10/10/2022
🩺 Gipodinamiya - "kam" va dinamos - "harakat") - bu vosita faoliyatining cheklanishi, mushaklarning qisqarish kuchining pasayishi bilan tana funktsiyalarining (mushak-skelet tizimi, qon aylanishi, nafas olish, ovqat hazm qilish tizimi) buzilishi. Hozirgi k***a urbanizatsiya, mehnatni avtomatlashtirish va mexanizatsiyalash, aloqa vositalarining rolini oshirish tufayli jismoniy kamharakatlilikning tarqalishi ortib bormoqda.
O'troq turmush tarzi ko'plab kasalliklarning sababchisidir.
Jismoniy harakatsizlik - bu odamning jismoniy mehnatdan ozod bo'lishining natijasidir. Jismoniy harakatsizlik ayniqsa yurak-qon tomir tizimiga ta'sir qiladi - yurak qisqarishining kuchi zaiflashadi, ish qobiliyati pasayadi, tomirlar tonusi pasayadi. Gipodinamiya ayniqsa metabolizmga (metabolizm va energiya) ta'sir ko‘rsatmay qolmaydi, to'qimalarda qon ta'minoti pasayadi. Yog'larning yetarli darajada parchalanmaganligi tufayli qon "yog'li" bo'lib, tomirlar orqali sekinroq oqadi - ozuqa moddalari va kislorod bilan ta'minlash kamayadi.
Gipodinamiya kassalik emas balki, organizm jismoniy faoliyati pasayishi hisoblanadi. Shunday bo‘lsa-da, u millionlab odamlarning o‘limiga sabab bo‘lmoqda. "Ortodoks" tibbiy portalida yozilishicha, gipodinamiya o‘lim sabablari bo‘yicha hatto chekishni ham ortda qoldirar ekan: 5,3 million kishida - gipodinamiyadan, 5 million kishida chekishdan kelib chiqadigan o‘lim holati kuzatikadi, bu bor-yo‘g‘i bir yillik ma'lumot.
Ko‘pincha 35-40 yoshdan keyingi aholi qatlamida tananing turli sohalarida yog‘ to‘g‘imalari rivojlanishi va boshqa sabablar tufayli kamharakatlik kelib chiqadi. Mazkur holatni oldini olish maqsadida joylarda ertalabki badan tarbiya mashqlari, maktablarda turli sport to‘garakari, har bir tuman va shaharlarda sport zallari tashkil qilinmoqda.
Darhaqiqat, sport insonni chiniqtirib organizmda qon aylanishini yaxshilaydi to‘qimalar trofikasini oshiradi, mushaklarning tonusi oshishiga olib keladi.
Gipodinamiyani oldini olish - birinchi navbatda to‘g‘ri ovqatlanishni yo‘lga qo‘yish, sog‘lom turmush tarziga rioya qilish, jismoniy mashlar bilan shug‘ullanish, ko‘proq toza havoda sayr qilish va b.q lozimdir.