16/03/2026
หมอเปิดเคสสุดช็อก สาว ฉีดฟิลเลอร์ ที่ช่องคลอด เจอผลข้างเคียงรุนแรง หมดสติกะทันหัน หัวใจหยุดเต้น ก่อนเสียชีวิตสลด 2 ราย
วันที่ 14 มี.ค.69 นพ.ธีระวัฒน์ เหมะจุฑา โพสต์เตือนภัยลงในเฟซบุ๊ก “ธีระวัฒน์ เหมะจุฑา Thiravat Hemachudha” หลังมีหญิงสาวเสียชีวิตจากการฉีดฟิลเลอร์ที่บริเวณช่องคลอด โดยระบุว่า
รายงานการชันสูตรศพ 2 รายซึ่งเสียชีวิตหลังจากการฉีดฟิลเลอร์บริเวณช่องคลอด
ดร.นพ.ชลธวัช สุวรรณปิยะศิริ
การฉีดฟิลเลอร์บริเวณอวัยวะเพศหญิงได้รับความนิยมมากขึ้นเนื่องจากแพทย์และคนไข้มองว่าเป็นหัตถการที่ง่ายและปลอดภัย ไม่เสี่ยงตาบอดแบบฉีดหน้า และมีภาวะแทรกซ้อนน้อยกว่าการผ่าตัดตกแต่งช่องคลอด (surgical vaginoplasty) แต่ก็พบผลข้างเคียงรุนแรงได้แม้โอกาสจะน้อย
Case report รายที่ 1
ผู้ป่วยหญิงอายุ 38 ปี ถูกนำส่งแผนกฉุกเฉินหลังจากหมดสติกะทันหัน 2 ครั้งระหว่างเดินทางกลับบ้าน หลังเข้ารับการฉีดฟิลเลอร์ช่องคลอดที่คลินิกสูตินรีเวช อาการหมดสติครั้งแรกเกิดขึ้น 20-40 นาทีหลังทำหัตถการ โดยก่อนหน้ามีอาการใจสั่นและวิงเวียนศีรษะ ประวัติเดิมผู้ป่วยเคยฉีด hyaluronic acid (HA) filler ที่ผนังช่องคลอดมาแล้ว 4 ครั้งในรอบ 7 เดือน รวม 47 ml. ครั้งล่าสุดคือ 48 วันก่อน และในวันเกิดเหตุได้รับการฉีดเพิ่มอีก 15 ml. โดยใช้เวลาฉีด 5 นาที
มาถึงห้องฉุกเฉินวัดความดันโลหิตได้ 96/76 mmHg, อัตราการเต้นหัวใจ 104 ครั้ง/นาที, อัตราการหายใจ 18 ครั้ง/นาที, และ SpO2 80% ผู้ป่วยมีอาการหอบเหนื่อยและเขียวคล้ำ แพทย์สงสัยภาวะ anaphylactic shock เนื่องจากอาการเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว แต่ให้ epinephrine, methylprednisolone และ chlorpheniramine ไปก็ไม่ดีขึ้น
ผลตรวจทางห้องปฏิบัติการพบ D-dimer สูงถึง 677 ng/mL, ในช่วง 90 นาที ค่า CK-MB เพิ่มจาก 3.12 เป็น 5.83 ng/mL และ Troponin T เพิ่มจาก 0.121 เป็น 0.285 ng/mL คลื่นไฟฟ้าหัวใจ (EKG) พบ sinus tachycardia และลักษณะ S1Q3T3
Echocardiography พบ right ventricular dilatation ร่วมกับลักษณะที่สงสัย D-sign
อาการทางคลินิกบ่งชี้ถึง pulmonary embolism จึงทำการตรวจ Chest CT แต่ไม่พบ filling defects ในหลอดเลือดแดงปอด (pulmonary arteries) แม้จะพบการขยายตัวของหัวใจห้องล่างขวาและ pulmonary trunk ก็ตาม
ต่อมาอาการหอบเหนื่อยแย่ลง ผู้ป่วยเริ่มมีอาการคล้ายชัก (seizure-like movements) จึงได้รับการใส่ท่อช่วยหายใจและย้ายเข้า ICU แม้จะได้รับยา vasopressors และ inotropic drugs แต่ความดันโลหิตลดลงเหลือ 32/24 mmHg จนต้องใช้เครื่องพยุงการทำงานของหัวใจและปอด (ECMO) ในที่สุดภาวะ right ventricular failure และ pulmonary hypertension แย่ลง ผู้ป่วยมีอวัยวะภายในล้มเหลวหลายระบบและเสียชีวิตใน 10 วันหลังรับการรักษา
ผลการชันสูตรศพ : พบลิ่มเลือดขนาดใหญ่ในช่องคลอด ในเนื้อเยื่อช่องคลอดพบฟิลเลอร์ปริมาณมากที่ผนังช่องคลอดด้านหลัง (posterior vaginal wall) โดยกระจายตั้งแต่ชั้น submucosa ของช่องคลอดไปจนถึงชั้น mucosa ของลำไส้ตรง (re**um) พบ gross embolization ของฟิลเลอร์ใน paravaginal vessels การตรวจทาง microscopy พบ amorphous basophilic substance และเลือดออกในผนังช่องคลอด, ลำไส้ตรง มีการอักเสบที่พบ neutrophilic และ eosinophilic infiltration แบบ multifocal และพบ foreign body reaction รอบๆ สารดังกล่าว
