25/12/2025
🧠 Beyin Neden Bazı Anıları Siler?
Beyin, her yaşananı olduğu gibi saklayan bir kayıt cihazı değildir. Zihinsel dengeyi korumak, bilişsel yükü azaltmak ve işlevselliği sürdürebilmek için bazı anılar zamanla geri planda bırakılır ya da silinir. Bu süreç, beynin aktif olarak yönettiği doğal bir mekanizmadır.
Peki beyin, hangi anıların kalacağına hangilerinin silineceğine nasıl karar verir?
🔬 Anıların Seçilmesinde Rol Oynayan Mekanizmalar
Hafıza oluşumu ve silinmesi, birden fazla beyin bölgesinin birlikte çalışmasıyla gerçekleşir. Bu süreçte:
•Hippokampus, yeni anıların kaydedilmesi ve uzun süreli hafızaya aktarılmasında merkezi rol oynar,
•Prefrontal korteks, hangi bilgilerin önemli olduğuna karar verir,
•Amygdala, duygusal yoğunluğu yüksek anıları önceliklendirir.
Duygusal olarak güçlü, tekrar edilen veya hayatta kalma açısından önemli anılar daha kalıcı olurken; önemsiz, zayıf duygusal bağa sahip veya kullanılmayan bilgiler zamanla silinmeye daha yatkındır.
🧠 Beyin Neden Anı Silmeye İhtiyaç Duyar?
Anıların silinmesi bir kusur değil, aksine koruyucu bir işlevdir. Bu süreç:
•Zihinsel karmaşayı azaltır,
•Yeni bilgilerin öğrenilmesine alan açar,
•Duygusal yüklenmeyi ve stres seviyesini dengeler,
•Karar verme ve odaklanma becerilerini korur.
•Aksi hâlde beyin, gereksiz bilgilerle aşırı yüklenir ve bilişsel performans düşer.
⚠️ Ne Zaman Dikkat Edilmelidir?
Günlük hayatta yaşanan hafif unutkanlıklar çoğu zaman normaldir. Ancak anı kaybı günlük yaşamı etkilemeye başladığında, sık tekrar eden unutkanlıklar ortaya çıktığında veya yön bulma, kelime hatırlama gibi işlevler belirgin şekilde bozulduğunda nörolojik değerlendirme gerekir.
📌 Erken fark edilen hafıza sorunları, altta yatan nörolojik nedenlerin zamanında tespit edilmesini sağlar.
Doç. Dr. İsmail Bozkurt
Beyin, Sinir ve Omurga Cerrahisi Uzmanı
🏥 Medical Park Ankara Hastanesi
📍 Kent Koop Mah. 1868. Sok. Batıkent Blv. No:15 Yenimahalle / Ankara
☎️ 444 4 484