich czujemy. A w tych grupach właśnie do tego zachęcają prowadzący. Uczestnicy opowiadają swoje historie, a my, w pewnym momencie, pytamy o to, jak nam się ze sobą rozmawia, jak nam się słucha, jak się mówi. Jak jest między nami i co się dzieje. Wtedy właśnie uczestnicy udzielają sobie informacji zwrotnych. Na przykład: „Kiedy Zosia coś opowiadała, to widziałem, że ziewasz i wydajesz się w ogóle tym nie zainteresowany. I to mnie wkurza”.

- Bardzo niekomfortowa sytuacja.
- Taka ma być. Celem jest poznanie tego, czego się nie zna. Dowiedzenie się tego, czego się nie wie. To musi być niepokojące – przecież nie wiem, czego się dowiem.

- Czy chodzi o to, że z bardzo niekomfortowej sytuacji wychodzimy silniejsi, mocniejsi i wtedy wzrasta nasze poczucie bezpieczeństwa?
- Wzrasta albo mamy poczucie, że możemy się czuć bezpiecznie. Że mamy na to wpływ. Prowadzący nie mówią, co robić, nie dają zadań, sytuacja jest współtworzona przez wszystkich. Więc jeśli ja się poczuję w niej bezpiecznie, to mam świadomość, że jestem współtwórcą tego poczucia. Tak samo jak pozostali.

fragment rozmowy Agnieszki Barlińskiej z Jerzym Dmuchowskim dla Newsweek Psychologia

fot Priscilla du Preez

15/08/2025

W punkt.

Czasami pacjent przychodzi na sesję z poczuciem całkowitego rozbicia, jakby świat stał się zbiorem chaotycznych fragmentów. Jego słowa są niespójne, pełne luk, a myśli uciekają jedna po drugiej, pozostawiając wrażenie wewnętrznego chaosu. W takich momentach terapeuta musi zrezygnować z ambicji natychmiastowego porządkowania materiału i pozwolić sobie na bycie w tym doświadczeniu razem z pacjentem. Dopiero gdy chaos zostanie wytrzymany, a pacjent poczuje, że nie jest w nim sam, zaczyna się rodzić zdolność do myślenia. To proces, w którym relacja staje się naczyniem dla emocji zbyt trudnych, by można je było pomieścić w samotności.

Thomas H. Ogden, Przeżywanie i interpretacja, tłum. Monika Gulińska