Neurologopeda Natalia Sożyńska

13/01/2026

🦷🍗🌰🥕🍐🌾

Kiedyś to była norma. Dziś – terapia.

Jeszcze nie tak dawno jedzenie wyglądało zupełnie inaczej niż dziś. Surowe warzywa, korzenie, ziarna, orzechy, twarde owoce – wszystko to wymagało gryzienia, żucia, pracy. To nie była żadna filozofia ani trend żywieniowy. Tak po prostu jedli ludzie. I tak rozwijało się ciało.

To był element naszego naturalnego, ewolucyjnego rozwoju.

Dlaczego to ma znaczenie?
Nasz układ stomatognatyczny – zęby, szczęka, mięśnie żucia – został zaprojektowany do intensywnej pracy. Długie, wymagające żucie dawało kościom i mięśniom bodziec do wzrostu. Badania pokazują, że twardsza dieta oznacza większą aktywność mięśni żucia, dłuższy czas żucia i większą siłę gryzienia w porównaniu z dietą miękką (Kaizu i in., The influence of food hardness on the physiological parameters of mastication, 2020).

Ewolucja nas do tego przygotowała
Paleoantropolodzy od lat podkreślają, że intensywne żucie twardych pokarmów miało ogromny wpływ na kształt szczęki, zębów i całej twarzy naszych przodków. To właśnie dieta była jednym z czynników, które „modelowały” twarzoczaszkę na przestrzeni tysięcy lat (Henry i in., The energetics and evolutionary significance of mastication, 2022).

A dziś? Tego po prostu brakuje
Współczesna dieta dzieci (i dorosłych) to głównie jedzenie miękkie, lekkie, przetworzone: zupy, kaszki, jogurty, miękkie pieczywo. Efekt? Dzieci nie mają okazji ćwiczyć żucia tak, jak kiedyś było to naturalne. A to może prowadzić do słabszej pracy mięśni twarzy, mniejszej stymulacji szczęki i większego ryzyka wad zgryzu czy zaburzeń funkcji jamy ustnej (neurologopeda, Znaczenie diety dla rozwoju twarzoczaszki).

To, co kiedyś było codziennością, dziś często trzeba wprowadzać świadomie – jako element terapii lub profilaktyki żywieniowej.

Co to oznacza w praktyce?
– więcej surowych warzyw i owoców o twardszej strukturze
– pełnoziarniste produkty, ziarna, orzechy (odpowiednio do wieku)
– mniej „papek”, więcej realnego gryzienia

To nie tylko jedzenie. To trening dla mięśni i kości twarzy.
A dobre żucie to nie tylko zęby – to też mowa, postawa i prawidłowe funkcjonowanie jamy ustnej.
To, co przez tysiące lat było normą ewolucyjną, dziś zanika. A brak tego bodźca musimy coraz częściej… terapeutycznie nadrabiać.

06/09/2025

Język wpływa na ciało a ciało na język 👅

15/06/2025

Są takie dni, kiedy ostatnimi siłami próbuje się doczekać do urlopu... Kiedy chcąc robić wszystko jak najlepiej organizm zaczyna się buntować... Kiedy w niedzielne popołudnie nadchodzi "pracowstręt"... 🥵🫨😮‍💨

I nagle powiadomienie mailowe:
"Dodano nową opinię ".
Serce podchodzi do gardła, szczególnie mocno i boleśnie od czasu, kiedy pojawiła się bardzo niesprawiedliwa ocena wizyty, która w ogóle się NIE ODBYŁA!!! 🤯

A tu takie słowa, że wciska w fotel 😍😍😍

Nie zawsze udaje się wizytę poprowadzić tak, jakbym sobie to wymarzyła. Nie zawsze się udaje rozwiązać problem od razu. Często wymaga to czasu i współpracy z wieloma specjalistami - i tu IM WIELKIE DZIĘKUJĘ ♥️♥️♥️

Mniejszy czy większy Maluch - każdy jest inny, wymaga indywidualnego działania. Każdy Rodzic potrzebuje czego innego - są wrażliwi, delikatni, zagubieni, zniechęceni, zdenerwowani niemocą, pełni nadziei i motywacji... Tym bardziej się cieszę, że udaje się pomóc ♥️

