13/02/2026
📱🧠🦷 Nadużywanie urządzeń elektronicznych, ADHD i bruksizm – kiedy objawy mylą pacjentów i lekarzy!
Prospektywne badanie opublikowane w prestiżowym czasopiśmie JAMA (ponad 2,5 tyś. uczestników i dwuletnia obserwacja) pokazało, że intensywne, wielokrotne w ciągu dnia korzystanie z urządzeń elektronicznych i social mediów było związane z pojawieniem się objawów przypominających ADHD. ☝To nie był dowód przyczynowości, ale wyraźna asocjacja: im więcej bodźców cyfrowych, tym większe ryzyko problemów z uwagą i impulsywnością.
🎮Z kolei nowe badanie opublikowane w Journal of Oral Rehabilitation pokazuje drugą stronę tego samego medalu. U zawodników sportów elektronicznych aż 89% zgłaszało objawy bruksizmu w stanie czuwania (awake bruxism), a kluczowym czynnikami związanymi z ich częstością była nomofobia, czyli lęk przed brakiem dostępu do telefonu oraz czas spędzony przed ekranem. Im wyższa nomofobia, tym częstsze zaciskanie, kontakt zębów i napinanie mięśni żucia. Nomofobia była też silnie skorelowana z lękiem.
🔗 Połączmy kropki klinicznie. Nadmierna ekspozycja na ekrany urządzeń elektronicznych i social media → pobudzenie, fragmentacja uwagi, lęk → objawy przypominające ADHD + bruksizm w stanie czuwania. U części pacjentów taki obraz bywa mylnie interpretowany jako pierwotne ADHD.
⚠️ Konsekwencja? Błędy diagnostyczne i nieprawidłowe leczenie. Włączenie leków stymulujących u pacjenta z „pseudo-ADHD” generowanym przez nadużywanie urządzeń elektronicznych i social mediów może nie tylko nie pomóc, ale nawet nasilić bruksizm, napięcie mięśni żucia, ból ustno-twarzowy i ból głowy. Wiemy już, że leki stosowane w leczeniu ADHD są czynnikiem ryzyka nasilenia bruskizmu w czasie czuwania i bruksizmu sennego (źródło: https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/joor.13061).
👨⚕️ Poruszam ten temat ponieważ w mojej praktyce klinicznej diagnozowałem i leczyłem już kilka osób dokładnie z takim mechanizmem powstania dolegliwości. Dopiero znaczna redukcja ekspozycji cyfrowej, praca nad zachowaniami i nawykami oraz regulacją pobudzenia przyniosły poprawę – bez farmakoterapii.
🧭 Wniosek: nie każde ADHD jest ADHD, a bruksizm może powstać na skutek nadmiernej ekspozycji na ekrany urządzeń elektronicznych. Zanim postawimy rozpoznanie i sięgniemy po leki, warto zapytać o czas spędzony przed ekranem (smartphone, tablet, itd.), social media, gry komputerowe, nomofobię i bruksizm. Prawdopodobnie takie objawy powstają na tle przebodźcowania neurowegetatywnego oraz uzależnienia opartego o układ nagrody.
❗️Podkreślam, że patomechanizm, o którym piszę dotyczy tylko części pacjentek i pacjentów.
☝Komentarz: Możliwe, że jest to jeden z najważniejszych postów jakie kiedykolwiek przygotowałem poruszający zupełnie nowy patomechanizm. Redukcja czasu spędzonego przed ekranem urządzeń elektronicznych powinna przynieść pozytywne efekty zdrowotne. Moje rozważania wymagają potwierdzenie w dużych badaniach kohortowych oraz randomizowanych badaniach kontrolowanych. Proszę o udostępnianie postu i zapraszam do merytorycznej dyskusji.
Źródła z których korzystałem w komentarzu.
