03/02/2026
W związku z ogromna liczba pytań kilka informacji.
We wrześniu 2025 roku Ministerstwo Zdrowia zainicjowało ogólnopolski program pilotażowy, wdrażający nowy test przesiewowy dla noworodków. Jego celem jest jak najszybsze wykrycie ciężkiego złożonego niedoboru odporności (SCID). Szybka identyfikacja tej choroby ma kluczowe znaczenie, ponieważ umożliwia natychmiastowe wdrożenie skutecznego leczenia, w tym – dostępnej w naszym kraju – zaawansowanej terapii genowej. Dzięki tak wczesnemu rozpoznaniu i działaniu, ponad 80% małych pacjentów ze zdiagnozowanym SCID ma szansę na całkowite wyleczenie.
Istnieje jednak istotny problem, na który zwracają uwagę eksperci. Samo rozpoznanie SCID stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do podania dziecku tzw. żywych szczepionek. Do tej kategorii należy między innymi obowiązkowa szczepionka BCG przeciwko gruźlicy, którą noworodki otrzymują rutynowo w pierwszych dobach życia, jeszcze podczas pobytu w szpitalu.
✅️ W związku z tą kolizją terminów, dotychczasowa krajowa konsultant w dziedzinie neonatologii rekomenduje, aby personel medyczny informował rodziców o możliwości dobrowolnego przesunięcia terminu szczepienia przeciwko gruźlicy.
✅️ Elastyczność w zakresie terminu podania pierwszego szczepienia przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B (WZW typu B) u noworodków jest możliwa w ramach PSO 2026. Dopuszcza on przesunięcie podania tej dawki z pierwszych 24 godzin życia na okres pierwszej rutynowej wizyty szczepiennej, która ma miejsce zwykle między 7. a 8. tygodniem życia dziecka.
Warunkiem skorzystania z tej opcji jest spełnienie konkretnego kryterium medycznego: matka noworodka musi mieć udokumentowany wynik badania z aktualnej ciąży, który wskazuje na obecność przeciwciał anty-HBs na poziomie przekraczającym 100 jednostek na litr (> 100 U/l). Taki wynik świadczy o skutecznej ochronie matki przed zakażeniem WZW typu B i istotnie zmniejsza ryzyko przeniesienia wirusa na dziecko w pierwszych tygodniach życia, co uzasadnia bezpieczne odroczenie szczepienia.