Po takich opiniach to do gabinetu będę lecieć na skrzydłach 😍😍😍 dziękuję ♥️♥️♥️

10/06/2025

👂🗨️💬🎺

📌 Ucho środkowe i mowa – o czym trzeba wiedzieć jako rodzic, nauczyciel, terapeuta

👂➡️🗣️ Czy wiesz, że dziecko może słyszeć… ale nie do końca dobrze?
Jedną z najczęstszych przyczyn „niewyraźnego słyszenia” u dzieci jest wysiękowe zapalenie ucha środkowego (OME) – i bywa ono całkowicie bezobjawowe.

To tzw. cichy niedosłuch przewodzeniowy – nie boli, nie wywołuje gorączki, ale wpływa na jakość słyszenia dźwięków mowy, szczególnie cichych i wysokich częstotliwości.
🔍 Co się dzieje w uchu?

W przebiegu wysiękowego zapalenia w jamie bębenkowej gromadzi się płyn (wysięk), który upośledza przewodzenie dźwięków.
Dziecko słyszy jakby „przez watę” – pogarsza się rozumienie mowy, a co za tym idzie: rozwój językowy, wymowa, koncentracja i zachowanie.
📈 Co mówią badania?

🔹 Według badań V. L. Bennetta (2001), nawet 50–60% dzieci w wieku przedszkolnym może mieć epizod wysiękowego zapalenia ucha.
🔹 Długotrwały OME wiąże się ze zwiększonym ryzykiem opóźnień rozwoju mowy, języka i umiejętności komunikacyjnych (Teele, Klein, Rosner 1984; Roberts, Burchinal 2002).
🔹 Nawet 3 miesiące słabszego słyszenia mogą mieć wpływ na jakość wymawianych głosek i rozwój słownika.
🚨 Na co zwrócić uwagę?

Rodzic lub nauczyciel może zauważyć, że dziecko:
▪️ mówi głośno lub krzyczy
▪️ nie reaguje, gdy mówi się do niego cicho
▪️ częściej pyta „co?”
▪️ nieprawidłowo wymawia niektóre głoski
▪️ ma trudności z koncentracją lub przetwarzaniem poleceń
🩺 Co robić?

➡️ Jeśli widzisz którykolwiek z tych sygnałów:
📌 Skonsultuj dziecko z laryngologiem
📌 Wykonaj badanie słuchu (O badaniach słuchu pisaliśmy tutaj [https://www.facebook.com/photo/?fbid=122230111778069208&set=a.122113795874069208])
📌 W razie potrzeby — rozpocznij współpracę z logopedą/surdologopedą

🧠 Pamiętaj: dziecko potrzebuje wyraźnego, czystego modelu mowy, by nauczyć się mówić. Każde zakłócenie w słyszeniu to przeszkoda w nauce języka.
📣 Podsumowanie

Wysiękowe zapalenie ucha to najczęstszy „niewidoczny” wróg rozwoju mowy.
Nie zawsze boli. Nie zawsze daje gorączkę. Ale zawsze warto je wykluczyć, gdy mowa lub komunikacja dziecka budzą niepokój.

🧩 Mowa zaczyna się od słyszenia.
Dbajmy o słuch — to fundament rozwoju językowego dziecka.

🔁 Udostępnij, jeśli pracujesz z dziećmi lub jesteś rodzicem – to wiedza, którą warto szerzyć.

10/05/2025

Ciocia Guguhopla w praktyce
Śląskie Centrum Niemowlaka' guguhopla'

Aktywny sobotni wypoczynek na szkoleniu - aktualizacja wiedzy, nowe pomysły, potwierdzenie gabinetowych obserwacji moich małych Podopiecznych że spostrzeżeniami mentorów ♥️🍼👶👩‍🍼

08/05/2025

🏋️

Dlaczego te barki są wciąż tak napięte?

- Mój synek ma napiętą obręcz barkową, dlatego tu jesteśmy. – mówi zaniepokojona mama 2-letniego chłopca.
- Zawsze te barki są tak spięte. Na początku mieliśmy masaże a potem ćwiczenia, ale córka nie chciała za bardzo współpracować. – opowiada mama 4 letniej dziewczynki.

