31/03/2026
TEST DA VỚI HUYẾT THANH TỰ THÂN ( Autologous Serum Skin Test - ASST)
- Khoảng 1/3 số bệnh nhân mày đay mạn tính (Chronic urticaria -CU) có tự kháng thể có chức năng giải phóng histamin lưu hành trong máu, chống lại thụ thể IgE có ái lực cao (FceRI), hoặc ít phổ biến hơn chống lại chính IgE. Hiện tượng này gặp trong thể mày đay tự miễn mạn tính (Chronic autoimmune urticaria - CAU) khác biệt với thể mày đay vô căn và may đay có nguyên nhân khác. Chẩn đoán người bệnh mắc CAU trở nên quan trọng vì có đặc điểm người bệnh thường cần liều cao thuốc kháng histamine, corticosteroid toàn thân trong các đợt cấp tính và thuốc ức chế miễn dịch mang lại lợi ích cho những trường hợp kháng trị.
- Trên lâm sàng, rất khó để phân biệt mày đay vô căn mạn tính và CAU, việc chẩn đoán chủ yếu dựa vào nghi ngờ lâm sàng và test da với huyết thanh tự thân (ASST) dương tính.
- Xét nghiệm da bằng huyết thanh tự thân (ASST) là phương pháp an toàn, phổ biến dùng để chẩn đoán mày đay mạn tính tự miễn. ASST được thực hiện bằng cách tiêm huyết thanh của chính bệnh nhân vào da để quan sát phản ứng. Test dương tính khi sẩn huyết thanh tăng kích thước ít nhất 1,5 mm (thường kèm theo quầng đỏ) tại thời điểm 30 phút và không có phản ứng tại chứng âm.
- Chi phí thấp, tính đơn giản và độ an toàn cao khiến ASST trở thành một công cụ sàng lọc lâm sàng thực tế, nhờ giá trị dự báo âm tính cao khoảng 92,8%, độ nhạy và độ đặc hiệu lần lượt là 70% và 80%. Vì vậy, xét nghiệm này được khuyến cáo là một công cụ lâm sàng đáng tin cậy để loại trừ sự hiện diện của các tự kháng thể chức năng lưu hành.
- Điều kiện làm xét nghiệm:
+ Ngừng sử dụng các thuốc chống dị ứng (tùy loại có thể phải dừng trước khi làm test từ 2-7 ngày)
+ Không nên dùng thuốc ức chế miễn dịch trong vòng 6 tuần - 3 tháng
+ Vùng da làm test không có tổn thương trong vòng 24 - 48 giờ qua
- Kết quả ASST dương tính trên bệnh nhân mày đay mạn từng được ghi nhận qua một số nghiên cứu có ý nghĩa như sau:
• Có mối liên quan với các bệnh tự miễn khác như viêm tuyến giáp tự miễn, viêm khớp dạng thấp, đái tháo đường type 1
• Tăng tần suất xuất hiện các dấu ấn tự miễn như: yếu tố dạng thấp, kháng thể kháng tuyến giáp, kháng thể kháng nhân
• Có thể tương quan mức độ nghiêm trọng của bệnh; với hoạt động bệnh ở những người bệnh không có kháng thể kháng tuyến giáp; thời gian mắc bệnh kéo dài hơn
• Bệnh nhân có thể cần liều kháng histamin cao hơn, hoặc thuốc ức chế miễn dịch
Ngoài ra ASST dương tính còn gặp trong một số trường hợp: người không dung nạp với nhiều loại thuốc; bệnh nhân có các triệu chứng đường hô hấp do dị ứng; người khỏe mạnh.
Tài liệu tham khảo:
1. Konstantinou GN, Asero R, Maurer M, Sabroe RA, Schmid-Grendelmeier P, Grattan CEH. EAACI/GA(2)LEN task force consensus report: the autologous serum skin test in urticaria. Allergy. 2009; 64:1256–68.
2. Konstantinou GN, Asero R, Ferrer M, Knol EF, Maurer M, Raap U, et al. EAACI taskforce position paper: evidence for autoimmune urticaria and proposal for defining diagnostic criteria. Allergy. 2013; 68:27–36.
3. Boonpiyathad T, Sangasapaviliya A. Autologous serum and plasma skin test to predict 2-year outcome in chronic spontaneous urticaria. Asia Pac Allergy. 2016;6:226–35.
4. Ensina, L. F. (2019, April 12). Autologous serum skin test. World Allergy Organization.
5. Inamadar AC, Palit A. Management of autoimmune urticaria. Indian J Dermatol Venereol Leprol 2008;74:89-91.
6. Vohra, S., Sharma, N. L., & Mahajan, V. K. (2009). Autologous serum skin test: Methodology, interpretation and clinical applications. Indian Journal of Dermatology, Venereology and Leprology, 75(5), 545–548. https://doi.org/10.4103/0378-6323.55424
🏥Hãy inbox ngay hoặc đến trực tiếp khám tại chuyên khoa Dị ứng – Miễn dịch lâm sàng để được tư vấn và điều trị phù hợp.
Bệnh Viện Đại Học Y Hà Nội – Tầng 3, nhà A5, khoa Da liễu – Dị ứng và Miễn dịch lâm sàng
Tổng đài tư vấn và đặt lịch khám: 0967.349958/0945.033268 hoặc 1900.6422