23/09/2019
Zapraszam na www.instagram.com/klinikalogopedyczna
Ankyloglosja jest to najczęściej występująca wrodzona anomalia języka i charakteryzuje się krótkim wędzidełkiem językowym, które całkowicie lub częściowo przytwierdza język do dna jamy ustnej.
Prawidłowa ruchomość języka jest niezwykle istotna już od pierwszych dni życia dziecka, ponieważ początkowo umożliwia sprawne przyjmowanie pokarmu, a w okresie przedszkolnym wpływa na prawidłową wymowę i zgryz.
Konsekwencje zbyt krótkiego wędzidełka:
- nieprawidłowego ssania – podczas karmienia piersią dziecko powinno unieść językiem brodawkę i docisnąć ją do wałka dziąsłowego, ale krótkie wędzidełko uniemożliwia sprawne pobieranie pokarmu. Szacuje się, że około 12,8% kłopotów z karmieniem może być spowodowanych anomaliami wędzidełka i zalicza się do nich między innymi uszkodzenie sutka, ból u matki podczas karmienia, mała ilość mleka, powolne przybieranie na wadze, zmęczenie dziecka w ciągu 1-2 min. od rozpoczęcia ssania, a także częste przerywanie ssania czy odwracanie się niemowlęcia od piersi. W związku z tym istnieje opinia, że zabieg podcięcia wędzidełka u noworodków wpływa korzystnie na jakość karmienia;
- nieprawidłowego połykania – w trakcie połykania język unosi się w kierunku podniebienia, natomiast jeśli wędzidełko jest skrócone, to wówczas przyczynia się do utrwalania niemowlęcego sposobu połykania, podczas którego język leży płasko na dnie jamy ustnej
- nadmiernego ślinienia się – zbyt krótkie wędzidełko sprawia, że język znajduje się na dnie jamy ustnej co uniemożliwia zgarnianie i przełykanie gromadzonej w jamie ustnej śliny, a w związku z tym jej nadmiar wypływa poza buzię
- wad wymowy - zbyt krótkie wędzidełko ogranicza ruchomość języka i z tego względu wymowa może być nieco utrudniona. Trudności pojawiają się zwłaszcza w wymowie głosek, których realizacja wymaga uniesienia czubka języka do wałka dziąsłowego np. : r, t, d, l, s, ś, ć, ź, dź, sz, cz, dź, ż. Krótkie wędzidełko często przyczynia się do międzyzębowej realizacji głosek.
- wad zgryzu i odkładania się kamienia nazębnego - nieprawidłowa pozycja spoczynkowa języka może negatywnie wpływać na rozwój podniebienia twardego i skutkować zwężeniem szczęki i zgryzem krzyżowym lub otwartym
W literaturze odnotowuje się znaczenie zdolności kompensacyjnych podczas wymowy, która najczęściej polega na mniejszym otwarciu jamy ustnej podczas mówienia, aby język dosięgał do podniebienia, jednakże wskutek tego mowa może stać się niewyraźna. Ponadto często ułożenie warg i języka u osób, które mają skrócone wędzidełko, jest nietypowe podczas mówienia, dlatego zabieg podcięcia wędzidełka jest konieczny, zanim wytworzą się mechanizmy kompensacyjne w wymowie.
Do zabiegu podcięcia wędzidełka (frenotomii) w okresie noworodkowym i niemowlęcym kwalifikuje się dzieci, które mają ograniczone ruchy języka, a u matki występują charakterystyczne objawy, a także po obserwacji zachowania dziecka przy piersi. Osoba badająca powinna wykazywać się dobrą znajomością fizjologii laktacji i karmienia piersią. Zabieg frenotomii powinien być wykonywany w warunkach ambulatoryjnych przez laryngologa, dentystę lub chirurga.
W celu uzyskania pozytywnego efektu istotne jest to, by postawić prawidłową diagnozę, a także skonsultować się z logopedą, który zajmie się zaprogramowaniem i przeprowadzeniem terapii. Ćwiczenia powinny być wykonywana przynajmniej 15-20 min. dziennie.
Jeśli któryś z powyższych objawów występuje u Twojego dziecka, nie czekaj! Skontaktuj się z logopedą!
Pozdrawiam,
Paulina Mistal
Bibliografia:
Sioda T., Wędzidełko języka u noworodka – ocena neonatologiczna i zalecenia
Stańczyk K., Ciok E., Perkowski K., Zadurska M., Ankyloglosja – przegląd piśmiennictwa