15/02/2026
|CHĂM SÓC SỨC KHỎE TÂM THẦN TRONG DỊP TẾT 🎏|
🎊Tết thường được nhắc đến như khoảng thời gian của niềm vui, sum họp và những khởi đầu mới. Thế nhưng không phải ai cũng bước vào dịp này với tâm thế nhẹ nhàng. Những lo toan về tài chính, áp lực công việc cuối năm, kỳ vọng từ gia đình hay những câu hỏi quen thuộc trong các buổi gặp gỡ đôi khi khiến Tết trở thành khoảng thời gian dễ phát sinh căng thẳng và mệt mỏi về mặt tinh thần.
👩🏫Hiệp hội Tâm lý Hoa Kỳ (American Psychological Association – APA) cũng nhấn mạnh rằng các giai đoạn lễ hội, dù mang tính tích cực, vẫn có thể làm gia tăng mức độ stress do sự gián đoạn thói quen sinh hoạt, áp lực tài chính và các yêu cầu xã hội đi kèm (American Psychological Association, 2023). Điều này cho thấy, việc chăm sóc sức khỏe tâm thần trong dịp Tết không chỉ mang tính phòng ngừa các vấn đề tâm lý mà còn là yếu tố quan trọng giúp mỗi người chủ động xây dựng trải nghiệm Tết an lành, ý nghĩa và bền vững hơn về mặt cảm xúc.
💃Xuất phát từ những lý do trên, việc nhìn nhận đúng đắn vai trò của sức khỏe tâm thần và chủ động áp dụng các phương pháp chăm sóc tâm lý phù hợp trong dịp Tết là điều cần thiết. Đây không chỉ là cách để bảo vệ bản thân trước những áp lực vô hình mà còn là nền tảng giúp mỗi cá nhân bước vào năm mới với trạng thái tinh thần vững vàng, tích cực và sẵn sàng đối diện với những thử thách phía trước.
👉MLC xin đưa ra một số phương pháp chăm sóc sức khỏe tâm thần trong kỳ nghỉ Tết mà chúng mình thu thập cho mọi người, để qua đó, mọi người sẽ có một trạng thái tinh thần lành mạnh sau nghỉ lễ.
1️⃣Đầu tiên, chúng ta nên tránh các cuộc xung đột trong gia đình. Nó có thể đến từ sự khác biệt trong quan điểm, nhu cầu, kỳ vọng,... giữa các thành viên. Khi xung đột xảy ra, trước hết, chúng ta cần giữ bình tĩnh (Aye và cộng sự, 2016). Một kĩ thuật đơn giản để thực hiện được điều này đó chính là thở cơ hoành: hít sâu, chậm rãi bằng mũi kết hợp phình bụng để cơ hoành hạ xuống; giữ hơi; sau đó từ từ thở ra hoàn toàn bằng miệng, kết hợp hóp bụng để đẩy cơ hoành lên cao (Hopper et al., 2019). Tiếp theo, chúng ta nên tập trung vào vấn đề cần giải quyết, tránh nhắc lại chuyện cũ hoặc công kích cá nhân và trao đổi thẳng thắn với nhau, nhẹ nhàng và tôn trọng, ưu tiên lắng nghe để hiểu quan điểm của người thân. Điều quan trọng là tìm tiếng nói chung và cùng thỏa thuận giải pháp, thay vì cố gắng hơn thua hoặc áp đặt ý kiến. Và khi mâu thuẫn kéo dài, chúng ta có thể nhờ người lớn trong gia đình hoặc người trung gian phù hợp hỗ trợ (Aye và cộng sự, 2016).
2️⃣Ngoài ra, NIH (2024) cũng đưa ra một số biện pháp chăm sóc sức khỏe tâm thần với kỳ nghỉ lễ:
👉Thiết lập ranh giới cá nhân. Ranh giới cá nhân là những giới hạn mà chúng ta thiết lập trong mối quan hệ với người khác. Nó chịu ảnh hưởng từ các nguyên tắc, niềm tin, các mối quan hệ và giá trị văn hóa của bản thân. Ranh giới giúp mỗi người xác định mình sẵn sàng tham gia đến đâu, chấp nhận những điều gì và sẽ phản ứng như thế nào khi ranh giới bị xâm phạm. Khi thiết lập ranh giới có thể sử dụng những câu đơn giản như: “Hiện tại tôi không thể làm được” hoặc “Tôi không muốn nhắc đến chuyện này lúc này”,... với thái độ kiên định, thường xuyên xem xét và điều chỉnh ranh giới cá nhân nếu cần thiết.
👉Lắng nghe cơ thể, nói “không” với rượu bia, chất kích thích khi sử dụng quá mức... Đồng thời, tự xây dựng thói quen sinh hoạt cho phù hợp với các sự kiện ngày lễ, đồng thời vẫn duy trì những thói quen thiết yếu như tập thể dục và thư giãn, duy trì lịch trình đều đặn cho công việc, ăn uống, ngủ nghỉ và tập thể dục để giữ sự tập trung.
👉Chủ động xây dựng không gian an toàn cho bản thân - đó có thể là nơi yên tĩnh, một góc nhỏ trong nhà, hoặc đơn giản là khoảng lặng giữa ngày. Và nếu cần tới sự hỗ trợ, chúng ta có thể tìm đến người thân, bạn bè hoặc bất kì người nào mà bản thân có thể tin tưởng.
🎉Cuối cùng, MLC xin chúc tất cả mọi người bước sang năm mới với một tinh thần vững vàng, gặt hái được nhiều thành công trong cuộc sống. Và mong mọi người hãy nhớ thường xuyên chăm sóc cho “khu vườn” tâm hồn, gieo trồng những “hạt giống” tích cực nhé!
🥰MLC xin trân trọng cảm ơn!
TÀI LIỆU THAM KHẢO
American Psychological Association. (2023, November 30). Even a joyous holiday season can cause stress for most Americans [Press release]. https://www.apa.org/news/press/releases/2023/11/holiday-season-stress
Aye, E. N., Akaneme, I. N., Adimora, E. D., Offorka, T. O., Robinson, A., Nwosu, P. O., & Ngozi, F. (2016). Family conflict and managing strategies: implication for understanding emotion and power struggles. Global Journal of Psychology Research: New Trends and Issues, 6(3), 148-159.
National Institutes of Health Employee Assistance Program. (n.d.). The holiday resilience guide [Tài liệu hướng dẫn]. U.S. Department of Health and Human Services.
Hopper, S. I., Murray, S. L., Ferrara, L. R., & Singleton, J. K. (2019). Effectiveness of diaphragmatic breathing for reducing physiological and psychological stress in adults: A quantitative systematic review. JBI Database of Systematic Reviews and Implementation Reports, *17*(9), 1855–1876. https://doi.org/10.11124/JBISRIR-2017-003848
_________________________________________
📍Mọi thông tin chi tiết xin vui lòng liên hệ:
MLC – Câu lạc bộ Tâm lý – Cuộc sống, Trường Đại học Giáo dục
📬 Fanpage: https://www.facebook.com/MLC.UED/
📩 Email: mlc.ued.vnu@gmail.com
📞 Điện thoại:
Chủ nhiệm: Tạ Huyền Thủy - 0904574762
Phó chủ nhiệm: Lê Thu Phương - 0776294703