20/11/2025
🌿 MS Hastaları İçin Beslenme Bilimi Neler Söylüyor?
✅ Faydalı Besin Bileşenleri
🫐 Antioksidanlar (polifenoller, kurkumin, resveratrol)
Oksidatif stresi azaltır, myelin hasarını baskılar. (NOT: Genetik test önemli. COMPT, FAZ1,FAZ2 genleri önemli. Ters etki yapabilir.)
🐟 Omega-3 (EPA/DHA, ALA)
İnflamasyonu azaltır, MMP-9 gibi sinir hasarıyla ilişkili molekülleri düşürür.
☀️ D Vitamini
Bağışıklığı düzenler; düşük D vitamini atak riskini artırır.
🌙 Melatonin kaynakları (balık, yumurta, süt, kuruyemiş)
Antioksidan savunmayı güçlendirir.
🥗 Lif + Prebiyotik/Probiyotik
Bağırsak-beyin aksını düzenler; bütirat üretimi inflamasyonu azaltır.
🫒 Akdeniz Diyeti
En güvenli ve sürdürülebilir model; uzun vadede inflamasyonu azaltabilir.
❌ Kaçınılması Gerekenler
🥩 Doymuş yağ & trans yağ
Bağırsak mikrobiyotasını bozarak inflamasyonu artırır.
🍔 İşlenmiş/kırmızı et fazlalığı
Th17 aktivasyonu ve nitrozaminler → inflamasyon.
🍩 Rafine şeker
İnsülin artışı → araşidonik asit → inflamasyon artışı.
🧂 Fazla tuz
Th17 hücrelerini artırarak MS aktivitesini yükseltir.
🥛 Bazı süt proteinleri (butirofilin)
MOG ile benzerlik → immün yanıtı tetikleyebilir.
📌 En Uygun Yaklaşım
Akdeniz tipi antiinflamatuvar beslenme + yeterli D vitamini + omega-3 + probiyotik/prebiyotik
→ En güvenli ve en bilimsel olarak desteklenen model.
Not: Yapay tatlandırıcılar bağırsak mikrobiyotasını olumsuz etkileyebilir; MS’te sınırlı tüketilmesi önerilir.
⚠️ Uyarı: Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. MS tedavisi ve beslenme mutlaka kişiye özel düzenlenmelidir.
📚 Kaynaklar
1. Stoiloudis P. ve ark. Diet & MS Review, Nutrients, 2022.

2. Atabilen B., Akdevelioğlu Y. Dietary Interventions in MS, Nutritional Neuroscience, 2022.

3. Kamanlı B., Bilici S. MS’te Güncel Diyet Yaklaşımları, Bes Diy Derg, 2021.
