06/09/2022
Z badań empirycznych nad psychoterapią wynika coraz wyraźniej, że to właśnie relacja łącząca pacjenta i terapeutę ma charakter leczący. Relacja jednak to pojęcie nieco abstrakcyjne. Co zachodzi między dwiema osobami, kiedy jedna z nich wchodzi w relację z cierpieniem, a wychodzi z niej czując, że pozbyła się objawów, że jest bardziej pełna życia, sprawcza, szczera? Badania neuropsychologiczne pokazują, że gdy pozostajemy w intymnym związku emocjonalnym z drugą osobą, w naszych mózgach obiektywnie zachodzą zmiany. Subiektywnie jednak wydaje się, że między dwiema osobami zrodziła się miłość, która wywiera na klienta wpływ terapeutyczny. Uważam iż Bergmann ma rację (a sądził tak również w Freud, co wyraził w słowach skierowanych do Junga, że psychoanaliza to uzdrawianie poprzez miłość), twierdząc, że tym, co początkowo pobudza miłość pacjenta do terapeuty, jest poczucie, iż terapeuta jest zarówno podobny (dzięki swej opiekuńczej roli) do opiekunów pacjenta z jego dzieciństwa, jak i odmienny od nich. Po ustanowieniu przymierza terapeutycznego często zdarza się, że największe oddziaływanie na pacjenta ma to, w jaki sposób terapeuta różni się od jego rodziców. […]
Chcę tym miejscu podkreślić, że miłość psychoanalityczna opiera się na szacunku i jest daleka od infantylizowania. Nie wyklucza żadnych negatywnych uczuć w stosunku do pacjenta, które budzą się podczas terapii, nie wyklucza też wyznaczania granic, interpretowania mechanizmów obronnych, konfrontowania autodestrukcyjności ani wywoływania nieuniknionego bólu – zarówno przez obserwacje trafne, trudne dla poczucia wartości pacjenta, jak i przez te mniej trafne, które rozczarowują, ponieważ terapeuta po raz kolejny pokazał, że może się mylić. Tak jak każdy rodzaj miłości, który zasłużył na tę nazwę, nie opiera się na zniekształceniu: terapeuta nie idealizuje więc klienta, by go kochać. Staramy się kochać naszych pacjentów takimi, jakimi są , i wierzyć, że potrafią się rozwinąć w sposób, jakiego potrzebują.
Nancy McWilliams, Psychoterapia psychoanalityczna
