23/12/2022
⚱️มะเร็งถุงน้ำดี (Gallbladder Cancer)⚱️
👉🏼มะเร็งที่เกิดขึ้นในถุงน้ำดี เป็นมะเร็งที่พบได้น้อยมาก แต่พยากรณ์โรคไม่ดีเนื่องจากเป็นมะเร็งชนิดที่มีความ aggressive สูงมาก มีอัตราตายสูง😣 อัตราการรอดชีวิตที่ 5 ปีเฉลี่ยโดยรวมเพียง 19% แต่หากได้รับการวินิจฉัยและผ่าตัดตั้งแต่ระยะต้น อัตราการรอดชีวิตที่ 5 ปีสูงถึง 65%
👉🏼ส่วนใหญ่พบในผู้สูงอายุ (60-70ปีขึ้นไป) , พบในเพศหญิงมากกว่าชาย สาเหตุของการเกิดโรคยังไม่ชัดเจน ปัจจัยเสี่ยง ได้แก่ นิ่วในถุงน้ำดี ติ่งเนื้อในถุงน้ำดี การสูบบุหรี่ มีประวัติครอบครัว เชื้อชาติแมกซิกันหรือเนทีฟอเมริกัน(อินเดียนอเมริกัน) ภาวะอ้วน ภาวะผิดปกติของรอยต่อระหว่างท่อน้ำดีและท่อตับอ่อน(APBDJ)
👉🏼80-90% ของมะเร็งชนิดนี้ เป็น adenocarcinoma (pancreato-biliary type)
🍃Pathogenesis
- เกี่ยวข้องกับ chronic inflammation (dysplasia-carcinoma) เป็นหลัก ส่วนน้อยที่เกิดจาก adenoma-carcinoma
🍃อาการ
- ในระยะเริ่มต้นมักไม่มีอาการ
- อาการไม่จำเพาะที่พบได้ เช่น อ่อนเพลี คลื่นไส้ เบื่ออาหาร น้ำหนักลด
- อาการที่มาคล้ายอาการจากนิ่วในทางเดินน้ำดี เช่น ปวดท้องด้านขวาบน ตัวเหลืองตาเหลือง
- อาการคลำได้ก้อนที่ท้อง มักเป็นอาการแสดงของระยะท้าย
ผู้ป่วยมาพบแพทย์ได้ 3 ลักษณะ
1. พบโดยบังเอิญจากผลตรวจชิ้นเนื้อหลังผ่าตัดถุงน้ำดีจากสาเหตุอื่น
2. พบโดยบังเอิญขณะผ่าตัด
3. พบลักษณะที่สงสัยก่อนผ่าตัด มีเพียงส่วนน้อยที่ตรวจพบในระยะที่ยังผ่าตัดได้
🍃การวินิจฉัย
- อุลตร้าซาวช่องท้อง อาจพบลักษณะ inhomogenous mass replaceing gallbladder
- CT or MRI พบเป็น asymmetrical wall thickening หรือก้อนแทนที่หรือก้อนในถุงน้ำดี สามารถใช้ในการบอกระยะของโรคได้ (lymph node, hepatic invasion, vascular invasion, adjacent organ invasion, distant metastasis)
🍃การรักษา
- ปัจจุบัน การผ่าตัดยังคงเป็นการรักษาหลักและการรักษาอย่างเดียวของมะเร็งถุงน้ำดีในระยะที่ยังผ่าตัดได้ เพื่อหวังผลหายขาด
🔆ผู้ป่วยรายนี้มาด้วย check up พบก้อนเนื้อใน gallbladder ผ่าตัด open cholecystec tomy ผลชิ้นเนื้ออกมาเป็น gallbladder cancer T2b จึงจำเป็นต้องเข้าผ่าตัด hepatic resection & lymphadenectomy (negative margib, 1 node positive) ผู้ป่วยมี liver metastasis ที่ 6 เดือนหลังผ่าตัด