- Jak była mała, to miała obniżone napięcie w tułowiu i napiętą obręcz barkową. Potem było już lepiej, skończyłyśmy rehabilitację. Ale w wieku 6 lat zaczęła się bardzo garbić i od czasu do czasu potykać. - relacjonują kolejni rodzice.

- Nasza Pani logopeda prosiła byśmy przyszli. Ćwiczymy podnoszenie języka od kilku miesięcy, ale cały czas syn ma napięte policzki i barki. – mówi mama 4 letniego chłopca.

O napiętej obręczy barkowej słyszą rodzice już na bardzo wczesnym etapie rozwoju swojego dziecka. Niemowlęta ćwiczą od pierwszych miesięcy życia. Dwu, trzylatki (jeśli tylko pozwolą terapeutom) mają masowane, rozciągane i ćwiczone mięśnie obręczy barkowej.

A Ty czytelniku ... połóż rękę na swoim ramieniu, tam gdzie kończy się szyja. Ściśnij mięśnie leżące pod dłonią. Napięte? Bolą?

Właśnie testowałeś mięsień czworoboczny, często nazywany mięśniem kapturowy albo po prostu kapturem. To jeden z większych mięśni, który wraz z jeszcze kilkoma innymi (mózg nie myśli jednym mięśniem ale grupami mięśni) próbuje często pomóc swoim pobratymcom, którym nie udaje się zagwarantować stabilności ciału.

Postawa ciała to nie pozycja pionowa ciała. Postawa ciała to położenie ciała w przestrzeni, na które działa siła grawitacji. To może być dziwna pozycja sięgania do niskiej szafki, jogowy pies z głową w dole, siedzenie bokiem na plaży, czy pochylenie ciała, by wyrwać chwasty w ogródku.

To jest postawa ciała, za którą odpowiedzialny jest nieświadomy mózg, czyli ośrodki podkorowe, móżdżek i układ limbiczny.

Pomagają mu w tym oczy, uszy a dokładniej system przedsionkowy i receptory czucia głębokiego pochowane w różnych magicznych miejscach ciała.

Cała ta ferajna ma pomóc mięśniom (odpowiedzialnym za utrzymanie postawy), niezależnie jak dziwnie lub ryzykowanie, by postawa nie wyglądała, w zadaniu by, ciało nie przewróciło się, nie straciło równowagi, nie poddało się sile przyciągania ziemskiego. A więc wszechobecnej grawitacji.

Z mniej lub bardziej znanych przyczyn cały ten mechanizm potrafi szwankować. Nie pracować na pełnych obrotach, na pełnej JAKOŚCI.

I co wtedy?

Wtedy z pomocą przychodzi m.in. mięsień równoboczny, który swą zdwojoną siłą próbuje pomóc ciału trzymać się stabilnie. Problem jest jednak taki, że on ma jeszcze inne zadania do wykonania.

Gdy dziecko chce podnieść ręce do góry, podciągnąć się na drabince, pograć na konsoli, jeździć na rowerze, trzymać długopis w dłoni, czy kubek z herbatą on też wtedy musi działać. Więc przepracowany kaptur pracuje i notorycznie haruje.

Emocje mu też nie pomagają. Lęk, strach, złość, smutek, to właśnie on bardzo często zbiera w sobie te odczucia.

Wciąż i wciąż napina całą obręcz barkową. Przychodzą mu z pomocą terapeuci, ale co z tego? Dopóki będzie harował za dwóch, to napięcie będzie wciąż wracało.

W jaki sposób można mu spróbować pomóc?

Odciążyć od zadania utrzymywania stabilności postawy. Za mechanizm kontroli postawy odpowiedzialne są mięśnie głębokie kręgosłupa, mięśnie oddechowe (wzorzec oddechowy), przepona oraz ciśnienie śródbrzuszne, a nie barki.

To tam obręcz barkowa musi szukać pomocy, by zmniejszać swoje wzmożone napięcie mięśniowe.

