23/04/2020
Gece vakti tek başınıza bir sokakta yürürken uzakta bir karartı gördüğünüzü düşünün… Bu karartıyı korkutucu bir hayvan veya size zarar vermek isteyen bir saldırgan olarak düşünebilirsiniz. Buraya kadar her şey çok korkutucuydu değil mi? O karartıyı gördüğünüz anda aklınızdan binlerce düşünce geçti ve kendinizi aşırı korkmuş halde buldunuz, nefesiniz hızlandı, elleriniz terledi, kalbiniz yerinden çıkacakmış gibi oldu… Tüm cesaretinizi topladınız ve o karartıya doğru yaklaşmaya başladınız, ancak bir baktınız ki o karartı sadece bir gölgeden ibaretmiş.⠀
⠀⠀
Bu durum biz canlıların günlük yaşantımızda sıklıkla karşılaştığımız bir uyaranın yanlış algılanması ve yanlış biçimde yorumlanmasıdır. Tıp terminolojisinde bunun ismi illüzyon (yanılsama)dur. Yanılsama veya illüzyon günlük hayatımızda pek çok farklı şekilde karşımıza çıkabilmektedir.⠀⠀
⠀⠀
Ancak yine aynı senaryoya dönecek olursak, o karartıya yaklaştıkça aslında orada hiçbir uyaranın olmadığını görmek ise varsanı olarak isimlendirilmektedir. Varsanılar, veya halk arasında bilinen adı ile halüsinasyonlar bireylerde herhangi bir dış uyaran olmaksızın o uyaranı varmış gibi algılama halidir. Bu hayali uyaranlar bireylerin beş duyu organı tarafından da gerçekte yaşanmış gibi hissedilebilir ve beyin tarafından algılanabilir. ⠀⠀
⠀⠀
Klinik olarak varsanılar psikolojik veya nörolojik patolojiler ile ilgilidir. Ancak yapılan araştırmalara göre yas döneminde olan bireyler de kaybettikleri yakınlarının seslerini duymak veya varlıklarını algılamak gibi varsanılar tanımlamışlardır. ⠀⠀⠀
⠀⠀
Deneyimlediğimiz yanılsamalar genellikle vücudumuzun yorgun olduğu veya aşırı stres altında olduğumuz dönemler ile birlikte aşırı uyku ve uykusuzluğa bağlı durumlarda da görülebilmektedir.⠀⠀
⠀⠀
Siz de bunlara benzer durumlar deneyimlediniz mi?⠀
⠀
Uzm. Psk. Can Karpat