11/01/2019
#มะระขี้นก
มะระขี้นก (Momordica charantia L.) เป็นสมุนไพรที่ใช้กันมานานนับพันปี ในเอเซีย อาฟริกา และละตินอเมริกา ตำรายาไทยใช้ใบมะระในตำรับยาเขียวลดไข้ รากใช้ในตำรับยาแก้โลหิตเป็นพิษ และโรคตับ
งานวิจัยสมุนไพรมะระได้ดำเนินอย่างต่อเนื่องมาตั้งแต่ ค.ศ. 1962 ซึ่ง Lotlikaและ Rao ได้ค้นพบชาแรนตินในผลมะระ ที่แสดงฤทธิ์ลดน้ำตาลในเลือดของสัตว์ทดลอง และในปี 1977 Baldwa และคณะ ได้แยกสารคล้ายอินซูลินจากผลมะระและมีฤทธิ์ลดน้ำตาล ร่วมกับการศึกษาของ Khana และคณะ ได้พิสูจน์โครงสร้างของสารคล้ายอินซูลิน พบว่าเป็นโพลีเปปไทด์ คือ momordicosides, momordicins, karaviloside K1 และ charantoside มีรายงานว่าสารขมดังกล่าวมีฤทธิ์ลดน้ำตาล
#ประโยชน์ของมะระขี้นก
ในมะระขี้นกมีสารหลายชนิดที่ต้านเบาหวาน และมีหลายกลไกที่ออกฤทธิ์ต้านเบาหวาน ได้แก่ เสริมการหลั่งอินซูลินจากตับอ่อน ลดการสร้างน้ำตาลจากตับ เสริมการเผาผลาญน้ำตาล เพิ่มความไวต่ออินซูลิน เพิ่มความทนต่อกลูโคส (glucose tolerance) นอกจากนี้ยังยับยั้งการหลั่งกลูโคสในลำไส้เล็ก และยับยั้งเอนไซม์กลูโคไซเดส
การศึกษาทางคลินิกในผู้ป่วยเบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน (8 คน) พบว่าผู้ป่วยทนต่อกลูโคสได้ดีขึ้น ลดระดับน้ำตาลขณะอิ่ม และลดความถี่ของการถ่ายปัสสาวะ จึงขอแนะนำผู้ป่วยเบาหวานบริโภคมะระขี้นกเป็นอาหาร หรือในรูปน้ำคั้นเป็นอาหารเสริม เพื่อช่วยรักษาระดับความดันเลือดให้ปกติ และชะลออาการต่างๆที่เป็นผลเสียจากโรคเบาหวานที่เป็นมานาน
มะระขี้นก (สีเขียว) มีคุณค่าทางอาหารเพราะมีวิตามินเอ (2,924 IU) ไนอะซิน (190 มก./100 ก) และมีคุณสมบัติต้านอนุมูลอิสระ
#การเตรียมน้ำคั้นจากผลมะระขี้นก
ขนาดที่ใช้ต่อวัน ผลสด 100 ก. นำมาผ่าครึ่ง ใช้ช้อนกาแฟขูดไส้ในและเมล็ดออก หั่นเนื้อผลเป็นชิ้นเล็กขนาดกว้าง 1 ซม. ใส่ในเครื่องปั่นแยกกาก จะได้น้ำมะระประมาณ 40 มล. ดื่มหลังอาหารเช้าหรือเย็น
#อาการไม่พึงประสงค์
• ท้องเสีย ปวดท้อง ท้องอืด ปวดศีรษะ มึนงง ทำให้ชักในเด็กได้
• งานวิจัยในสัตว์ทดลองพบว่า ผลมะระขี้นกทำให้แท้งได้ และทำให้ตับอักเสบ ดังนั้นหลีกเลี่ยงการใช้ในหญิงตั้งครรภ์และระวังการใช้ในผู้ที่มีโรคตับ ผู้ป่วยโรคเลือด G-6-P-D หลีกเลี่ยงการรับประทานเมล็ดมะระขี้นก เพราะทำให้เม็ดเลือดแดงแตกได้
• ไม่แนะนำให้รับประทานติดต่อกันนานเกิน 3 เดือน
ที่มา:
1. รองศาสตราจารย์ ดร.วีณา จิรัจฉริยากูลภาควิชาเภสัชวินิจฉัย คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล. บทความเผยแพร่ความรู้สู่ประชาชน มะระขี้นก [อินเทอร์เน็ต]. 2555 [เข้าถึงเมื่อ7พ.ย.2561]. เข้าถึงได้จาก:https://www.pharmacy.mahidol.ac.th/th/knowledge/article
2. Emanuel et al. J Ethnopharmacol 2018 (in press).Oil et al.Cochrane Database Syst Rev 2012;15(8):CD007845.
3. Cevik et al. Mol Biol Rep 2015;42:167-77.
===============
่แค่followเรา
FB: Smart Consumer 4.0
Line:
IG/twitter:
คลิกที่นี่ และเพิ่มเพื่อน เพื่อรับข่าวสารด้านสุขภาพได้ทุกวันทางไลน์ https://line.me/R/ti/p/%40smartconsumer