Źródło inspiracji: gabinetowy wtorek

24/04/2025

To "tylko" alergia ... 🤧

🔥ACH, TO TYLKO ALERGIA....🔥
("ulubiony" tekst każdego logopedy)😉

😊Zaczęła się wiosna, a z nią pylenie i katary u dzieci. Dlatego dziś udostępniam ponownie tekst o wpływie przewlekłego kataru i alergii wziewnej na rozwój artykulacji i mowy u dzieci.

😊Zacznijmy od początku.
Czym jest alergia wziewna i jakie są jej konsekwencje ?
Alergia jest nadmierną reakcją organizmu na czynniki – alergeny, które dla zdrowej osoby są zupełnie nieszkodliwe. Może się ona objawiać:
📌katarem połączonym z uczuciem zatkania nosa, świądem, oraz napadami kichania i kaszlu.
📌zapaleniem spojówek, zaczerwienieniem, łzawieniem, pieczeniem oczu.
😊Jakie ma to znaczenie dla rozwoju i jakości mowy?
Ogromne!
W wyniku alergii dochodzi do obrzęku śluzówki i niedrożności nosa. W takiej sytuacji dziecko zaczyna nawykowo oddychać przez usta. I tu zaczyna się cała lawina konsekwencji. Dziecko oddychając torem ustnym przede wszystkim jest narażone na częste choroby wirusowe i bakteryjne. Tym sposobem może dojść do przerostu migdałków, a co za tym idzie nacisku na trąbki słuchowe i istotnego dla jakości mowy niedosluchu. Poza tym zatkane trąbki Eustachiusza powodują powtarzające się infekcje, które mogą skutkować już trwałym uszkodzeniem słuchu.
😊Dalej. Co się dzieje z funkcjami, pozycją języka, warg, żuchwy?
Do znudzenia powtarzam że ODDECH TO PODSTAWA, FUNDAMENT na którym kształtują się kolejne funkcje biologiczne takie jak gryzienie, żucie, połykanie. Jakość oddychania determinuje rozwój tych funkcji i albo je normalizuje, albo je zaburza.
W wyniku tego mamy:
📌 niewłaściwy wzrost twarzoczaszki, hipotonię mięśni policzkowych, żwaczy czy mięśnia okrężnego warg, twarz adenoidalną,
📌często niewłaściwą pozycję spoczynkową języka, warg, żuchwy,
📌chrapanie, bezdechy, ryzyko astmy,
📌problemy z układem pokarmowym: odbijanie, gazy, zgaga itp.
📌niedotlenienie,
📌 poważne deficyty uwagi, zmęczenie, rozdrażnienie, zły sen, obniżenie funkcji poznawczych,
📌suchość w ustach w konsekwencji ryzyko chorób dziąseł i próchnicy itp.
📌bóle głowy, karku, ramion, pleców itp.

Dlatego każdy przewlekły katar i alergię bezwzględnie leczymy. Objawowo i przyczynowo. Nie bagatelizujmy, mówiąc że "to tylko alergia". To ogromna kaskada skutków mająca znaczący, negatywny wpływ na nasze funkcjonowanie, zdrowie i życie.

🔥Na zdjęciu wynik badania słuchu 6- letniego dziecka wskazujący na niewielki ale znaczący dla slyszalności tonów wysokich niedosłuch w wyniku przewlekłego, alergicznego nieżytu nosa.

😊Kochani!
Bądźcie aktywnymi obserwatorami. Facebook jest bezwzględny i jeżeli nie komentujecie, nie udostępniacie i nie lajkujecie moja strona przestanie się Wam wyświetlać.

19/04/2025

14/03/2025

Ciocia Guguhopla w praktyce

Oj się działo 😁
Takie warsztaty to kopalnia wiedzy i natchnień ♥️
Boska Kura zajęła główne miejsce w nim gabinecie a słowa na podsumowanie dodały skrzydeł 😘
Dziękuję ♥️

13/03/2025

Pracowity dzień w doborowym towarzystwie ♥️

Ciocia Guguhopla w praktyce

31 Followers, 3 Following, 5 Posts

16/11/2024

Terapia karmienia troszkę inaczej 🤣