นอกจากนี้ยังพบ embolization ของ basophilic material ในหลอดเลือดดำขนาดใหญ่รอบช่องคลอดและหลอดเลือดดำขนาดเล็กในชั้น submucosa ซึ่งสารนี้ย้อมติดสี alcian blue
ปอดมีเลือดคั่งรุนแรง น้ำหนักปอดขวา 1,192 กรัม และซ้าย 984 กรัม ตรวจทางจุลพยาธิวิทยาพบ intra-alveolar hemorrhage ทั่วๆ พบ amorphous basophilic emboli กระจายตัวแบบ multifocal ใน Interstitial vessels ซึ่งบางส่วนมี foreign body reaction ร่วมด้วย emboli เหล่านี้ย้อมติดสี alcian blue เช่นกัน ยืนยันว่า HA filler ได้หลุดไปอุดกั้นที่ปอด นอกจากนี้ยังพบ diffuse alveolar damage
การตรวจอวัยวะอื่นพบเพียง mild eosinophilic infiltration ไม่มีหลักฐานของ embolism ในอวัยวะอื่น ค่า postmortem tryptase ในเลือดเท่ากับ 16.5 μg/L
รายที่ 2
ผู้ป่วยหญิงอายุ 35 ปี เกิดภาวะหัวใจหยุดเต้นหลังได้รับการฉีดฟิลเลอร์ช่องคลอดที่คลินิกสูตินรีเวช โดยระงับความรู้สึกด้วย ketamine, midazolam และ propofol มีการฉีดฟิลเลอร์ 2 ชนิดในเวลา 5 นาที ได้แก่ collagen filler และ hybrid filler (ประกอบด้วย HA และ PLA) โดยไม่ทราบปริมาตรที่ฉีด 4 นาทีหลังทำหัตถการเสร็จค่า O2 sat เริ่มลดลง ให้ออกซิเจนก็ไม่ดีขึ้น และผู้ป่วยเกิดภาวะหัวใจหยุดเต้นในที่สุด หลังจากการรักษาแบบประคับประคองใน ICU เป็นเวลา 1 เดือนผู้ป่วยก็เสียชีวิตจากภาวะ hypoxic brain damage และ pneumonia
ผลการชันสูตรศพ : พบการเปลี่ยนสีของเยื่อบุช่องคลอดบริเวณที่คาดว่าเป็นตำแหน่งฉีด พบ foreign material ในชั้น submucosa แบบ multifocal สมองมีลักษณะ liquefied ซึ่งบ่งบอกถึง hypoxic damage ปอดทั้งสองข้างมีเลือดคั่งและอักเสบ น้ำหนักปอดขวา 1,050 กรัม ซ้าย 850 กรัม.
การตรวจทางจุลพยาธิวิทยาของช่องคลอดพบฟิลเลอร์ 2 ชนิดในชั้น submucosa และชั้นกล้ามเนื้อ พบ embolization ของ collagen filler แต่ไม่พบ hybrid filler ในหลอดเลือดบางเส้น นอกจากนี้ยังพบ collagen filler ใน interstitial vessels ของปอดจำนวนมากซึ่งบ่งชี้ว่าภาวะ cardiopulmonary arrest เริ่มต้นเกิดจาก non-thrombotic pulmonary embolism (NTPE) และยังพบ emboli ในหัวใจและสมองบ่งบอกถึงการลุกลามเป็น systemic embolism
ภาวะ NTPE เกิดขึ้นเมื่อสารที่ไม่ได้อยู่ในหลอดเลือดในปริมาณมาก เช่น ไขมัน, น้ำคร่ำ, อากาศ, หรือ filler หลุดเข้าไปอุดกั้นในระบบไหลเวียนโลหิตของปอด (pulmonary circulation) แม้จะพบได้ยาก แต่ NTPE สามารถเกิดจากการฉีดฟิลเลอร์ได้หากฉีดเข้าหลอดเลือดดำโดยตรง หรือฟิลเลอร์เคลื่อนตัวเข้าหลอดเลือดดำจากแรงดันที่สูงบริเวณตำแหน่งที่ฉีด (high local pressure)
เนื่องจากโครงสร้างทางกายวิภาคของช่องคลอดมี venous plexus ที่หนาแน่น การฉีดบริเวณนี้จึงมีความเสี่ยงสูงที่จะเกิด vascular complications หากเกิดกรณีเสียชีวิต แพทย์นิติเวชควรทำการชันสูตรอย่างละเอียดรวมถึงการตรวจทางจุลพยาธิวิทยาของอวัยวะต่างๆ การใช้ special stain สามารถช่วยวินิจฉัยชนิดของ embolism ได้ เช่น HA ย้อมติดสี alcian blue และคอลลาเจนย้อมติดสี.Masson’s trichrome นอกจากนี้ ควรมีการตรวจอวัยวะหลักอื่นๆ เช่น หัวใจและสมอง เพื่อประเมินภาวะ systemic embolism แม้จะมองไม่เห็นความผิดปกติด้วยตาเปล่าก็ตาม
#ฉีดฟิลเลอร์ #เสียชีวิต #ช่องคลอด
